اهمیت چای فراتر از طعم و عطر آن است. این نوشیدنی ارزشهایی مبنی بر خونگرمی، مهماننوازی، و نشاط را در فرهنگ خاورمیانه تجسم میبخشد. در چایخانهها، افراد در گفتگوهایی شرکت میکنند که فراتر از تفاوتهای آنها است، ارتباطات ایجاد کرده و روابط را تقویت میکنند. عمل به اشتراک گذاشتن چای نشاندهندۀ دعوت به گفتگو، تقویت تفاهم و احترام متقابل در بین افراد با دیدگاههای متفاوت است. در حقیقت چای بهعنوان نمادی قدرتمند از مهماننوازی، دوستی و اتحاد عمل میکند.
در جامعۀ مدرن خاورمیانه نیز چای نقش اصلی خود را حفظ میکند و عمیقاً در روالهای روزمره و مناسبتهای تشریفاتی ادغام شده است. چای چه در میان خانواده و دوستان در خانه به اشتراک گذاشته شود و چه در چایخانههای شلوغ از آن لذت ببرید، همچنان نماد وحدت است؛ پلی فرهنگی که مردم را به هم نزدیک میکند. چای از مرزهای اجتماعی، مذهبی و ملی فراتر رفته و بهعنوان نیروی متحدکنندهای عمل میکند که پیوندها را تقویت میکند و احساس تعلق را پرورش میدهد.
چای همچنان به تکامل و تطبیق خود با دوران مدرن ادامه میدهد و انواع چای، ترکیبها و آمادهسازیهای جدید برای آن ظهور میکند و در عین حال احترام به آداب و رسوم سنتی را حفظ میکند. فرهنگ چای خاورمیانه بهعنوان جنبهای ارزشمند از هویت باقی میماند که از طریق نسلها منتقل شده و در زمینههای مختلف اجتماعی جشن گرفته میشود.
چایهای مختلف در کنار مواد متفاوتی سرو میشوند. از انواع سنتی و تلخ چای گرفته تا مزهدار کردن آن با استفاده از انواع ادویهها، همواره تلاش شده است تا نوشیدن چای را لذتبخشتر کند. در این بخش انواع امروزی و رایج چای را در کنار میانوعدههای مناسب برای هر کدام معرفی میکنیم:
چای سیاه
چای سیاه رایجترین چایی است که در کنار صبحانه سرو میشود و هیچ منویی از چای سیاه را نمیتواند بدون شیرینیهای خوشمزه برای میانوعده بعدازظهر تصور کرد: انواع نان، شیرینی، کلوچههای پر از مربا (اگر با آرد و شکر تهیه شده باشد)، بیسکوییت، میوههای خشک همانند خرما و توتها همراهانی عالی برای چای سیاه هستند. چای سیاه بهدلیل طعم زیادش برای همراهی با غذاهای حاوی گوشت قرمز، انواع لازانیا و خامهها نیز انتخاب مناسبی است.
چای سبز
چای سبز نه تنها سالمترین چای برای نوشیدن است، بلکه طعم غذاهای سبکتر را نیز افزایش میدهد. طعم خاکی و گاهی آجیلی چای سبز در کنار سالاد، برنج، کاری ملایم، مرغ و غذاهای گیاهی بسیار خوب است. بنابراین، دفعۀ بعد که یک وعدۀ غذایی گیاهی با مقدار زیادی سبزیجات میل کردید، میدانید که چای سبز میتواند بهترین انتخاب برای شما باشد.
دمنوشهای گیاهی
دمنوشهای گیاهی از جملۀ بهترین دمنوشها برای سلامتی هستند و از گلهای خشک، ادویهها و سایر گیاهان تهیه میشوند. بهترین جفت چای برای اینها به طعم دمنوش بستگی دارد. دمنوشهای گیاهان گلدار و میوهای مانند یاس، بابونه و اسطوخودوس بهخوبی با میانوعدهها و غذاهایی که دارای طعم مرکباتی یا ترش هستند، جفت میشوند. چای گیاهی با طعم خاکی با غذاهای ملایم مانند سوپ و خورشها به خوبی ست میشود.
چای بنفش
طعم شیرین و چوبی چای بنفش آن را به همراه خوبی برای دسرها و غذاهای سبک مانند ماهی سفید یا غذاهای سبزیجات تبدیل میکند. این جفتها برای چای بنفش تضمین میکند که طعم لطیف آن تحت تأثیر مزۀ غذا قرار نمیگیرد.
پنیر و چای
ترکیب چای سیاه با پنیر بهدلیل قابض بودن چای سیاه میتواند طعم شور پنیرهای سخت را به طعم ملایمتری ملایم کند. با این حال، وقتی صحبت از ترکیب پنیر و چای برای پنیرهای نرم به میان میآید، چای سبز با نتهای آجیلی و میوهای لطیف خود با برخی از پنیرهای نرم مانند بری سازگاری دارد.
چای و شکلات
چه کسی دوست ندارد بعد از یک جرعه چای داغ و خوشمزه، شکلات را در دهان خود ذوب کند؟ بهترین چای برای نوشیدن با شکلات به نوع شکلات بستگی دارد. دمنوش نعناع چای گیاهی فوقالعاده برای متعادل کردن شکلات تلخ و قوی بسیار مناسب است. برای شکلات شیری، هر چایی که بهخوبی با شیر ترکیب شود، عالی است. چایهای سیاه مانند چای ایرانی، صبحانۀ انگلیسی یا ارل گری با یک خوراکی شکلات شیری عالی هستند.
چای و عسل
بهترین چای برای ترکیب با عسل، هر نوع دمنوش دلخواه شماست، اگرچه عسل بهطور ویژه مکمل چای گیاهی و چای سیاه است. هر چایی که انتخاب میکنید، به یاد داشته باشید که آن را دم کنید و قبل از افزودن عسل اجازه دهید کمی خنک شود تا مطمئن شوید که تمام ترکیبات تشکیلدهندۀ عسل دستنخورده باقی میمانده و تجزیه نمیشوند.
چای با خرما
برخی از کارشناسان معتقدند خرما و توت را نباید با چای مصرف کرد، زیرا قند این مواد در تماس با آب جوش یا چای داغ جذب بدن میشود، اما بدن انرژی آنها را جذب نمیکند و فواید آن از بین میرود. این فرضیه را میتوان بهراحتی رد کرد. همواره از میوههای آبپز و تصفیهشده برای تهیۀ شربت خرما، شربت انجیر، شربت توت و شربت انگور که حاوی تمام ویتامینها و مواد معدنی خود میوهها هستند، در طول تاریخ استفاده شده است.
جوشاندن میوه در آب باعث آزاد شدن مواد مغذی خرما و دیگر میوههای نامبرده و سایر مواد مغذی آنها در آب میشود که با تغلیظ آن شربتی مقوی به دست میآید. اما کارشناسان معتقدند بهترین نوع شربت این است که در دمای ۶۰ تا ۷۰ درجه تهیه شود و بهدلیل از بین رفتن مواد مغذی آن به نقطه جوش نرسد. به همین دلیل توصیه میشود که شربت خرمای صنعتی در دمای ۶۵ درجه تهیه شود.
از آنجایی که بهطور طبیعی، افراد چای را در گرمترین حالت در دمای ۶۰ تا ۷۰ درجه مینوشند، این دما نمیتواند فواید حیاتی خرما را از بین ببرد و بهترین گزینه بهجای شکر برای مصارف روزنه، خرما، توت و ... سایر میوههای خشک هستند که علاوه بر تأمین انرژی لازم برای بدن، به سلامت آن آسیب نرسانده و سایر مواد مغذی را نیز در اختیار بدن قرار میدهند.
البته همانند هر ماده خوراکی دیگر، لازم است حد تعادل را در مصرف میوههای خشک نیز رعایت کنیم، زیرا آنها نیز حاوی قند هستند. اگرچه قند خرما، توت و انجیر بیشتر از نوع فروکتوز هستند که قند طبیعی است و در صورتی که جذب بدن شود، بهاندازۀ گلوکز ناشی از قند و شکر صنعتی خطرناک نیست.
چای سرد
اگرچه چای معمولاً گرم سرو میشود، اما همه عاشق چای سرد خنک در روزهای گرم تابستان هستند. هر نوع چای را میتوان بهطور معمول دم کرده و سپس با یخ خنک کرد. اکنون که میدانید چه میانوعدهای را با چای ترکیب کنید، میتوانید از نسخۀ سرد هر چایی که دوست دارید با یکی از جفتهای عالی پیشنهادی این مقاله برای خوردن همراه آن لذت ببرید.
پرفیرو در ادامه دستوری برای سرو چای سرد با خرما پیارم برای شما ارائه میدهد که میتواند طعمی جدید برای شما و عزیزانتان باشد. پس همچنان همراه ما بمانید:
مواد لازم:
- ۱۰-۱۲ خرمای پیارم هسته گرفته شده
- ۱ فنجان آب جوشیده، در دمای اتاق
- چای سرد (۱ کیسه چای در هر ۱ فنجان آب)
دستورالعمل:
برای تهیۀ شربت خرما، خرمای پیارم را یک شب (۶ تا ۸ ساعت) در ۱ فنجان آب جوشیده (دمای اتاق) خیس کنید. آن را با غذاساز یا مخلوطکن و آن را تا زمانی که رقیق و روان شود، میکس کنید. در یک شیشه یا ظرف استریلشده بریزید و آن را ظرف یک هفته استفاده کنید.
برای شیرین شدن چای سرد خود به مقدار دلخواه از این شربت به آن اضافه کنید. پرفیرو توصیه میکند حدود ۱ قاشق غذاخوری برای هر لیوان استفاده شود، اما اگر چایتان را شیرینتر دوست دارید، بیشتر اضافه کنید. قبل از نوشیدن حتماً هم بزنید وگرنه فیبر خرما در ته لیوانتان مینشیند و یک لقمه پورۀ خرمای شیرین ته لیوانتان خواهید داشت. همچنین این شربت خرمای پیارم برای پنکیک، نان تست و کراکر نیز عالی است و میتوانید از آن برای شیرین کردن غذاها و سالادهایتان نیز بهره ببرید.
«تاریخچۀ چای و اهمیت آن در فرهنگ جادۀ ابریشم و خاورمیانه»، وبلاگ پرفیرو، ۷ اردیبهشت ۱۴۰۴
