در طب سنتی ایرانی، آش و سوپها جایگاه ویژهای دارند و به عنوان غذاهای درمانی برای تقویت بدن، بهبود هضم و بازگرداندن تعادل مزاج مورد استفاده قرار میگیرند. در ادامه ۱۰ توصیه مهم در رابطه با استفاده از آش و سوپها از دیدگاه طب سنتی آورده شده است:
1. تناسب با مزاج فرد:
نوع آش یا سوپ باید با مزاج شخص (گرم، سرد، خشک یا تر) سازگار باشد. مثلاً برای مزاجهای سرد، آشهایی با ادویههای گرم مانند زنجبیل و دارچین مناسبترند.
2. زمان مناسب مصرف:
آش و سوپ بهتر است در وعده شام یا هنگام ضعف بدنی مصرف شود، زیرا سبک بوده و به هضم آسان کمک میکند.
3. در فصول سرد:
مصرف آشهای گرم و مقوی مانند آش جو، آش شلغم و سوپ عدس توصیه میشود تا بدن گرم نگه داشته شود و سیستم ایمنی تقویت گردد.
4. در فصول گرم:
از سوپها یا آشهای سبکتر مانند آش آلو یا آش دوغ بهره بگیرید که بدن را خنک میسازد و تعریق را متعادل میکند.
5. افزودن سبزیجات مفید:
سبزیهایی مانند تره، گشنیز، جعفری و شوید به دلیل خاصیت پاککنندگی و کمک به هضم، توصیه میشوند.
6. استفاده از غلات کامل:
جو، برنج نیمکوب یا بلغور گندم انتخابهای خوبی هستند چون بافت نرم، انرژی ملایم و خاصیت تقویتی دارند.
7. پرهیز از افزودنیهای سنگین:
افزودن روغن زیاد یا حبوبات نفاخ در حجم بالا موجب سنگینی معده و نفخ میشود. بهتر است از مصرف زیاد نخود یا لوبیا در افراد با معده ضعیف پرهیز شود.
8. افزایش ارزش درمانی با ادویهها:
افزودن کمی زنجبیل، زردچوبه، دارچین یا فلفل سیاه (بر حسب مزاج) به آش یا سوپ، هضم را بهبود داده و خواص ضدالتهابی میافزاید.
9. در دوره بیماریها:
در سرماخوردگی، آش شلغم، سوپ مرغ یا جو به رفع خلط و گلودرد کمک میکند. در ضعف عمومی، آش گندم یا آش بلغور سبزیجات مقوی است.
10. نکته درباره حرارت خوراک:
آش و سوپ نباید بسیار داغ یا بسیار سرد میل شود؛ دمای معتدل بهترین حالت برای حفظ سلامت معده و جذب بهتر مواد مغذی است.
