ویرگول
ورودثبت نام
سام شیرازی مقام
سام شیرازی مقامدانش آموخته مدرسه بازرگانی لندن، کارآفرین سریالی و مدیرعامل تجارتخانه شیرازی
سام شیرازی مقام
سام شیرازی مقام
خواندن ۲ دقیقه·۱۰ ماه پیش

یک شرکت فناور را چگونه ارزشگذاری کنیم؟


ارزش‌گذاری یک شرکت استارتاپی یکی از چالش‌برانگیزترین کارهای سرمایه‌گذاری و تحلیل مالیه، چون برخلاف شرکت‌های بالغ، استارتاپ‌ها معمولاً درآمد یا سودآوری پایدار ندارن. با این حال، ابزارها و رویکردهایی وجود داره که بسته به مرحله رشد استارتاپ می‌شه ازشون استفاده کرد.

بیائید به صورت خلاصه و کاربردی، مراحل و روش‌هاش رو بررسی کنیم:

۱. تعیین مرحله‌ی رشد استارتاپ

قبل از ارزش‌گذاری، باید بدونی استارتاپ در کدوم مرحله قرار داره:

  • Idea Stage (فقط ایده، محصول هنوز ساخته نشده)
  • Pre-seed/Seed (محصول اولیه ساخته شده، بازار اولیه در حال تسته)
  • Series A به بعد (مشتری واقعی، درآمد، داده‌های رشد مشخص)

هر چقدر جلوتر باشه، امکان استفاده از داده‌های واقعی مالی بیشتره.

۲. روش‌های ارزش‌گذاری استارتاپ

الف) روش Berkus (برای مراحل اولیه)

ارزش‌گذاری مبتنی بر ۵ عامل کلیدی:

  • کیفیت ایده
  • نمونه اولیه (MVP)
  • تیم اجرایی
  • اعتبار یا ارتباطات اولیه
  • جذب بازار اولیه

هر عامل تا ۵۰۰ هزار دلار ارزش داره (در مجموع حدود ۲–۲.۵ میلیون دلار سقف معمول برای early-stage).

ب) روش Scorecard یا مقایسه‌ای

برای Seed-stage به کار می‌ره. ارزش استارتاپ با مقایسه با استارتاپ‌های مشابه در منطقه یا حوزه بررسی می‌شه، با ضریب‌دهی به عواملی مثل:

  • کیفیت تیم
  • اندازه بازار
  • محصول/تکنولوژی
  • رقابت
  • قابلیت جذب سرمایه بعدی

مثال: اگه متوسط ارزش استارتاپ‌های مشابه ۳ میلیون دلاره و استارتاپ مورد نظر از نظر تیم و محصول بهتره، ممکنه تا ۴ میلیون ارزش‌گذاری بشه.

ج) روش DCF (تنزیل جریان نقدی)

برای استارتاپ‌هایی با درآمد یا پیش‌بینی درآمد قابل اتکاء (Series A به بعد).

  • پیش‌بینی جریان نقدی (۳–۵ سال)
  • تنزیل با نرخ بالا (چون ریسک زیاده: مثلاً ۳۰–۵۰٪)
  • محاسبه ارزش فعلی

مشکلش: خیلی وابسته به فرض‌هاست، اما برای سرمایه‌گذاران حرفه‌ای مفیده.

د) روش VC (روش سرمایه‌گذار خطرپذیر)

پایه‌اش اینه:

  • چقدر بازده می‌خوای از سرمایه‌گذاری؟ (مثلاً ۱۰ برابر)
  • ارزش استارتاپ در زمان خروج (مثلاً ۵ سال بعد) چقدره؟
  • ارزش فعلی با تقسیم بر نرخ بازده هدف = ارزش فعلی استارتاپ

فرمول:

\text{Post-money Value} = \frac{\text{Exit Value}}{\text{Target ROI}}

سپس:

\text{Pre-money Value} = \text{Post-money} - \text{Investment}

۳. عوامل نرم (غیرفرمولی) ولی مهم

  • تیم: آیا بنیان‌گذاران سابقه اجرای پروژه موفق دارن؟
  • فناوری: آیا مزیت رقابتی واقعی یا IP (مالکیت فکری) دارن؟
  • بازار: بازار بزرگ و رو به رشد داره یا نه؟
  • traction: جذب مشتری واقعی، رشد کاربران، retention rate
  • هزینه جذب مشتری (CAC) و ارزش طول عمر مشتری (LTV)

۴. مثال عددی ساده از روش VC

فرض کن استارتاپ قراره در ۵ سال آینده به ارزش ۵۰ میلیون دلار فروخته بشه. سرمایه‌گذار می‌خواد ۱۰ برابر بازده داشته باشه.

  • Target ROI = 10
  • Exit Value = $50M
  • Post-money Valuation = 50M / 10 = $5M
  • اگه قراره ۱ میلیون دلار سرمایه جذب بشه → Pre-money = $4M


ارزشگذاری استارتاپ
۳
۰
سام شیرازی مقام
سام شیرازی مقام
دانش آموخته مدرسه بازرگانی لندن، کارآفرین سریالی و مدیرعامل تجارتخانه شیرازی
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید