طبق آخرین تحقیقات موجود در علم پزشکی و همچنین آخرین مقالات منتشر شده از نظر (دکتر متخصص مهرداد کوشکی جهرمی )

جراحیهای پستان در بانوان طیف وسیعی از اقدامات پزشکی را شامل میشود که با اهداف گوناگونی از جمله زیبایی، درمانی و بازسازی انجام میپذیرند. این جراحیها میتوانند به بهبود کیفیت زندگی، افزایش اعتماد به نفس و درمان بیماریها کمک شایانی کنند. در ادامه، انواع اصلی این جراحیها به تفکیک هدف مورد بررسی قرار میگیرند.
۱. جراحیهای زیبایی پستان (Cosmetic Breast Surgery)
این دسته از جراحیها با هدف بهبود ظاهر، اندازه و فرم پستانها انجام میشوند و جنبه درمانی ندارند.
الف) بزرگ کردن پستان (ماموپلاستی افزایشی - Augmentation Mammoplasty)
این جراحی که یکی از پرطرفدارترین عملهای زیبایی است، با هدف افزایش حجم سینهها انجام میشود. دو روش اصلی برای این کار وجود دارد:
* پروتز پستان: در این روش، ایمپلنتهایی از جنس سیلیکون یا سالین (آب و نمک استریل) در زیر بافت پستان یا عضله قفسه سینه قرار داده میشود. انتخاب نوع، اندازه و شکل پروتز با مشورت پزشک و بر اساس آناتومی بدن فرد صورت میگیرد.
* تزریق چربی: در این متد، چربی از نواحی دیگر بدن فرد مانند شکم یا رانها استخراج شده و پس از پردازش، به پستانها تزریق میشود. این روش معمولاً برای افزایش حجم جزئی و طبیعیتر مناسب است.
ب) کوچک کردن پستان (ماموپلاستی کاهشی - Reduction Mammoplasty)
این جراحی برای بانوانی مناسب است که از بزرگی و سنگینی بیش از حد پستانهای خود رنج میبرند. بزرگی سینهها میتواند منجر به مشکلاتی نظیر درد مزمن در گردن، شانه و کمر، مشکلات تنفسی و ایجاد راشهای پوستی شود. در این عمل، جراح بافت چربی، غدد و پوست اضافی را برداشته و پستان را به اندازهای متناسبتر و سبکتر تغییر شکل میدهد.
ج) لیفت پستان (ماستوپکسی - Mastopexy)
با گذشت زمان، عواملی مانند بارداری، شیردهی، نوسانات وزنی و افزایش سن میتوانند باعث افتادگی و شل شدن پستانها شوند. جراحی لیفت پستان با هدف بالا کشیدن و سفت کردن سینهها انجام میشود. در این عمل، پوست اضافی برداشته شده و بافت پستان به موقعیت بالاتری منتقل میشود. نوک پستان و هاله اطراف آن نیز در جایگاه جوانتری قرار میگیرند. این جراحی میتواند به تنهایی یا همزمان با پروتز پستان انجام شود.
۲. جراحیهای درمانی پستان (Therapeutic Breast Surgery)
این جراحیها با هدف تشخیص و درمان بیماریها، به ویژه سرطان پستان، انجام میشوند.
الف) لامپکتومی (Lumpectomy)
لامپکتومی که به آن "جراحی حفظ پستان" نیز گفته میشود، روشی است که در آن تنها تومور سرطانی و حاشیه کوچکی از بافت سالم اطراف آن برداشته میشود. این روش معمولاً برای تومورهای کوچک و در مراحل اولیه بیماری به کار میرود و اغلب با پرتودرمانی پس از جراحی همراه است تا سلولهای سرطانی باقیمانده از بین بروند.
ب) ماستکتومی (Mastectomy)
ماستکتومی به عمل برداشتن کل بافت پستان گفته میشود. بسته به پیشرفت بیماری و شرایط بیمار، انواع مختلفی از ماستکتومی وجود دارد:
* ماستکتومی کامل (Total Mastectomy): برداشتن کل بافت پستان، از جمله نوک و هاله آن.
* ماستکتومی رادیکال تعدیل شده (Modified Radical Mastectomy): علاوه بر برداشتن کل بافت پستان، غدد لنفاوی زیر بغل نیز برداشته میشوند.
* ماستکتومی حفظ پوست یا نوک پستان (Skin-sparing/Nipple-sparing Mastectomy): در این روشها، پوست یا پوست و نوک پستان برای جراحی بازسازی فوری یا تأخیری حفظ میشود.
۳. جراحیهای بازسازی پستان (Breast Reconstruction)
این نوع جراحی با هدف بازگرداندن فرم و ظاهر پستان پس از عمل ماستکتومی انجام میشود. این عمل میتواند تأثیر روانی بسیار مثبتی بر روی بیماران داشته باشد. جراحی بازسازی میتواند همزمان با ماستکتومی (بازسازی فوری) یا مدتی پس از آن (بازسازی تأخیری) انجام شود.
الف) بازسازی با پروتز (Implant Reconstruction)
در این روش، از پروتزهای سیلیکونی یا سالین برای ایجاد حجم و شکل پستان استفاده میشود. این فرآیند ممکن است در یک یا دو مرحله انجام شود. در روش دو مرحلهای، ابتدا یک "بسطدهنده بافتی" (Tissue Expander) زیر پوست و عضله قفسه سینه قرار داده میشود و به تدریج با محلول سالین پر میشود تا پوست کشیده شود. سپس در جراحی دوم، بسطدهنده با پروتز دائمی جایگزین میگردد.
ب) بازسازی با بافت بدن (Autologous or Flap Reconstruction)
در این تکنیک پیشرفته، از بافت، چربی، پوست و گاهی عضله از قسمتهای دیگر بدن خود فرد (مانند شکم، پشت، ران یا باسن) برای ساختن پستان جدید استفاده میشود. این روش نتایج طبیعیتری ایجاد میکند اما جراحی پیچیدهتر و دوره نقاهت طولانیتری دارد.
انتخاب هر یک از این جراحیها به نیازها، اهداف، شرایط جسمانی و توصیههای پزشکی فرد بستگی دارد. مشاوره با یک جراح پلاستیک یا جراح پستان مجرب برای درک کامل گزینهها، مزایا و معایب هر روش ضروری است.
#دکتر مهرداد کوشکی جهرمی
۱