چگونه تنش‌های ژئوپلیتیکی مسیرهای تجارت جهانی را بازطراحی می‌کنند؟

در سال‌های اخیر، تنش‌های ژئوپلیتیکی به یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر تجارت جهانی تبدیل شده‌اند.
مسیرهایی که زمانی پایدار و قابل پیش‌بینی بودند، امروز به دلیل درگیری‌های سیاسی، تحریم‌ها و رقابت‌های قدرت‌های بزرگ، با تغییرات جدی مواجه شده‌اند.

تجارت جهانی دیگر فقط تابع منطق اقتصادی نیست؛ سیاست و امنیت، نقش پررنگ‌تری در تصمیم‌گیری‌های تجاری ایفا می‌کنند.

ژئوپلیتیک چگونه مسیرهای تجارت را تغییر می‌دهد؟

تنش‌های ژئوپلیتیکی می‌توانند:

• مسیرهای حمل‌ونقل سنتی را ناامن یا پرهزینه کنند

• دسترسی کشورها به بازارها یا منابع خاص را محدود کنند

• شرکت‌ها را مجبور به تغییر تأمین‌کننده یا مسیر لجستیکی کنند

در نتیجه، بسیاری از بازیگران تجاری به‌دنبال مسیرهای جایگزین و کم‌ریسک‌تر هستند.

بازطراحی زنجیره‌های تأمین

یکی از مهم‌ترین پیامدهای این تنش‌ها، بازطراحی زنجیره‌های تأمین است.
مفاهیمی مانند تنوع‌بخشی به تأمین‌کنندگان، نزدیک‌سازی تولید (Nearshoring) و کاهش وابستگی به یک مسیر یا کشور خاص بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته‌اند.

شرکت‌ها ترجیح می‌دهند بخشی از هزینه را افزایش دهند، اما در عوض، ثبات و امنیت بیشتری در جریان تجارت خود داشته باشند.

تأثیر بر کسب‌وکارها

برای کسب‌وکارها، این تغییرات به معنای:

• افزایش هزینه‌های برنامه‌ریزی و لجستیک

• نیاز به تحلیل مداوم ریسک‌های سیاسی

• تصمیم‌گیری‌های استراتژیک پیچیده‌تر

بی‌توجهی به این تحولات می‌تواند منجر به اختلال‌های جدی در تجارت شود.

نگاه آینده‌محور

در شرایط فعلی، موفق‌ترین بازیگران تجاری کسانی هستند که:

• ژئوپلیتیک را بخشی از تحلیل تجاری خود می‌دانند

• سناریوهای مختلف را از قبل بررسی می‌کنند

• انعطاف‌پذیری را به‌عنوان یک مزیت رقابتی می‌بینند

تجارت جهانی در حال ورود به دوره‌ای است که انطباق‌پذیری مهم‌تر از بهینه‌سازی صرف هزینه‌ها شده است.

آنه محمد توغدری

تجارت بین‌الملل و مشاوره بازرگانی | تأمین‌کننده محصولات پتروشیمی و کودهای شیمیایی (Bulk)  | حمل‌ونقل و لجستیک بین‌المللی