در اندیشه شیعه، امامت ادامه رسالت پیامبر اکرم (ص) در هدایت بشر است؛ با این تفاوت که امام آورنده شریعت جدید نیست، بلکه پاسدار، مفسر و مجری آن است. امام، انسان کامل و معصومی است که عنوان "حجت الهی" دارد و وجودش لازمه حفظ دین و معنویت است.
قرآن کریم در آیه ۵۵ سوره نور وعده میدهد:
«وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا... لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ»
که مفسران آن را اشارهای به تحقق حکومت صالحان و ظهور حجت الهی دانستهاند.
همچنین آیه ۵ سوره قصص میفرماید:
«وَنُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الْأَرْضِ...»
که بشارتی از جانب خدا برای آیندهای روشن و عدالتمحور است.
در نهجالبلاغه، امیرالمؤمنین (ع) میفرمایند:
«لا تَخْلُو الْأَرْضُ مِنْ قائِمٍ لِلَّهِ بِحُجَّةٍ»
بیانگر اینکه زمین هرگز بدون حجت الهی نمیماند؛ حتی اگر مردم او را نبینند.
حضرت حجت بن الحسن (عج)، دوازدهمین امام از نسل پیامبر اکرم (ص) و فرزند امام حسن عسکری (ع) هستند. نام مشهور ایشان «مهدی» و القابی چون «بقیةالله»، «صاحبالامر» و «قائم آل محمد (ص)» برایشان ذکر شده است.
ایشان آخرین وصی پیامبر (ص) و کسی هستند که طبق روایات مأموریت دارند زمین را پس از آنکه پر از ظلم و ستم شد، از عدالت و نور الهی لبریز کنند.
در روایات آمده است که امام زمان (عج) چون خورشیدِ پشت ابر است؛ اگرچه دیده نمیشود، اما نورش همچنان به زندگی انسان میرسد.
غیبت، آزمونی برای انسانهاست تا با اختیار خویش راه حق را انتخاب کنند. روایات دلیل غیبت را حفظ جان امام، آمادگی جامعه و آزمایش مؤمنان دانستهاند.
هنگامی که امام ظاهر نیست، مسئولیت سنگینتر میشود: شناخت، تقوا، عدالتخواهی و حفظ دین باید از دل مؤمنان بجوشد.
انتظار، حالت انفعال نیست؛ بلکه یک حرکت فعال و سازنده است. رسول خدا (ص) فرمودند:
«أفضلُ أعمالِ أمّتي انتظارُ الفَرَج»
این حدیث انتظار را یک عمل مثبت و الهی معرفی میکند.
انسان مؤمن باور دارد که امام زمان (عج) ناظر بر اعمال بندگان و دعاگوی اهل ایمان است. حضور ایشان سبب آرامش قلب و تقویت امید میشود.
در کلام متکلمان شیعه، "لطف" یعنی آنچه انسان را به خیر نزدیک میکند. وجود امام—even in غیبت—یکی از بزرگترین مصادیق لطف الهی است.
وقتی فرد بر اساس عدالت، صداقت و معنویت رفتار میکند، در حقیقت تحت پرتو ولایت امام خویش قرار گرفته است.
اولین وظیفه هر منتظر، پاکسازی درون و عمل صالح است. جامعهای که میخواهد میزبان عدالت جهانی باشد، باید از درون ساخته شود.
انتظار واقعی، انسان را به تلاش بیشتر برای برپایی عدالت سوق میدهد.
دعای «الهی عظم البلاء» و «دعای ندبه» راههایی برای تقویت ارتباط معنوی با امام زمان (عج) هستند.
برای حفظ جان، آزمون بندگان و آماده شدن جامعه جهانی برای عدالت.
در روایات آمده است که امام بر اعمال شیعیان آگاه است.
ارتباط ظاهری نه، اما ارتباط قلبی، دعا و عمل صالح بله.
ساختن انسان و جامعهای که شایسته ظهور است.
زمان ظهور را تنها خدا میداند، اما مؤمن باید همواره آماده باشد.
برخی نشانهها حتمی و برخی غیرحتمیاند.
آشنایی با حضرت صاحبالزمان (عج) مسیری برای شناخت خویشتن و تقویت رابطه انسان با خداست. امام مهدی (عج) نماد عدالت، امید و معنویت است؛ شناخت ایشان به زندگی انسان جهت، آرامش و معنای عمیقتری میبخشد. انتظار، نه نشستن، بلکه برخاستن و ساختن است؛ ساختن فردی بهتر و جهانی مهربانتر.
