موانع استفاده از لوازم بهداشت جنسی (بررسی موردی کاندوم)

این مطلب حاصل پژوهش و تحقیق من، نوید فرازمند، نیلوفر غفاری و فائزه نظری در کارگاه تحقیقات بازار عملیاتی است. قبل از شروع هم تشکر می‌کنم از همۀ عزیزانی که در جمع‌آوری داده‌های این گزارش به ما کمک کردند.

دربارۀ این کارگاه:

در این کارگاه با استفاده از مبانی نظری موجود در تحقیقات بازار، از صفر تا صد یک پروژه تحقیقات بازار را آموزش دیدیم و پیاده‌سازی آن را تمرین کردیم. در انتهای این کارگاه یاد گرفتیم که در مواجهه با مشکلی جدید در کسب‌وکارمان، آن را به نوعی طرح پژوهشی تبدیل کنیم. سپس با استفاده از اصول علمی راه‌حل مناسب برای آن را انتخاب و اجرا کنیم. درنهایت هم بینش مناسب را از داده‌ها استخراج کنیم و در قالب گزارش ارائه دهیم.

تصمیم‌های روزانۀ شما، موفقیت یا شکست کسب‌و‌کارتان را در آینده رقم خواهد زد. آیا نیازهای جدید مشتریان خود را می‌دانید؟ سهم بازار شما در مقایسه با رقبا چقدر است؟ آیا مشتریان محصول جدیدتان را دوست خواهند داشت؟ تحقیقات بازار کمک می‌کند با استفاده از اطلاعات قابل اتکا در کنار دانش خود و نیز مشورت با همکارانتان، تصمیم‌های مطمئن‌تر و هوشمندانه‌تری بگیرید.


براساس مشاهداتم از صحبت‌ها و طرز فکر اقوام، دوستان، همکاران و... و نیز باتوجه‌به فرهنگ ما ایرانی‌ها، حدس می‌زنم عواملی همچون حجب و حیا، صحبت‌کردن دربارۀ مسائل جنسی، لوازم بهداشت جنسی و... را خیلی قبیح دانسته و به نوعی تابو تبدیل کرده است.

شخصاً کاری به اینکه صحبت‌کردن دربارۀ این مسائل زشت هست یا نیست ندارم. اما باتوجه‌به افزایش بیماری‌های جنسی مانند ایدز و... در ایران، فکر می‌کنم باید دربارۀ این موضوع صحبت کرده و افراد را درخصوص لزوم استفاده از لوازم بهداشتی، به‌ویژه کاندوم آگاه کنیم.

ویکی‌پدیا کاندوم را این‌طور تعریف می‌کند:

کاندوم در حالت کلی زنانه و مردانه دارد.
کاندوم مردانه (به انگلیسی: Male Condom) یا کاپوت یا لباس کار، پوششی کشسان است که به‌عنوان مانعی فیزیکی از تماس مستقیم آلت تناسلی مرد با اندام شریک جنسی او و ورود اسپرم به دستگاه تناسلی زن جلوگیری می‌کند. این وسیله به‌منظور پیش‌گیری از بارداری و همچنین جلوگیری از انتقال میکرو ارگانیسم‌های بیماری‌زا و بیماری‌های آمیزشی به کار می‌رود. سطح برخی کاندوم‌ها برای افزایش اطمینان در جلوگیری از بارداری، از مایع اسپرم‌کُش پوشیده شده ‌است. این پوشش در زمان روابط جنسی وارد مقعد یا واژن جنس مخالف می‌شود.
کاندوم زنانه (به انگلیسی: Female condom) وسیله‌ای است که در آمیزش جنسی به‌عنوان ابزار ضدبارداری و کاهنده بیماری‌های آمیزشی (مانند سوزاک، سیفیلیس و اچ‌آی‌وی) و بارداری ناخواسته استفاده می‌شود.

شما قصد دارید بهترین کار را انجام دهید؛ یعنی می‌خواهید رابطۀ جنسی ایمن داشته باشید، اما وجود چالش‌های مختلف، کار را برای شما سخت می‌کند. در ادامه قصد داریم براساس داده‌هایی که از صفحات وب، شبکه‌های اجتماعی و... جمع‌آوری کرده‌ایم، موانع استفاده از کاندوم را بررسی کنیم.

موانع اصلی در استفاده از کاندوم

موانع استفاده از کاندوم به دو مرحلۀ اصلی تقسیم می‌شود که در ادامه به توضیح هر مرحله می‌پردازیم.

  • موانع قبل از خرید کاندوم؛
  • موانع بعد از خرید کاندوم.

موانع قبل از خرید کاندوم را می‌شود به‌صورت موانع خرید آنلاین و آفلاین بررسی کرد. اما ما سعی کردیم موانع قبل از خرید کاندوم را به‌طور‌کلی، یعنی جدا از آنلاین و آفلاین بودن آن بررسی کنیم.

موانع قبل از خرید کاندوم

در ادامه می‌توانید به فهرستی از موانع قبل از خرید کاندوم دسترسی داشته باشید.

عدم آگاهی

  • کاربرد کاندوم: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها نمی‌دانند که کاربرد و مزایای کاندوم چیست.
  • نداشتن بیماری: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که چون بیماری خاصی ندارند، نیازی هم به استفاده از کاندوم ندارند.
  • نداشتن مشکلات: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که چون تا‌به‌حال مشکلی برایشان پیش نیامده، به استفاده از کاندوم نیازی ندارند.
  • بی‌اعتماد به شریک جنسی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که اگر از کاندوم استفاده کنیم، این ذهنیت را به شریک جنسی‌مان می‌دهیم که چون بیماری داریم، از کاندوم استفاده می‌کنیم.
  • انتخاب راه‌های دیگر جلوگیری از بارداری: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که چون عمل‌های مختلفی مانند وازکتومی و... کرده‌اند، دیگر باردار نمی‌شوند و به استفاده از کاندوم نیازی ندارند.
  • بی‌اطلاعی از نحوۀ بارداری: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که بارداری فقط در لحظۀ ارگاسم اتفاق می‌افتد نه در طول رابطه.
  • کاهش میل جنسی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که استفاده از کاندوم باعث کاهش میل جنسی‌شان می‌شود.
  • الگوگرفتن از فیلم‌های پورن: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که باید مانند پورن‌استارها بدون کاندوم رابطه برقرار کنند.
  • بی‌اطلاعی از تنوع کاندوم: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها بر این باور هستند که کاندوم‌ها فقط به یک اندازه، شکل و با یک کارکرد هستند و تنوع ندارند، برای همین به سراغ کاندوم نمی‌روند.
  • غرور زیادی: عده‌ای از آقایان هنگام خرید کاندوم، وقتی در توضیحات بستۀ کاندوم نوشته شده «سایز کوچک»، به غرور مردانه‌شان برمی‌خورد؛ چون مردانگی را در چیز دیگری می‌بینند.

خجالت

  • خجالت از خرید: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها خریدن کاندوم را کاری زشت می‌دانند و برای خرید آن هم خجالت می‌کشند.
  • حریم شخصی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها از خرید کاندوم در داروخانه، آن هم جلوی دیگران خجالت می‌کشند، گویی به حریم شخصی‌شان تجاوز شده است.

نبود فرصت کافی

  • نداشتن فرصت کافی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها فرصت تهیه کردن کاندوم را ندارند.

بارداری

  • نذاشتن کاندوم به خاطر بارداری: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها با هدف بچه‌دار شدن از کاندوم استفاده نمی‌کنند.

موانع بعد از خرید کاندوم

در ادامه می‌توانید به فهرستی از موانع بعد از خرید کاندوم دسترسی داشته باشید.

لذت طبیعی

  • نداشتن لذت کافی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها کاندوم را خریداری می‌کنند و هیچ مشکل و بیماری هم ندارند، اما فقط به‌ این خاطر که فکر می‌کنند رابطه جنسی با کاندوم لذت کافی را ندارد، از آن استفاده نمی‌کنند.

زمان‌بر بودن

  • نداشتن حوصلۀ کافی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها استفاده از کاندوم را زمان‌بر می‌دانند.

مشکلات جسمی

  • درد عضلانی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها هنگام استفاده از کاندوم، در قسمت‌های مختلف بدنشان احساس درد می‌کنند.
  • حساسیت پوستی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها هنگام استفاده از کاندوم، پوستشان قرمز و ملتهب می‌شود.
  • سستی آلت: عده‌ای از آقایان هنگام استفاده از کاندوم‌های متنوع، دچار سستی آلت می‌شوند.
  • خشکی واژن: عده‌ای از خانم‌ها هنگام استفاده از کاندوم، دچار خشکی واژن می‌شوند.

سختی در استفاده

  • پارگی: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها به‌خاطر ترس از پارگی کاندوم، از آن استفاده نمی‌کنند. بعضی هم برعکس، از دو کاندوم به‌صورت دولایه استفاده می‌کنند.
  • لیزخوردن: عده‌ای از آقایان و خانم‌ها به‌خاطر لیزبودن جنس کاندوم، از آن استفاده نمی‌کنند.

باتوجه به این توضیحات، پرسشنامۀ کمی را بر اساس داده‌های کیفی‌مان تهیه کردیم و پس از جمع‌آوری داده‌ها گزارش زیر را تهیه کردیم.

در مجموع توانستیم 679 داده جمع کنیم که پس‌از تمیز کردن داده‌ها، به 224 داده رسیدیم و بر روی آن‌ها تحقیق و پژوهش رو ادامه دادیم.

نمودار 1 - جنسیت پاسخ‌دهنده‌ها
نمودار 1 - جنسیت پاسخ‌دهنده‌ها

در بازۀ سنی پاسخ‌دهنده‌ها گزینۀ «زیر 18سال» به دلیل کافی نبودن داده‌ها حذف شده است.

نمودار 2 - بازۀ سنی پاسخ‌دهنده‌ها
نمودار 2 - بازۀ سنی پاسخ‌دهنده‌ها

در ادامه پرسیده بودیم که چرا در روابط جنسیشان به صورت همیشگی از کاندوم استفاده نمی‌کنن که نزدیک به 39درصد آقایان «کاهش میزان لذت جنسی» و 18درصد خانم‌ها نیز «ایجاد مشکلات جسمی» رو دلیل خودشون برای استفاده نکردن کاندوم انتخاب کردن.

نمودار 3 - دلایل عدم استفاده از کاندوم
نمودار 3 - دلایل عدم استفاده از کاندوم

قطعاً می‌شود با داده‌هایی که ما از این پژوهش به دست آوردیم به تحلیل‌های دیگری هم رسید که در حال حاضر اولویت ما نبوده است. اگر تمایل دارید به داده‌های خام این پژوهش دسترسی داشته باشید اینجا کلیک کنید و یا اگر می‌خواهید به فایل داده‌هایی که ما آن‌ها را تمیز کردیم دسترسی داشته باشید اینجا کلیک کنید.

اگر این پژوهش باعث شد تحقیق و بررسی دیگری در این زمینه انجام بدید، خوشحال می‌شم در قسمت دیدگاه‌ها من را هم از نتایج پژوهتان باخبر کنید.