
صدای تیکتاک ساعت را میشنوید؟ کمتر از ۱۰ روز.
فقط همینقدر زمان باقی مانده تا تقویم ورق بخورد و وارد سال ۲۰۲۶ شویم. اما بگذارید با هم روراست باشیم: تغییر عدد سال، زندگی شما را تغییر نمیدهد.
اگر با همان سیستم عامل ذهنیِ سال ۲۰۲۵ وارد ۲۰۲۶ شوید، تنها چیزی که تغییر میکند، اضافه شدن یک سال به سنتان است. اما دنیای بیرون منتظر شما نمیماند.
بازار کار، تکنولوژی، اقتصاد و روانشناسیِ کسبوکارهایی که امروز میبینیم، با سرعتی سرسامآور در حال پوستاندازی هستند.
این مقاله برای کسانی نوشته شده که از «معمولی بودن» خستهاند. برای کسانی که میدانند ۲۰۲۶ سالِ حذفِ میانگینهاست. یا باید در کارتان عالی باشید، یا به آرامی حذف میشوید.
در ادامه، جامعترین راهنمای آمادگی برای سال جدید را با هم مرور میکنیم.
بیایید یک سوءتفاهم بزرگ را همینجا دفن کنیم. وقتی میگویم «خداحافظی با کارمندی»، منظورم استعفا دادن و بیکار شدن نیست. منظورم خداحافظی با «ذهنیت کارمندی» است.
در اقتصاد تورمی ایران و بازار رقابتی جهان، "حقوق ثابت گرفتن در ازای ۸ ساعت حضور فیزیکی" یک قرارداد شکستخورده است. چرا؟
در مدل قدیمی، شما وقتتان را میفروختید. اما در سال ۲۰۲۶، کسی برای وقت شما پول نمیدهد؛ برای «ارزش» و «نتیجه» پول میدهند.
ذهنیت کارمند: «من ۸ ساعت کار کردم، پس باید حقوق بگیرم.»
ذهنیت حرفهای: «من این مشکل را حل کردم و X تومان سود/صرفهجویی ایجاد کردم، پس سهمم را میخواهم.»
کمپانیهای بزرگ دنیا و ایران در حال تعدیل نیرو هستند. تنها چیزی که امنیت شغلی شما را تضمین میکند، «مهارتهای غیرقابل جایگزین» شماست، نه قرارداد استخدامتان.
ناوال راویکانت (Naval Ravikant)، کارآفرین و فیلسوف سیلیکونولی میگوید:
«ثروت از طریق اجاره دادن زمانتان به دست نمیآید. شما باید صاحب یک تکه از بیزینس باشید یا مهارتی داشته باشید که مقیاسپذیر باشد.»
بزرگترین مانع شما در سال جدید، دلار و تورم نیست؛ مغز خودتان است. روانشناسیِ بازارِ جدید، قوانین سختگیرانهای دارد.
سال ۲۰۲۶ سالِ گل و بلبل نیست. چالشها وجود دارند.
آماتور: با اولین شکست، بهانه میتراشد و سیستم/دولت/کارفرما را مقصر میداند.
حرفهای: شکست را به عنوان «دیتای بازخورد» میبیند. میپرسد: «چه چیزی یاد گرفتم؟» و مسیر را اصلاح میکند.
احساس میکنید کافی نیستید؟ عالی است! این یعنی در حال رشد هستید. اگر در اتاقی هستید که باهوشترین فرد آن شمایید، یعنی در اتاق اشتباهی هستید. در ۲۰۲۶، باید مدام خودتان را در موقعیتهایی قرار دهید که کمی برایتان بزرگ هستند.
شما نمیتوانید همزمان هم معتاد اینستاگرام/تیکتاک باشید و هم یک حرفهای متمرکز.
تمرکز (Deep Work)، نفتِ جدید است. کسی که بتواند ۴ ساعت بدون وقفه و بدون چک کردن گوشی روی یک پروژه کار کند، در سال ۲۰۲۶ یک ابرقهرمان است.
شاید فکر کنید در بازار ایران باید «گرگ» باشید تا برنده شوید. اما تحقیقات روانشناسی صنعتی نشان میدهد که بازی در حال تغییر است.
در دنیایی که هوش مصنوعی محتوا تولید میکند و دیپفیک (Deepfake) واقعیت را تحریف میکند، «اصالت» (Authenticity) گرانترین کالاست.
رادیکال: اگر پروژهای را بلد نیستید، بگویید "نه". این "نه" اعتبار شما را ۱۰ برابر میکند تا اینکه بگویید "آره" و خراب کنید.
خوشقولی وسواسی: در فرهنگی که تاخیر عادی است، آن تایم بودن شما را متمایز میکند. زمان تحویل پروژه شما، امضای شخصیت شماست.
شبکهسازی بر مبنای "دادن" نه "گرفتن": به جای اینکه فکر کنید "این آدم چه سودی برای من دارد؟"، فکر کنید "من چه کمکی میتوانم به او بکنم؟". این قانون کارمای بیزینس است.
این بحث دیگر تکراری شده که "آیا AI جای ما را میگیرد؟". بیایید عملیاتی صحبت کنیم.
در سال ۲۰۲۶، هوش مصنوعی دیگر یک ابزار لوکس نیست؛ مثل اینترنت و برق، یک ضرورت است.
چگونه در ۲۰۲۶ با AI همکاری کنیم؟
برونسپاری کارهای "روباتیک": نوشتن ایمیلهای ساده، دستهبندی اکسل، خلاصهسازی جلسات. اینها را به AI بسپارید تا مغزتان برای "تفکر استراتژیک" آزاد شود.
یادگیری پرامپتنویسی پیشرفته: صحبت کردن با هوش مصنوعی یک زبان جدید است. آن را یاد بگیرید.
ترکیب AI با خلاقیت انسانی: هوش مصنوعی میتواند متن بنویسد، اما نمیتواند "همدلی" کند. نمیتواند "تجربه زیسته" داشته باشد. این نقطه قوت شماست.
یادتان باشد:
هوش مصنوعی جایگزین پزشک نمیشود؛ اما پزشکی که از هوش مصنوعی استفاده میکند، جایگزین پزشکی میشود که از آن استفاده نمیکند.
چرا اکثر اهداف (New Year's Resolutions) تا نیمه بهمنماه فراموش میشوند؟ چون "آرزو" هستند، نه "استراتژی".
برای ۲۰۲۶، از متد OKR (Objectives and Key Results) استفاده کنید که گوگل و اینتل از آن استفاده میکنند:
هدف کیفی (O): تبدیل شدن به تاپلِوِلترین متخصص در حوزه کاری خودم.
نتایج کلیدی (KRs):
گذراندن ۲ دوره تخصصی پیشرفته تا پایان بهار.
افزایش درآمد ماهانه به میزان ۳۰٪ تا پایان تابستان.
انتشار ۱۰ مقاله تخصصی در لینکدین/ویرگول.
تکنیک "حذف" به جای "اضافه":
برای پرواز کردن، قبل از اینکه موتور قویتری بخواهید، باید وزنههای اضافی را باز کنید.
کدام عادتها؟
کدام دوستان سمی؟
کدام هزینههای بیهوده؟
کدام باورهای محدودکننده؟
اینها را در همین ۱۰ روز باقیمانده از زندگیتان قیچی کنید.
حرفهای کلی بس است. بیایید دست به آچار شویم. این برنامه عملیاتی شما برای روزهای باقیمانده تا ۲۰۲۶ است:
روز ۱ و ۲: پاکسازی دیجیتال. دسکتاپ، ایمیلها و گالری گوشی را خالی کنید. ذهن شفاف نیاز به محیط شفاف دارد.
روز ۳ و ۴: آپدیت ویترین. رزومه، پروفایل لینکدین و بایوی اینستاگرام کاریتان را بازنویسی کنید. عکس پروفایل حرفهای بگذارید.
روز ۵ و ۶: تحلیل سال قبل. بدون تعارف بنویسید کجاها گند زدید؟ کجاها عالی بودید؟ درسش چه بود؟
روز ۷ و ۸: هدفگذاری مکتوب. اهداف را روی کاغذ بیاورید. (نوشتن، احتمال وقوع را ۴۲٪ افزایش میدهد).
روز ۹: استراحت مطلق. به مغزتان اجازه دهید برای ماراتن پیشرو ریکاوری کند.
روز ۱۰: شروع. منتظر شنبه نباشید. منتظر اول ماه نباشید. فقط شروع کنید.
دوست من، سال ۲۰۲۶ پتانسیل این را دارد که بهترین سال زندگی کاری و شخصی تو باشد، به شرطی که «مسئولیت صد در صدی» زندگیات را بپذیری.
منتظر نباش دولت اقتصاد را درست کند، منتظر نباش رئیست حقوقت را زیاد کند، منتظر نباش شانس در خانهات را بزند.
حرفهایها منتظر نمیمانند؛ آنها میسازند.
پوشیدن لباس "قربانی" راحت است، اما لباسی نیست که به تن یک "برنده" برازنده باشد.
در سال ۲۰۲۶:
بیشتر یاد بگیر.
کمتر غر بزن.
هوشمندانه کار کن.
و اخلاق را فدای هیچچیز نکن.
سفر خوبی داشته باشی، حرفهای!