اولین قدم در سئوی تکنیکال: ساختار درست سایت (از کجا شروع کنیم؟)

مقدمه: چرا همه‌چیز از ساختار شروع می‌شود؟

تصور کن یه شهر جدید ساخته شده ولی هیچ خیابون و کوچه‌ای نداره.
مغازه‌ها هرکدوم یه جایی هستن، تابلو نداره، کوچه‌بند نداره، هیچ راه مشخصی به مرکز شهر نیست.
کاربر یا توریستی که وارد این شهر می‌شه، بعد از ده دقیقه گیج می‌شه و فرار می‌کنه.

خیلی از سایت‌ها دقیقاً همین‌طور ساخته می‌شن:
صفحه‌ها پشت‌سر‌هم تولید می‌شن، بدون نقشه، بدون دسته‌بندی، بدون فکر.
نتیجه؟ کاربر گم می‌شه، گوگل نمی‌فهمه چه خبره، و کل زحمات محتوا و لینک‌سازی بی‌اثر می‌شن.

🔑 حقیقت اینه:
بدون ساختار درست سایت، همه‌ی کارهای تکنیکال مثل برج‌سازی روی شن هستن.
ساختار درست سایت یعنی چی (واقعاً)؟

خیلیا فکر می‌کنن ساختار یعنی منو بالای سایت یا sitemap.xml.
ولی واقعیت اینه که ساختار سه لایه‌ی اصلی داره:

1. معماری اطلاعات (Information Architecture): صفحات چطور دسته‌بندی و به هم وصل می‌شن.

2. ساختار URL: نشانی صفحات چطور طراحی می‌شن.

3. لینک‌سازی داخلی: چه مسیری برای انتقال ارزش لینک (PageRank) ساخته می‌شه.

این سه لایه با همدیگه مثل اسکلت بدن عمل می‌کنن:
اگه یکی‌شون مشکل داشته باشه، کل سیستم ضعیف می‌شه.

چرا ساختار اینقدر مهمه؟ (هم برای گوگل، هم برای کاربر)ساختار اینقدر مهمه؟ (هم برای گوگل، هم برای کاربر)

🔹 برای گوگل:

• خزیدن راحت‌تر می‌شه.

• می‌فهمه کدوم صفحه «مادر» و کدوم «فرزند»ه.

• بودجه خزش (Crawl Budget) هدر نمی‌ره.

🔹 برای کاربر:

• تجربه کاربری بهتر → زمان ماندگاری بیشتر.

• مسیر حرکت طبیعی‌تر می‌شه (مثل قدم زدن توی یه شهر منظم).

• احتمال بازگشت کاربر بالا می‌ره.

🔹 برای آینده‌ی سایت:

• مدیریت ساده‌تر.

• به‌روزرسانی محتوا راحت‌تر.

• مقیاس‌پذیری بدون هرج‌ومرج.

قدم اول: نقشه دستی روی کاغذ (جدی!)

من بارها دیدم که تیم‌ها از همون اول می‌رن سراغ ابزارهای پیشرفته.
ولی واقعیت؟ بهترین استارت با یه کاغذ و قلم زده می‌شه.

1. صفحه اصلی رو بزن وسط.

2. شاخه‌های اصلی (Categories) رو بکش.

3. برای هر شاخه چند صفحه یا مقاله بچین.

4. بعد از خودت بپرس:

   • آیا کاربر با ۳ کلیک می‌تونه به هر صفحه مهم برسه؟

   • آیا دسته‌ها منطقی هستن یا از دید «مدیر» ساخته شدن؟

   • آیا URLها ساده و مرتب در ذهن می‌شینن؟

قدم دوم: انتخاب دسته‌بندی‌ها (ریشه اصلی ساختار)

دسته‌بندی اشتباه = سئو اشتباه.

قانون‌های انتخاب دسته‌بندی:

• نباید خیلی کلی باشه (مثلاً «محصولات»).

• نباید خیلی جزئی باشه (مثلاً «کفش نایک مدل 2024 آبی»).

• باید بر اساس زبان کاربر باشه، نه زبان داخلی تیم.

🔹 مثال فروشگاه پوشاک:

• مردانه

  • کفش

  • پیراهن

• زنانه

  • مانتو

  • کفش

🔹 مثال وبلاگ آموزشی:

• سئو

• بازاریابی محتوایی

• تبلیغات دیجیتال

• ابزارها

📌 اشتباه رایج: ساخت ۲۰ دسته‌بندی برای ۵ مقاله!

قدم سوم: ساختار URL درست

URL مثل آدرس خونه‌ست.
آدرس باید واضح باشه و سریع فهمیده بشه.

❌ اشتباه:
site.com/page?id=982374

✅ درست:
site.com/shoes/running/nike-air

📌 قوانین:

• کوتاه باشه.

• فقط حروف انگلیسی و خط تیره.

• بدون تاریخ یا عدد اضافی (مگر لازم باشه).

• سلسله‌مراتب منطقی با /.

قدم چهارم: Breadcrumbs (مسیر راهنما)

Breadcrumbs مثل GPS سایت هستن.

مثال:
خانه > وبلاگ > سئو > سئوی تکنیکال

🔹 مزایا:

• کاربر سردرگم نمی‌شه.

• گوگل راحت‌تر جای صفحات رو می‌فهمه.

• CTR توی نتایج جستجو بهتر می‌شه (چون Breadcrumbs نشون داده می‌شن).

قدم پنجم: لینک‌سازی داخلی

لینک‌سازی داخلی حکم رگ‌های بدن رو داره.
بدون اون، ارزش لینک (Link Juice) توی یه گوشه جمع می‌شه.

قوانین:

• صفحات دسته به همه مقالات زیرمجموعه لینک بدن.

• مقالات به دسته و به مقالات مشابه لینک بدن.

• از Anchor Text توصیفی استفاده کن (نه «اینجا کلیک کنید»).

🔹 مثال:
مقاله «Robots.txt چیست؟» باید به «سئوی تکنیکال مقدماتی» و «Sitemap چیست؟» لینک بده.

ابزارهایی برای ساختاردهی سایت

• Screaming Frog: پیدا کردن Orphan Page، عمق صفحات.

• Sitebulb: گزارش تصویری از معماری سایت.

• XMind / Miro: برای طراحی نقشه ذهنی.

• Ahrefs / SEMrush: برای کشف دسته‌بندی‌های پرجستجو.

• Google Search Console: برای بررسی ایندکس.

اشتباهات پنهان در ساختار سایت

1. دسته‌بندی زیاد: کاربر نمی‌دونه کجا بره.

2. ساختار فقط برای گوگل: تجربه کاربر فدای سئو.

3. مقاله یتیم: محتوایی که هیچ‌جا لینک نشده.

4. URLهای بی‌معنی: مثل /page?id=12 یا /cat-x1.

5. منو شلوغ: منوی بالای سایت نباید تبدیل به انبار لینک بشه.

مثال عملی: درست vs غلط

🔹 ساختار غلط (وبلاگ بدون نقشه):

• Home

  • مقاله «سئو تکنیکال»

  • مقاله «بازاریابی محتوا»

  • مقاله «کفش ورزشی»

🔹 ساختار درست (وبلاگ آموزشی):

• Home

  • سئو

    • سئو تکنیکال

    • لینک‌سازی داخلی

  • بازاریابی محتوایی

    • استراتژی محتوا

    • نوشتن مقاله بلاگی

تاثیر مستقیم ساختار روی سئو

• Crawl Budget: گوگل زمانشو روی صفحات مهم صرف می‌کنه.

• PageRank داخلی: قدرت لینک‌ها بهینه منتقل می‌شه.

• User Experience: کاربر حس می‌کنه توی یه کتابخانه مرتب قدم می‌زنه.

چک‌لیست عملی (برای شروع همین امروز)

• نقشه دستی کشیده شده

• دسته‌بندی‌ها مشخص شدن

• URLها کوتاه و بهینه هستن

• Breadcrumbs فعال شدن

• هیچ مقاله یتیم وجود نداره

• لینک‌سازی داخلی انجام شده

سوالات متداول

۱. سایت قدیمی دارم، چطور اصلاح کنم؟
با ابزار Screaming Frog همه صفحات رو لیست کن. بعد دسته‌بندی بساز و با ریدایرکت 301 URLها رو اصلاح کن.

۲. چند تا دسته‌بندی مناسبه؟
بستگی به محتوا داره، ولی اصولاً ۵ تا ۱۰ دسته برای شروع کافیه.

۳. اگه URLها رو تغییر بدم، رتبه‌هام می‌ریزه؟
موقتاً شاید افت داشته باشی، ولی با ریدایرکت درست و ساختار بهتر، در بلندمدت رشد می‌کنی.

واژه‌نامه اصطلاحات

• Orphan Page: صفحه‌ای بدون لینک ورودی.

• Breadcrumbs: مسیر راهنما.

• Crawl Budget: منابع خزش گوگل.

• PageRank داخلی: ارزش لینک‌ها در سایت.

• IA (Information Architecture): معماری اطلاعات.

نتیجه‌گیری

ساختار سایت مثل اسکلت ساختمونه.
قبل از رنگ و دکور و وسایل لوکس، باید اسکلت درست ساخته بشه.

📌 بدون ساختار: همه چی می‌ریزه.
📌 با ساختار درست: رشدت چند برابر می‌شه.

فردا می‌ریم سراغ فایل Robots.txt؛ نگهبان کوچیکی که می‌تونه جلوی فاجعه رو بگیره.


برای مطالعه دقیق‌تر درباره اهمیت ساختار سایت، می‌تونی این منبع رو ببینی:
🔗 Moz – Site Architecture & SEO

برای راهنمای عملی در مورد لینک‌سازی داخلی و Breadcrumbs، این مقاله عالیه:
🔗 Ahrefs – Internal Linking for SEO