
گزارشی ویدئویی از وقایع دوم ژوئن ۱۹۶۷، روزی که جنبش دانشجویی فراموش نمیکند
دوم ژوئن سالگرد واقعۀ مهمی در تاریخ معاصر ایران و آلمان است که در ایران هنوز شناخته نشده. دوم ژوئن ۱۹۶۷، در تظاهراتی که دانشجویان چپ ایرانی و آلمانی در اعتراض به سفر محمدرضاشاه به برلین غربی برگزار کردند (پس از تظاهراتی علیه سفر مشابه دیکتاتور کنگو، موسی چومبه)، بنو اونهزورگ دانشجوی بیستششسالۀ ادبیات و الهیات دانشگاه آزاد برلین هدف شلیک یک مأمور پلیس قرار گرفت و کشته شد.
اونهزورگ از دانشجویانی بود که در محافل مختلف دانشجویی برلین شرکت میکرد و به مسائل جهان سوم توجه داشت؛ چنانچه چند روز قبل در سخنرانی بهمن نیرومند - نویسنده، مترجم و کنشگر چپ ایرانی که با انتشار کتاب «ایران: مدلی برای کشور درحالتوسعه یا دیکتاتوری در جهان آزاد» در آلمان شهرت یافته بود - دربارۀ ایران حاضر شده بود.
اونهزورگ در حالی هدف گلوله از پشت قرار گرفت که چند پلیس او را در گوشهای گیر انداخته و همزمان با باتوم کتک میزدند. خشونت بیحد پلیس البته کاملاً سرپوش گذاشته شد؛ از سوی دیگر برخی از رهبران دانشجویی این اعتراضات، مثل فریتس تُیفل، در زندان ماندند و محاکمه شدند.
حضور ایرانیهای اجیرشدۀ ساواک که با کتوشلوار و کروات، پلاکاردهای شاهدوستانه و شعار «جاوید شاه» از دانشجویان و تودۀ معترض متمایز بودند و بعد در سایۀ حمایت پلیس برلین با چوب همان پلاکاردها به چماقکشی علیه دانشجویان آلمانی و ایرانی پرداختند، باعث شد مطبوعات آلمانی نظیر اشپیگل و زوددُیچهتسایتونگ در تفاسیر خود از این ماجرا واژههای جدیدی جعل کنند: «ایرانی هوچیگر» (Jubelperser) و «ایرانی چماقبهدست» (Prügelperser)
فصلی از کتاب روح سرخ دانشگاه: زندگینامۀ رودی دوچکه، رهبر جنبش دانشجویی آلمان به قلم اولریش شوسی با اتکا به اسناد محرمانۀ دستگاههای امنیتی آلمان شرقی و غربی و آرشیوهای شخصی و دولتی راوی ماجرای دوم ژوئن است. این کتاب به همراه مجموعهای از تصاویر تاریخی از این وقایع، با ترجمۀ مرجانه فشاهی از زبان آلمانی در نشر مردمنگار منتشر شده است.
گزارش خبری از این ماجرا را به زبان آلمانی در یوتوب مردمنگار ببینید.
هشدار: این ویدئو حاوی صحنۀ قتل، خشونت فیزیکی نیروهای ساواک و ناسزاهای جنسی به زبان فارسی است.