آمازون دیده یا Amazoned می‌شویم؟

آمازون شرکتی که با فروش اینترنتی کتاب شروع کرد حالا تبدیل به غول عظیمی شده که جلودار ندارد. این کسب و کار اثری عظیم بر روی صنایع مختلف گذاشته که از آن با اثر آمازون Amazon effect یاد میکنند. آمازون یک سوم کل فروش اینترنتی در آمریکا را در دست دارد در صورتیکه فقط چهار سال پیش سهمش از بازار فروش اینترنتی یک پنجم بود. ارزش آمازون به همراه سه شرکت عظیم دیگر یعنی گوگل، فیس‌بوک و اپل به اندازه تولید ناخالص داخلی کشور فرانسه است. فروش آمازون در آمریکای شمالی از سال ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۶ از ۱۶بیلیون دلار به ۸۰بیلیون دلار رسید. گزارشات مختلفی نشان میدهد که نصف خانواده‌های آمریکایی مشترک ویژه آمازون هستند.

سهم بازار فروشگاه‌های اینترنتی در آمریکا
سهم بازار فروشگاه‌های اینترنتی در آمریکا

این غول بی شاخ با ورود به هر حوزه میتواند بیلیون‌ها دلار از رقبایش برباید. دیگر حتی اصطلاح Amazoned را بکار میبرند. شاید آمازونی دیده! ترجمه بدی نباشد.

اما اثر آمازون بر روی چه صنایعی بوده. محققان موسسه Morgan Stanley، می‌گویند که خرده فروشان مواد غذایی بیشترین ضربه را میخورند. آمازون با خرید چند ماه پیش Whole Foods Market، یکی از بزرگترین فروشگاه‌های زنجیره‌ای در آمریکا، تاثیر خود را به این بازار نشان داد. حالا آمازون حتی مواد غذایی را هم به صورت رایگان به درب خانه‌ها تحویل می‌دهد.

Getty/Drew Angerer - MarketsInsider
Getty/Drew Angerer - MarketsInsider

دومین تاثیر آمازون بر روی مراکز خرید زنجیره‌ای (شاپینگ مال‌ها) بوده، که فقط در سال ۲۰۱۷، نُه مرکز خرید زنجیره‌ای در آمریکا اعلام برشکستگی کرده‌اند و بیش از ۱۰۰ مرکز خرید بسته شده است. گفته میشود که تا سال ۲۰۲۲، ۲۵درصد مراکز خرید در آمریکا بسته خواهند شد. چراکه بیشتر تحلیلگران از تغییر نحوه خرید سنتی به خرید اینترنتی بین مشتریان خبر می‌دهند که این بخش مهمی از خدمات آمازون بوده.

صنعت بعدی‌ای که میتواند دستخوش تاثیر خوبی از آمازون شود، صنعت حمل و نقل و لاجستیک است چرا که آمازون در حال توسعه و ساخت شبکه حمل و نقل خود که شامل هزاران کامیون، هواپیماهای باربری و حتی فرودگاه اختصاصی خود می‌باشد.

تحلیل‌گران میگویند تقریبا هیچ صنعتی نیست که دیر یا زود آمازون دیده نشود. آمازون قبلا به صنعت داروسازی و هوش مصنوعی هم دست‌درازی کرده. و البته قبل از اینها تاثیر این شرکت بر روی ناشران و کتاب فروشی‌ها بوده که حالا با بازکردن کتاب فروشی‌های فیزیکی که به نظر سودی‌ هم برایش ندارد استراتژی نامشخصی را دنبال میکند.

اما سوالی که در آخر می‌ماند این است که آیا این غول‌ها نوین که تعدادشان هم کم نیستند و قدرت اقتصادی و سیاسی بالایی هم دارند با تبدیل شدن به منوپولی‌های عظیم چه خطری برای اقتصاد، زندگی شخصی افراد و خرده‌فروشان دیگر دارند؟ سوالی که سخت نیازمند جواب نه، بلکه راه حل است!