انتخاب یک نام دامنه مناسب، اولین گام و یکی از حیاتیترین تصمیمات در ایجاد حضور آنلاین برای هر فرد، کسبوکار یا سازمان است.
نام دامنه، آدرس اینترنتی وبسایت شماست و به کاربران کمک میکند تا شما را در دنیای وسیع اینترنت پیدا کنند. اما ورای نام اصلی دامنه، پسوندهایی وجود دارند که به آنها "دامنههای سطح بالا" (Top-Level Domains یا TLDs) گفته میشود.
این پسوندها، که در انتهای نام دامنه قرار میگیرند (مانند .com، .org، .ir)، علاوه بر نقش فنی، پیامهای مهمی درباره ماهیت، هدف و موقعیت جغرافیایی وبسایت به کاربران و موتورهای جستجو ارسال میکنند.
این مقاله به بررسی جامع دامنههای سطح بالا (TLD) و به طور خاص دامنههای سطح بالای کد کشور (ccTLD) میپردازد و به شما کمک میکند تا درک عمیقتری از این مفاهیم و تأثیر آنها بر حضور آنلاین خود پیدا کنید.
دامنههای سطح بالا (TLDs) بالاترین سطح در سیستم نام دامنه (DNS) اینترنت هستند. آنها بخشی از نام دامنه هستند که پس از آخرین نقطه قرار میگیرند و به دستهبندیهای گستردهای تقسیم میشوند:
1- دامنههای سطح بالای عمومی (gTLDs): اینها رایجترین و شناختهشدهترین TLDها هستند و برای اهداف عمومی طراحی شدهاند. معروفترین آنها عبارتند از:
.com: مخفف "Commercial" (تجاری)، پرکاربردترین TLD در جهان که اغلب برای وبسایتهای تجاری استفاده میشود.
.org: مخفف "Organization" (سازمان)، معمولاً توسط سازمانهای غیرانتفاعی، خیریهها و پروژههای اجتماعی استفاده میشود.
.net: مخفف "Network" (شبکه)، که در ابتدا برای نهادهای مرتبط با زیرساختهای شبکه در نظر گرفته شده بود، اما اکنون به طور گسترده برای انواع مختلف وبسایتها استفاده میشود.
.info: مخفف "Information" (اطلاعات)، برای وبسایتهایی که محتوای اطلاعاتی ارائه میدهند.
.biz: مخفف "Business" (کسبوکار)، جایگزینی برای .com برای کسبوکارهای آنلاین.
علاوه بر اینها، طی سالهای اخیر تعداد زیادی TLD جدید (New gTLDs) معرفی شدهاند که دستهبندیهای خاصتری را پوشش میدهند، مانند:
.app: برای اپلیکیشنهای موبایل و وب.
.blog: برای وبلاگها.
.store: برای فروشگاههای آنلاین.
.tech: برای شرکتها و افراد فعال در حوزه فناوری.
.online: برای هر نوع وبسایت آنلاین.
2. دامنههای سطح بالای اسپانسرشده (sTLDs): این TLDها توسط سازمانهای خاصی که نماینده یک جامعه یا بخش صنعتی خاص هستند، حمایت مالی و مدیریت میشوند. نمونههای برجسته عبارتند از:
.gov: برای سازمانهای دولتی در ایالات متحده.
.edu: برای موسسات آموزشی.
.mil: برای واحدهای نظامی.
.aero: برای صنعت هواپیمایی.
این TLDها معمولاً محدودیتهای بیشتری برای ثبت دارند و تنها اعضای واجد شرایط جامعه مورد نظر میتوانند آنها را ثبت کنند.
دامنههای سطح بالای کد کشور (ccTLDs) تخصیص داده شده به کشورهای خاص یا مناطق جغرافیایی وابسته به کشورها هستند. این کدها بر اساس استاندارد ISO 3166-1 alpha-2 تعریف شدهاند و معمولاً دو حرفی هستند.
هدف اصلی ccTLDها، نمایش و تأکید بر ملیت یا موقعیت جغرافیایی یک وبسایت است. این امر میتواند برای شناسایی مخاطبان محلی، تقویت هویت ملی، و انطباق با قوانین و مقررات منطقهای بسیار مهم باشد.
.ir: کد کشور ایران.
.uk: کد کشور بریتانیا.
.de: کد کشور آلمان.
.fr: کد کشور فرانسه.
.ca: کد کشور کانادا.
.jp: کد کشور ژاپن.
.cn: کد کشور چین.
.au: کد کشور استرالیا.
هر ccTLD توسط یک "رجیستری" (Registry) محلی یا یک سازمان تعیین شده توسط دولت آن کشور مدیریت میشود. قوانین و مقررات مربوط به ثبت و نگهداری این دامنهها ممکن است بسته به هر کشور متفاوت باشد.
برخی کشورها ثبت ccTLD خود را به ساکنان یا کسبوکارهای آن کشور محدود میکنند، در حالی که برخی دیگر اجازه ثبت را به عموم مردم در سراسر جهان میدهند.
محلیسازی: استفاده از ccTLD مناسب میتواند نشاندهنده تعهد یک کسبوکار به بازار محلی و درک عمیقتر از فرهنگ و نیازهای مشتریان آن منطقه باشد.
SEO و مخاطب: موتورهای جستجو اغلب ccTLDها را با موقعیت جغرافیایی خاص مرتبط میدانند. برای مثال، سایتی با دامنه .de احتمالاً برای جستجوهایی که از آلمان انجام میشوند، در نتایج بالاتری قرار خواهد گرفت.
استفادههای غیرمتعارف: برخی ccTLDها به دلیل شباهت اسمی با کلمات خاص، به صورت خلاقانه برای اهداف عمومی استفاده میشوند؛ برای مثال:
.co (کلمبیا): برای "Company" (شرکت)
.me (مونتهنگرو): برای "Me" (من)
.tv (توالو): برای صنعت تلویزیون و رسانه
.io (جزایر اقیانوس هند بریتانیا): به طور گسترده توسط استارتاپهای فناوری استفاده میشود.
مقایسه TLDs و ccTLDs: تفاوتهای کلیدی
| ویژگی | TLDs (به ویژه gTLDs) | ccTLDs |
| :--------------- | :------------------------------------------------------- | :---------------------------------------------- |
| هدف اصلی | عمومی، دستهبندی بر اساس نوع فعالیت یا صنعت | نمایش هویت ملی یا جغرافیایی |
| محدوده کاربرد | جهانی | ملی یا منطقهای |