دانشمندان ایرانی (سلام برعلم فارسی)


استانس : دوره هخامنشی – شیمی دان و استاد دموکریتوس

برازه : دوره ساسانی (زمان پادشاهی اردشیر) – مهندس و زنده کننده ی شهر فیروزآباد

برانوش : دوره ساسانی – سازنده ی شادوران شوستر

فرغان : دوره ی ساسانی – سازنده تاق کسرا

جهن برزین : دوره ساسانی – سازنده تخت تاقدیس

شیده : دوره ساسانی – سازنده ی کاخ خورنق

سلمان پارسی : دوره نخست اسلام – متفکر و مهندس (خندق ساز)

ابولولو (فیروز) : دوره نخست اسلام (زمان عمر) – صنعت کار و سازنده آسیابهای بادی

روزبه : دوره نخست اسلام (زمان عمر) – طراح شهرهای بصره و کوفه

یعقوب بن طارق : درگذشته به سال 796 میلادی – احتمالا از نژاد ایرانی – ستاره شناس

نوبخت : درگذشته به سال 776 میلادی – ستاره شناس و مهندس ایرانی که زیر سرپرستی خالد بن برمک که وی نیز ایرانی بود طرح شهر بغداد را انجام داد.

ماشاالله (مناسه) : مرگ در 815 میلادی – یهودی ایرانی نژاد که در پروژه شهر بغداد با نوبخت همکاری میکرد.

ابوسهل فضل بن نوبخت : مرگ در 815 یا 816 میلادی – از خاندان نوبختی – ستاره شناس و کتابدار هارون الرشید

ابوموسی جابربن حیان : اهل توس – کیمیادان و کانی شناس و ستاره شناس
بنوموسی : سده ی سوم هجری – خراسانی نژاد – مهندس ، مکانیک ، هندسه دان و ریاضی دان

ابوسعید ضریر جرجانی (گرگانی) : درگذشته در 846 میلادی – ستاره شناس و ریاضی دان

محمدبن موسی خوارزمی : درگذشته در 850 میلادی – اهل خوارزم – ریاضی دان ، ستاره شناس و جغرافی دان

سهل طبری : اهل تبرستان – ستاره شناس و پزشک

احمد بن محمد نهاوندی : درگذشته به سال 835 یا 845 میلادی – ستاره شناس و نویسنده «زیج»

یحیا بن ابی منصور : درگذشته در سال 831 میلادی – ستاره شناس و نویسنده «زیج» - نوه اش هارون بن علی هم ستاره شناس و نویسنده «زیج» بود.

خالد بن عبدالملک مروروزی : اهل مروروز در خراسان – ستاره شناس بود و پسرش محمد و نوه اش «عمر» هم ستاره شناس بودند.

ابوالعباس احمد بن محمد بن کثیر فرغانی : اهل فرغانه در فرارودان (ماوراءالنهر) – ستاره شناس و نظریه پرداز نجومی.
عمر بن فرخان طبری : درگذشته به سال 815 میلادی – از مردم تبرستان – ستاره شناس و مهراز (معمار)

محمد بن عمر بن فرخان طبری : ستاره شناس

ابو معشر جعفر بن محمد بن عمر بلخی : اهل بلخ در خراسان – ستاره شناس و نظریه پرداز در نجوم.

سهل بن بشر (سهل بن حبیب بن هانی) : ستاره شناس و منجم

علی بن سهل بن طبری : نویسنده «فردوس الحکمه» در طب و هواشناسی و نجوم ، سده ی نهم میلادی

محمد بن عیسی ماهانی : اهل ماهان کرمان ، ریاضی دان و ستاره شناس و مهندس ، معادله ی درجه ی سوم موسوم به معادله ماهانی از اوست.

فضل بن حاتم نیریزی : درگذشته به سال 922 میلادی ، ریاضی دان ، هندسه دان و ستاره شناس

ابوبکر حسن بن خصیب : ستاره شناس و ایرانی نژاد

ابوبکر زکریا رازی : فیزیک دان ، شیمی دان و پزشک و مهندس و فیلسوف – درگذشته به سال 924 یا 923

احمد بن داود دینوری : در دینور اصفهان به دنیا آمد – ستاره شناس ، مورخ ، ریاضی دان ، گیاه شناس و واژه نویس (لغت نویس)

ابونصر محمد فارابی : زاده ی فاراب – فیزیک دان ، موسیقی دان و فیلسوف – در دسته بندی علوم و در تبیین قوانین صوت و در تعریف دانش ها نقش باارزشی داشت.

احمد بن سهل بلخی : زاده ی شاستیان بلخ – ریاضی دان و جغرافی دان

مطهر بن طاهر مقدسی : در بست سیستان زاده شد – دایرة المعارف نویس و بازگوکننده اعداد بزرگ هندی

یعقوب بن محمد رازی : که ابن ندیم وی را از مهندسان و محاسبان دانسته است.
استخری (اصطخری) : وی را نیز این ندیم از محاسبان و مهندسان به شمار آورده است.
محمد بن لره : اهل اصفهان بوده و در فهرست ابن ندیم در رده ی مهندسان و محاسبان به شمار آورده شده است.

محمد بن احمد کاتب خوارزمی : از دایرة المعارف نویسان سده چهارم هجری است – نسک مفاتیح العلوم وی دربردارنده مباحثی در حساب ، هندسه ، نجوم ، موسیقی ، مکانیک و کیمیاست.

اخوان الصفا : گروهی از مهندسان و دانشمندان و فیلسوفان که در سده ی دهم میلادی برآمدند. برخی از هموندان این گروه پنهان مثل ابوسلیمان محمد بن بشیر بستی مقدسی ، ابوالحسن علی بن هارون زنجانی و محمد بن احمد نهرجوری ایرانی بوده اند. آنان دایرة المعارفی دربردارنده همه شاخه های معرفت پدید آوردند.

ابو جعفر خازن : زاده ی خراسان – ریاضی دان و ستاره شناس

ابوالفتح اصفهانی : ریاضی دان سده ی چهارم هجری

ابوسهل ویجی بن رستم کوهی : اهل تبرستان – ریاضی دان ، مهندس ، ستاره شناس – وی رهبر ستاره شناسان در رصدخانه ای بود که شرف الدوله دیلمی ساخته بود – سده ی چهارم هجری

ابوسعید احمد سنجری : ریاضی دان

عبدالرحمان بن عمر صوفی رازی : زاده ری – ستاره شناس

ابونصر محمد بن عبدالله (کلواذانی) : از دودمان اردشیر بابک کلواذانی – ریاضی دان

ابوحامد احمد بن محمد صاغانی : از مردم صاغان مرو – ریاضی دان ، ستاره شناس ، مخترع و سازنده استرلاب و دیگر ابزارهای ستاره شناسی

ابوالرضا عباس بوزجانی : زاده ی بوزجان در پیرامون نیشابور – ریاضی دان ، هندسه دان ، مهندس ، ستاره شناس و نظریه پرداز در نجوم

ابومنصور موفق : شیمی دان و دانشمند علم مواد – سده ی چهارم هجری

ابونصر اسماعیل بن حماد جوهری : درگذشته به سال 1002 میلادی – زاده ی فاراب و ساکن نیشابور – واژه نویس و مبتکر اندیشه های پرواز

ابوریحان محمد بن احمد بیرونی : ایرانی نژاد زاده ی خوارزم – ریاضی دان ، زمین شناس ، جغرافی دان ، جهانگرد ، فیلسوف و نظریه پرداز در علوم طبیعی و دانشمند علوم تجربی

ابوعلی حسین بن عبدالله بن سینا : زاده ی افشه در بخارا که در همدان درگذشت – ریاضی دان ، زمین شناس ، فیزیک دان ، پزشک و فیلسوف

ابوبکر محمد بن حسن حاسب کرجی : اهل کرج – ریاضی دان ، مهندس آب ، نقشه برداری ساختمان و نظریه پرداز در علوم طبیعی

ابوالحسن علی بن احمد نسوی : ریاضی دان – نویسنده نسک «نسوی نامه»

عمر بن ابراهیم خیامی (عمر خیام) : زاده ی نیشابور – ریاضی دان ، ستاره شناس ، چکامه سرا (شاعر) و فیلسوف

عبدالرحمان خازنی : فیزیک دان و مخترع برآمده در خراسان در ابتدای سده ی ششم هجری

ابوبکر علی بن محمد خراسانی علوی صوفی : شیمی دان ایرانی که به نوشته ابن ندیم از گفته کیمیاگران به کیمیا دست یافت.

بدیع استرلابی : اهل اصفهان درگذشته در بغداد – ستاره شناس و سازنده ی استرلاب

محمد بن احمد خرقی : درگذشته در مرو – ستاره شناس ، جغرافی دان که نظریه ای درباره چگونگی حرکت ستارگان نیز ارائه داده است.

مویدالدین طغرایی : زاده ی اصفهان – چکامه سرا و کیمیاشناس ایرانی
عبدالملک بن محمد شیرازی : ریاضی دان و ستاره شناسی که در نیمه دوم سده ی دوازدهم میلادی برآمد.

محمد بن ابوبکر فارسی : ریاضی دان و ستاره شناس نیمه دوم سده سیزدهم میلادی

المضفر : اهل توس – مخترع گونه ای از استرلاب خطی

نصیرالدین توسی : اهل توس – ریاضی دان ، ستاره شناس و دانشمند علم مواد

قطب الدین شیرازی : ریاضی دان ، ستاره شناس ، نورشناس ، پزشک و فیلسوف صوفی ایرانی – 1236 – 1311 میلادی

محمد بن اشرف شمس قندی : ریاضی دان و ستاره شناس سده ی سیزدهم میلادی

فخرالدین محمد اشترجانی : طراح و مهراز (معمار) مسجد اشترجان

محمود افغانی : مهراز مسجد جامع بستان – سده ششم هجری
شمس الدین محمد بن ایوب دینسری : سده هفتم هجری – دایرة المعارف نویس و نگارنده ی نسک «نوادرالتبادر لتحفة البهادر» که دربردارنده مباحثی از علوم طبیعی است.

علی شاه : طراح مسجد جامع تبریز (سده ی چهاردهم میلادی) و طراح مجموعه ای در تبریز

قوام الدین شیرازی : طراح مجموعه ی گوهرشاد در مشهد ، طراح مسجد خرگرد ، طراح مدرسه هرات

غیاث الدین جمشید محمد طبیب (الکاشی) : اهل کاشان – ریاضی دان و محاسب – (790 – 832 هجری)

محمد حافظ اصفهانی (نتیجه الدوله) : سده دهم هجری – نویسنده ماتیکانهایی (رساله هایی) در انواع دستگاه های مکانیکی

حسین معمار : مهراز بقعه ی هارون در سال 918 هجری

بهاء الدین عاملی : ریاضی دان ، مهراز و فیلسوف – (953 – 1031 هجری)

شمس الدین محمد : مهراز ، کاشی تراش بنای سردر مسجد قطبیه
علی اکبر اصفهانی : مهراز و مهندس مسجدشاه اصفهان

محمدعلی : مهراز مسجد شیخ لطف الله اصفهان

محمدرضا : مهراز و آجرتراش بنای مسجد شیخ محمد در اصفهان در زمان شاه سلطان حسین صفوی

احمد معماری لاهوری و برادرش استاد حمید لاهوری : مهرازان ایرانی سازنده «تاج محل» در هندوستان

میرزا نصر اصفهانی : دانشمند ، پزشک ، مهندس و طراح مسجد وکیل شیراز در زمان زندیه