اتم‌ها در مقابل بیت‌ها : چرا آمازون به فروشگاه‌های فیزیکی نیاز دارد

شاید متن زیر برای شما آشنا باشد :

اوبر، بزرگترین شرکت تاکسیرانی دنیا، هیچ وسیله نقلیه‌ای ندارد. فیسبوک، محبوب‌ترین صاحب رسانه دنیا، هیچ محتوایی تولید نمی‌کند. علی‌بابا، ارزشمندترین خرده‌فروشی دنیا، هیچ انباری ندارد.ایربی‌ان‌بی، بزرگترین ارائه دهنده محل اقامت دنیا، هیچ املاک و مستغلاتی ندارد. پدیده جالبی در حال رخ دادن است.

نقل قول بالا، از مقاله تام گودوین در Tech Crunch بود که در سال ۲۰۱۵ و با عنوان جنگ اصلی، برای تصاحب لایه ارتباط با مصرف‌کننده است یا The Battle Is For The Consumer Interface نوشته شد. نقل قولی که به احتمال بسیار زیاد شما هم آن را دیده‌اید و به اشتراک گذاشته‌اید (همانطور که من این کار را کردم) و بسیار هم همه‌کَس‌پسند است. حق هم داریم، راستش آنقدر نوشته جذابی است که آدم دوست دارد باورش کند.

بحث تام گودوین در این مقاله، این است که دیگر عصر صنعتی به سر آمده. عصری که در آن شرکت‌ها نیاز به منابع فیزیکی و ارتباطات و زنجیره‌های تامین پیچیده داشتند تا در رقابت دست بالا را داشته باشند. حالا اما دیگر نیازی به این‌ها نیست. شرکت‌های موفق از یک مدل مهم پیروی می‌کنند. آن‌ها با قرار دادن یک لایه نازک بر روی لایه‌های پر هزینه قبلی، کنترل بازار را در دست می‌گیرند و این کنترل به قدری مهم است که همه در حال جنگیدن برای گرفتن سهم بیشتری از این لایه هستند.

نکته جالبی است. درست هم هست. به نمونه‌های داخلی و خارجی که نگاه کنید مثال‌های بسیار زیادی از این موضوع را مشاهده می‌کنید. تامین‌کنندگان کالا، ناشران، تولیدکنندگان و … که کار فروش را به پلتفرم‌هایی مانند آمازون سپرده بودند پس از مدتی متوجه شدند که این وسط امثال آمازون قدرت بسیار زیادی در چانه‌زنی پیدا کرده‌اند و به سمت ایجاد فروشگاه‌های آنلاین خود رفتند که باز هم بسیار دیر بود. اسنپ که در ابتدا با آژانس‌ها کار می‌کرد، پس از مدتی تبدیل به رهبر بازار حمل و نقل درون‌شهری شد و کارپینو و آژانسی با سرمایه‌های زیادشان هم نتوانستند جایگاه قدیمی آژانس‌ها و دربستی‌ها را پس بگیرند و در نهایت یکی یکی بسته شدند.

[ پیشنهاد مطالعه : چالش تسخیر انتخابی در پلتفرم‌ها ]

بیت‌ها در مقابل اتم‌ها

شاید تام گودوین دوست داشته باشد که ما باور کنیم این‌ها ایده خودش بوده، اما راستش این ایده توسط شخص دیگری، در دهه ۹۰ میلادی مطرح شده بود. ایده بیت‌ها و اتم‌ها (Bits and Atoms). سال ۱۹۹۶ شخصی به نام نیکلاس نگروپونته، رئیس آزمایشگاه رسانه‌ی  MIT یا MIT Media Lab در کتاب خود به نام Being Digital نظریه جالبی را مطرح کرد. او معتقد بود که می‌توان دنیا را به دو بخش تقسیم کرد. دنیای بیت‌ها و دنیای اتم‌ها. اتم‌هاذرات فیزیکی هستند و بیت‌ها واحدهای اطلاعاتی هستند که در کامپیوتر ذخیره ‌می‌شوند.

طبق دیدگاه نگروپونته، کسب و کارهای مبتنی بر بیت، مزیت‌های بسیار مهمی نسبت به کسب و کارهای اتمی دارند. بیت‌ها مستهلک نمی‌شوند، نیاز به انبار شدن و تجهیزات پر هزینه انبارداری ندارند، با سرعت نور منتقل می‌شوند و محدودیت استفاده یا فروش هم ندارند. یک کتاب دیجیتال هیچ وقت تمام نمی‌شود و میلیون‌ها کاربر می‌توانند از آن استفاده کنند. یک ویدئو روی پلتفرم یوتیوب هیچگاه خراب نمی‌شود و مثال‌هایی از این دست. در واقع همه چیز در دنیای بیت‌ها ارزان‌تر، سریع‌تر و امن‌تر است.

شاید برای شما جالب باشد که آزمایشگاه رسانه‌ی MIT، امروز بخشی دارد به نام مرکز بیت‌ها و اتم‌ها.

[ پیشنهاد مطالعه : معرفی مرکز بیت‌ها و اتم‌ها در MIT ]

پس این دیدگاه که بیزینس‌های دیجیتال، مزیت‌های فراوانی نسبت به اجداد فیزیکی خود دارند چیز تازه‌ای نیست. به نظر منطقی هم هست. حالا برگردیم به سال ۲۰۱۸.

امروز تام گودوین در یکی از مقاله‌های خود،‌ نقل قولی که در ابتدای این نوشته آوردیم را پس گرفته و چیز دیگری می‌گوید :

بزرگترین شرکت تاکسی‌رانی دنیا، اوبر، حالا دارد اتومبیل می‌خرد. بزرگترین شرکت رسانه‌ای دنیا،فیسبوک، حالا در حال تولید محتوای مشارکتی خود است. ارزشمندترین خرده‌فروشی دنیا حالا آمازوناست و بیش از ۳۵۰ فروشگاه دارد و بزرگترین ارائه دهنده محل اقامت دنیا، ایربی‌ان‌بی، به سرعت در حال خرید املاک است. همه چیز تغییر کرده‌است. (+)

در این سه سال چه اتفاقاتی افتاد که او حرفش را به سرعت پس گرفته؟ یا شاید بهتر است بگوییم، تام گودوین چه چیزی را از ابتدا اشتباه تشخیص داده بود؟

برای بررسی این موضوع، باید به سراغ یک شرکت مهم برویم. شرکتی که از قضا من هم خیلی دوستش دارم : نتفلیکس. پس با ما همراه بمانید.

داستان چالش‌های نتفلیکس در دنیای بیت‌ها و استراتژی دیجیتال این شرکت برای رهایی از این چالش‌ها را می‌توانید در لینک زیر مطالعه کنید :


https://kakavand.me/bits-atoms-strategy/