در طب سنتی ایرانی استحمام (حمام کردن) فقط برای نظافت نیست؛ بلکه بهعنوان بخشی از مراقبت جسم، روان و تعادل اخلاط بدن شناخته میشود. در ادامه ۱۰ توصیه مهم برای حمام صحیح از نگاه طب سنتی را آوردهام:
۱. زمان مناسب برای استحمام
بهترین زمان استحمام در اواسط روز است، زمانی که بدن تعادل حرارتی دارد.
حمام در ابتدای صبح ناشتا یا بلافاصله بعد از غذا توصیه نمیشود، چون میتواند باعث ضعف گوارش یا سردرد شود.
۲. با بدن بسیار گرم یا بسیار سرد وارد حمام نشوید
ورود به حمام در حالی که بدن بسیار گرم از ورزش یا بسیار سرد از هوای بیرون است، باعث شوک حرارتی و اختلال در جریان خون میشود.
۳. دمای آب باید معتدل باشد
آب خیلی داغ باعث خشکی پوست، ضعف قلب و از بین رفتن رطوبت طبیعی بدن میشود،
آب خیلی سرد نیز میتواند باعث گرفتگی عضلات، تنگی رگها و سردی مزاج شود.
۴. پیش از ورود به حمام بدن را با روغنهای طبیعی چرب کنید
مالیدن روغنهایی مانند بادام شیرین، بنفشه یا کنجد بر پوست، به ویژه برای مزاجهای خشک، مانع از خشکی و ترک پوست میشود.
۵. هرگز بلافاصله بعد از غذا یا ناشتا حمام نروید
حمام بلافاصله بعد از غذا موجب ضعف معده و سوءهاضمه میشود.
حمام در حالت ناشتا هم ممکن است باعث افت فشار، سرگیجه و غش گردد.
بهترین حالت حدود ۲ تا ۳ ساعت پس از غذا است.
۶. پس از استحمام سریعا در معرض باد یا سرما نباشید
بدن پس از حمام منفذدار و حساس میشود؛ قرار گرفتن در معرض باد یا کولر میتواند سبب درد مفاصل و سرماخوردگی شود.
۷. برای مزاجهای مختلف، نوع حمام فرق دارد
- مزاج گرم و خشک: آب کمی خنک و مدت کوتاه (برای آرامش و کاهش حرارت).
- مزاج سرد و تر: آب گرم و زمان طولانیتر برای باز شدن منافذ و گردش خون بهتر.
۸. شستوشوی سر با آب خیلی داغ ممنوع است
آب داغ روی سر باعث ضعف بینایی، ریزش مو و کاهش حافظه میشود. برای سر از آب معتدل یا ولرم استفاده شود.
۹. پایان حمام با شستوشوی بدن با آب کمی خنک
در آخر حمام، ریختن مقداری آب خنک باعث بستن منافذ پوست و تقویت بدن میشود و جلوی نفوذ رطوبت به عمق اعضا را میگیرد.
۱۰. پس از استحمام، نوشیدن کمی شربت یا مایعات معتدل
پس از بیرون آمدن از حمام نوشیدن آب عسل، شربت سکنجبین یا عرق بهار نارنج کمک به بازیابی تعادل بدن میکند.
