اختلال شخصیت نمایشی: بررسی جامع تشخیص، علل و رویکردهای درمانی

اختلال شخصیت نمایشی: بررسی جامع تشخیص، علل و رویکردهای درمانی

چکیده:

اختلال شخصیت نمایشی (Histrionic Personality Disorder - HPD) یک اختلال روانی است که با الگوی فراگیر از هیجان‌خواهی (Excessive Emotionality)، نیاز مبرم به مرکز توجه بودن و رفتارهای اغواگرانه (Seductive Behaviors) مشخص می‌شود. افراد مبتلا به HPD اغلب در حفظ روابط پایدار با دیگران دچار مشکل هستند و ممکن است رفتارهای تکانشی و خودمحورانه (Self-Centered) از خود نشان دهند. این مقاله به بررسی جامع اختلال شخصیت نمایشی می‌پردازد، از جمله نحوه تشخیص بر اساس معیارهای DSM-5-TR، علل احتمالی ایجاد این اختلال با تمرکز بر عوامل ژنتیکی، رشدی، و اجتماعی-فرهنگی، و رویکردهای درمانی مؤثر برای کمک به افراد مبتلا به HPD با تشریح انواع روان‌درمانی، دارو درمانی و سایر مداخلات حمایتی. هدف از این مقاله، ارائه دیدگاهی کامل و مبتنی بر شواهد در مورد HPD است تا به متخصصان بالینی، محققان و افراد علاقه‌مند در درک بهتر این اختلال کمک کند.

1- مقدمه:

اختلال شخصیت نمایشی (HPD) یکی از ده اختلال شخصیتی است که در راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM-5-TR) [1] طبقه‌بندی شده است. HPD در دسته اختلالات شخصیت گروه B قرار می‌گیرد که شامل اختلالاتی است که با رفتارهای نمایشی، هیجانی، ناپایدار و اغلب غیرقابل پیش‌بینی مشخص می‌شوند. اصطلاح “نمایشی” (Histrionic) از کلمه یونانی “histrionicus” گرفته شده است که به معنای “مربوط به بازیگر” است و به ماهیت اغراق‌آمیز و تئاتری رفتار افراد مبتلا به این اختلال اشاره دارد.

افراد مبتلا به HPD به طور مداوم به دنبال جلب توجه هستند و ممکن است از رفتارهای اغواگرانه، تحریک‌آمیز یا نمایشی برای رسیدن به این هدف استفاده کنند. آنها اغلب به ظاهر فیزیکی خود اهمیت زیادی می‌دهند و از آن برای جلب توجه استفاده می‌کنند. روابط آن‌ها معمولاً سطحی و ناپایدار است، زیرا در حفظ روابط صمیمی و پایدار با دیگران دچار مشکل هستند. این رفتارها می‌توانند در روابط شخصی، اجتماعی و حرفه‌ای آن‌ها مشکلاتی جدی ایجاد کنند و منجر به نارضایتی، انزوا و اختلال در عملکرد شوند.

شیوع HPD در جمعیت عمومی نسبتاً کم است و تخمین زده می‌شود که بین 0.2٪ تا 3٪ باشد [2]. با این حال، این اختلال در محیط‌های بالینی شایع‌تر است، به ویژه در میان افرادی که به دنبال درمان برای سایر اختلالات روانی مانند افسردگی، اضطراب یا اختلالات مصرف مواد هستند. تشخیص HPD در زنان بیشتر از مردان گزارش شده است، اما این تفاوت جنسیتی ممکن است ناشی از سوگیری‌های تشخیصی یا تفاوت در نحوه ابراز علائم در زنان و مردان باشد.

2- نحوه تشخیص اختلال شخصیت نمایشی:

تشخیص HPD بر اساس معیارهای مشخص شده در DSM-5-TR [1] انجام می‌شود. برای تشخیص HPD، فرد باید الگوی فراگیر (Pervasive) از هیجان‌خواهی بیش از حد و نیاز مبرم به مرکز توجه بودن را نشان دهد که این الگو باید از اوایل بزرگسالی شروع شده باشد و در زمینه‌های مختلف زندگی فرد وجود داشته باشد. علاوه بر این، فرد باید حداقل پنج مورد از معیارهای زیر را داشته باشد:

1.    ناراحتی در موقعیت‌هایی که در مرکز توجه نیست: فرد در موقعیت‌هایی که در مرکز توجه نیست، احساس ناراحتی یا بی‌اهمیتی می‌کند. آنها ممکن است فعالانه به دنبال راه‌هایی برای جلب توجه باشند یا در صورت نادیده گرفته شدن، واکنش‌های هیجانی نشان دهند.

2.    تعامل با دیگران با رفتار اغواگرانه جنسی یا تحریک‌آمیز: تعامل فرد با دیگران اغلب با رفتارهای اغواگرانه جنسی (Sexually Seductive) یا تحریک‌آمیز (Provocative) نامناسب مشخص می‌شود. این رفتارها ممکن است آگاهانه یا ناآگاهانه برای جلب توجه، تأثیرگذاری یا دستکاری دیگران انجام شوند.

3.    ابراز احساسات متغیر و سطحی: فرد به سرعت احساسات خود را تغییر می‌دهد، اما این احساسات معمولاً سطحی و ناپایدار هستند. آنها ممکن است به راحتی تحت تأثیر موقعیت‌ها یا افراد دیگر قرار گیرند و واکنش‌های هیجانی غیرواقعی و اغراق‌آمیز نشان دهند.

4.    استفاده از ظاهر فیزیکی برای جلب توجه: فرد به ظاهر فیزیکی خود اهمیت زیادی می‌دهد و از آن برای جلب توجه استفاده می‌کند. آنها ممکن است لباس‌های جذاب و تحریک‌آمیز بپوشند، آرایش اغراق‌آمیز داشته باشند یا به طور مداوم به دنبال راه‌هایی برای بهبود ظاهر خود باشند.

5.    سبک گفتار ذهنی و فاقد جزئیات: سبک گفتار فرد معمولاً ذهنی (Subjective) است و فاقد جزئیات (Details) و حقایق عینی است. آنها ممکن است از عبارات کلی و مبهم استفاده کنند و به جای ارائه اطلاعات دقیق، بر احساسات و نظرات خود تمرکز کنند.

6.    نمایشی، تئاتری و اغراق‌آمیز در ابراز احساسات: فرد در ابراز احساسات خود نمایشی، تئاتری و اغراق‌آمیز عمل می‌کند. آنها ممکن است از زبان بدن، لحن صدا و عبارات چهره اغراق‌آمیز برای تأثیرگذاری بر دیگران استفاده کنند.

7.    به آسانی تحت تأثیر دیگران یا موقعیت‌ها قرار می‌گیرد: فرد به آسانی تحت تأثیر نظرات، پیشنهادات یا رفتارهای دیگران قرار می‌گیرد. آنها ممکن است برای جلب رضایت دیگران، نظرات و رفتارهای خود را به سرعت تغییر دهند.

8.    روابط را صمیمی‌تر از آنچه که واقعاً هستند، در نظر می‌گیرد: فرد تمایل دارد روابط را صمیمی‌تر از آنچه که واقعاً هستند، در نظر بگیرد. آنها ممکن است روابط سطحی و گذرا را به عنوان روابط عمیق و پایدار تلقی کنند.

تشخیص HPD باید توسط یک متخصص بهداشت روان واجد شرایط (Qualified Mental Health Professional) انجام شود که می‌تواند علائم فرد را ارزیابی کرده و سایر اختلالات روانی احتمالی را رد کند. ارزیابی تشخیصی ممکن است شامل مصاحبه بالینی، پرسشنامه‌ها و بررسی سوابق پزشکی و روانی فرد باشد.

ملاک‌های افتراقی (Differential Criteria):

هنگام تشخیص HPD، مهم است که آن را از سایر اختلالات روانی که علائم مشابهی دارند، افتراق داد. برخی از اختلالات روانی که باید در تشخیص افتراقی HPD در نظر گرفته شوند عبارتند از:

·        اختلال شخصیت مرزی (Borderline Personality Disorder - BPD): هم HPD و هم BPD در دسته اختلالات شخصیت گروه B قرار می‌گیرند و با رفتارهای نمایشی و ناپایدار مشخص می‌شوند. با این حال، افراد مبتلا به BPD معمولاً ناپایداری عاطفی شدیدتر، ترس از رها شدن و رفتارهای خودزنی دارند که در افراد مبتلا به HPD کمتر دیده می‌شود.

·        اختلال شخصیت خودشیفته (Narcissistic Personality Disorder - NPD): هم HPD و هم NPD با نیاز به توجه و تحسین مشخص می‌شوند. با این حال، افراد مبتلا به NPD معمولاً احساس بزرگ‌منشی و کمبود همدلی دارند که در افراد مبتلا به HPD کمتر دیده می‌شود.

·        اختلال شخصیت ضداجتماعی (Antisocial Personality Disorder - ASPD): ASPD با نقض حقوق دیگران و قوانین اجتماعی مشخص می‌شود. در حالی که افراد مبتلا به HPD ممکن است رفتارهای دستکاری‌کننده داشته باشند، اما معمولاً به اندازه افراد مبتلا به ASPD بی‌رحم و ضد اجتماعی نیستند.

·        اختلال اضطراب اجتماعی (Social Anxiety Disorder - SAD): افراد مبتلا به SAD از موقعیت‌های اجتماعی می‌ترسند زیرا نگران هستند که مورد قضاوت منفی قرار گیرند. در مقابل، افراد مبتلا به HPD از موقعیت‌هایی می‌ترسند که در مرکز توجه نیستند.

3- علل اختلال شخصیت نمایشی:

علل دقیق HPD هنوز به طور کامل مشخص نشده است، اما محققان بر این باورند که ترکیبی از عوامل ژنتیکی، محیطی و رشدی در ایجاد این اختلال نقش دارند [3]. درک این عوامل می‌تواند به توسعه مداخلات درمانی مؤثرتر کمک کند.

3-1 عوامل ژنتیکی:

مطالعات نشان داده‌اند که اختلالات شخصیت ممکن است دارای یک مؤلفه ژنتیکی باشند [4]. به عبارت دیگر، افراد ممکن است به دلیل وراثت ژن‌های خاص، مستعد ابتلا به HPD باشند. با این حال، ژن‌ها تنها عامل تعیین‌کننده نیستند و عوامل محیطی نیز نقش مهمی در ایجاد این اختلال ایفا می‌کنند.

مطالعات دوقلوها (Twin Studies) و فرزندخواندگی (Adoption Studies) می‌توانند به محققان در تعیین میزان تأثیر ژنتیک و محیط بر ایجاد اختلالات شخصیت کمک کنند. به عنوان مثال، اگر دوقلوهای همسان (Identical Twins) که دارای ژن‌های یکسان هستند، بیشتر از دوقلوهای ناهمسان (Fraternal Twins) که ژن‌های متفاوتی دارند، به HPD مبتلا شوند، این نشان می‌دهد که ژنتیک نقش مهمی در ایجاد این اختلال ایفا می‌کند.

3-2 عوامل رشدی:

تجربیات دوران کودکی (Childhood Experiences)، به ویژه روابط با والدین و مراقبان اصلی، می‌توانند تأثیر بسزایی بر ایجاد HPD داشته باشند [5]. برخی از تجربیات رشدی که ممکن است خطر ابتلا به HPD را افزایش دهند عبارتند از:

·        سوء استفاده عاطفی (Emotional Abuse): کودکانی که مورد سوء استفاده عاطفی قرار می‌گیرند، ممکن است یاد بگیرند که برای جلب توجه و تأیید، رفتارهای نمایشی و اغراق‌آمیز از خود نشان دهند.

·        غفلت (Neglect): کودکانی که از نظر عاطفی نادیده گرفته می‌شوند، ممکن است احساس کنند که برای دیده شدن و مورد توجه قرار گرفتن باید به طور مداوم تلاش کنند.

·        سبک‌های فرزندپروری نامناسب (Inconsistent Parenting Styles): والدینی که سبک‌های فرزندپروری نامنظم و غیرقابل پیش‌بینی دارند، ممکن است باعث ایجاد عدم اطمینان و ناامنی در کودکان شوند که این امر می‌تواند به ایجاد HPD منجر شود.

·        تقویت رفتارهای نمایشی (Reinforcement of Histrionic Behaviors): والدینی که به رفتارهای نمایشی و اغراق‌آمیز کودک توجه مثبت نشان می‌دهند، ممکن است ناخواسته این رفتارها را تقویت کنند.

·        انتقاد بیش از حد (Excessive Criticism): کودکانی که به طور مداوم مورد انتقاد قرار می‌گیرند، ممکن است احساس بی‌ارزشی کنند و به دنبال تأیید و توجه دیگران باشند تا احساس بهتری نسبت به خود داشته باشند.

3-3 عوامل اجتماعی-فرهنگی:

عوامل اجتماعی و فرهنگی (Social and Cultural Factors) نیز می‌توانند در ایجاد HPD نقش داشته باشند [6]. جوامعی که بر اهمیت جذابیت فیزیکی، جلب توجه و موفقیت‌های ظاهری تأکید دارند، ممکن است خطر ابتلا به HPD را افزایش دهند. رسانه‌ها (Media) نیز می‌توانند با نمایش الگوهای رفتاری نمایشی و اغواگرانه به عنوان رفتارهای مطلوب و ارزشمند، در ایجاد این اختلال نقش داشته باشند.

علاوه بر این، نقش‌های جنسیتی (Gender Roles) سنتی نیز می‌توانند در ایجاد HPD نقش داشته باشند. در برخی از فرهنگ‌ها، زنان تشویق می‌شوند که احساسات خود را به طور آشکار ابراز کنند و به دنبال تأیید و توجه مردان باشند. این انتظارات جنسیتی ممکن است خطر ابتلا به HPD را در زنان افزایش دهد.

4- رویکردهای درمانی اختلال شخصیت نمایشی:

درمان HPD می‌تواند چالش‌برانگیز باشد، زیرا افراد مبتلا به این اختلال ممکن است به درمان مقاوم باشند و در حفظ یک رابطه درمانی پایدار مشکل داشته باشند [7]. با این حال، چندین رویکرد درمانی می‌تواند در کمک به افراد مبتلا به HPD مؤثر باشد. هدف از درمان، کمک به فرد در کاهش نیاز به توجه، ایجاد روابط سالم‌تر و یادگیری راه‌های سازگارانه‌تر برای ابراز احساسات و برآورده کردن نیازهای خود است.

4-1 روان‌درمانی (Psychotherapy):

روان‌درمانی (Psychotherapy)، یا درمان از طریق گفتگو، معمولاً اولین خط درمان برای HPD است. انواع مختلفی از روان‌درمانی وجود دارد که می‌توانند در درمان HPD مؤثر باشند، از جمله:

·        درمان شناختی-رفتاری (Cognitive Behavioral Therapy - CBT): CBT یک روش درمانی ساختاریافته و هدفمند است که بر شناسایی و تغییر الگوهای فکری و رفتاری غیرمنطقی و ناسازگار تمرکز دارد [8]. CBT می‌تواند به افراد مبتلا به HPD کمک کند تا:

o       نیاز به جلب توجه را مدیریت کنند.

o       مهارت‌های اجتماعی سالم‌تری را توسعه دهند.

o       درک دقیق‌تری از روابط خود پیدا کنند.

o       الگوهای فکری غیرمنطقی مانند “اگر توجه دیگران را جلب نکنم، بی‌ارزش هستم” را شناسایی و تغییر دهند.

o       رفتارهای نمایشی و اغراق‌آمیز خود را کاهش دهند.

o       مهارت‌های حل مسئله و تصمیم‌گیری خود را بهبود بخشند.

·        درمان روان‌پویایی (Psychodynamic Therapy): درمان روان‌پویایی یک رویکرد درمانی عمیق است که بر کشف ریشه‌های ناخودآگاه (Unconscious Roots) رفتارها و انگیزه‌های فرد تمرکز دارد [9]. روان‌پویایی می‌تواند به افراد مبتلا به HPD کمک کند تا:

o       تجربیات دوران کودکی خود را بررسی کنند.

o       درک عمیق‌تری از الگوهای رفتاری خود پیدا کنند.

o       نیاز به تأیید و توجه را ریشه‌یابی کنند.

o       مشکلات مربوط به عزت نفس و هویت خود را حل کنند.

o       روابط صمیمی‌تر و پایدارتری را ایجاد کنند.

·        درمان مبتنی بر طرحواره (Schema Therapy): درمان مبتنی بر طرحواره یک رویکرد یکپارچه است که عناصر CBT و روان‌پویایی را ترکیب می‌کند و بر شناسایی و تغییر طرحواره‌های ناسازگار (Maladaptive Schemas) تمرکز دارد [10]. طرحواره‌ها الگوهای فکری و احساسی عمیق هستند که از تجربیات دوران کودکی شکل می‌گیرند و بر نحوه درک فرد از خود، دیگران و جهان تأثیر می‌گذارند. درمان مبتنی بر طرحواره می‌تواند به افراد مبتلا به HPD کمک کند تا:

o       طرحواره‌های ناسازگار خود مانند “محرومیت عاطفی” (Emotional Deprivation) یا “بی‌اعتمادی/سوء استفاده” (Mistrust/Abuse) را شناسایی کنند.

o       تأثیر این طرحواره‌ها را بر رفتار و روابط خود درک کنند.

o       راه‌های سالم‌تری برای برآورده کردن نیازهای خود پیدا کنند.

o       حس سالم‌تری از خود ایجاد کنند و عزت نفس خود را تقویت کنند.

·        درمان DBT (Dialectical Behavior Therapy): که در فارسی به «درمان رفتاری دیالکتیکی» ترجمه می‌شود، یک نوع روان‌درمانی است که در ابتدا برای درمان اختلال شخصیت مرزی (BPD) توسعه یافت، اما می‌تواند برای افراد مبتلا به HPD نیز مفید باشد. DBT بر آموزش مهارت‌های زیر تمرکز دارد [11]:

o       تنظیم هیجانی (Emotional Regulation).

o       تحمل پریشانی (Distress Tolerance).

o       ذهن‌آگاهی (Mindfulness).

o       اثربخشی بین فردی (Interpersonal Effectiveness).

4-2 دارو درمانی (Pharmacotherapy):

هیچ دارویی به طور خاص برای درمان HPD تأیید نشده است [12]. با این حال، داروها می‌توانند برای درمان علائم همراه مانند افسردگی، اضطراب یا اختلالات خلقی استفاده شوند. برخی از داروهایی که ممکن است برای افراد مبتلا به HPD تجویز شوند عبارتند از:

·        ضد افسردگی‌ها (Antidepressants):

o       مهارکننده‌های انتخابی بازجذب سروتونین (SSRIs): برای درمان افسردگی و اضطراب.

o       مهارکننده‌های بازجذب سروتونین و نوراپی نفرین (SNRIs): برای درمان افسردگی و اضطراب.

·        داروهای ضد اضطراب (Anti-Anxiety Medications):

o       بنزودیازپین‌ها (Benzodiazepines): برای تسکین کوتاه مدت اضطراب شدید (مصرف طولانی مدت توصیه نمی‌شود).

o       بوسپیرون (Buspirone): برای درمان اضطراب مزمن.

·        تثبیت‌کننده‌های خلقی (Mood Stabilizers):

o       برای درمان نوسانات خلقی و تکانشگری.

مهم: تصمیم‌گیری در مورد استفاده از دارو باید با مشورت یک روانپزشک (Psychiatrist) انجام شود.

4-3 گروه درمانی (Group Therapy):

گروه درمانی می‌تواند یک محیط حمایتی (Supportive Environment) برای افراد مبتلا به HPD فراهم کند تا با دیگران تعامل داشته باشند، مهارت‌های اجتماعی خود را تمرین کنند و بازخورد دریافت کنند [13]. گروه درمانی می‌تواند به افراد کمک کند تا درک کنند که تنها نیستند و دیگران نیز با چالش‌های مشابهی روبرو هستند. همچنین، گروه درمانی می‌تواند فرصت‌هایی را برای یادگیری از دیگران و تمرین مهارت‌های ارتباطی سالم فراهم کند.

4-4 سایر مداخلات حمایتی:

علاوه بر روان‌درمانی و دارو درمانی، سایر مداخلات حمایتی (Supportive Interventions) نیز می‌توانند در کمک به افراد مبتلا به HPD مؤثر باشند. این مداخلات ممکن است شامل موارد زیر باشد:

·        آموزش روان‌شناختی (Psychoeducation): ارائه اطلاعات به فرد و خانواده‌اش در مورد HPD، علائم، علل و روش‌های درمانی.

·        حمایت خانواده (Family Support): کمک به اعضای خانواده در درک HPD و نحوه حمایت از فرد مبتلا.

·        توانبخشی حرفه‌ای (Vocational Rehabilitation): کمک به فرد در یافتن و حفظ شغل.

·        مدیریت بحران (Crisis Management): ارائه حمایت و راهنمایی در زمان‌های بحرانی.

5- نکات مهم در درمان اختلال شخصیت نمایشی:

درمان HPD نیازمند یک رویکرد جامع (Comprehensive Approach) است که شامل روان‌درمانی، دارو درمانی (در صورت لزوم) و سایر مداخلات حمایتی باشد. علاوه بر این، نکات زیر نیز در درمان HPD بسیار مهم هستند:

·        ایجاد یک رابطه درمانی قوی: ایجاد یک رابطه درمانی قوی و مبتنی بر اعتماد برای موفقیت درمان بسیار مهم است. درمانگر باید همدلی، درک و پذیرش را نشان دهد.

·        تعیین مرزهای روشن: تعیین مرزهای روشن در رابطه درمانی برای جلوگیری از رفتارهای اغواگرانه و نمایشی ضروری است. درمانگر باید رفتارهای نامناسب را به طور قاطعانه اما با احترام متوقف کند.

·        تشویق به خودآگاهی: کمک به فرد برای آگاهی از الگوهای رفتاری خود و تأثیر آن‌ها بر دیگران بسیار مهم است. این کار می‌تواند از طریق خودبازبینی (Self-Reflection)، دریافت بازخورد از دیگران و بررسی تجربیات گذشته انجام شود.

·        توسعه مهارت‌های مقابله‌ای: آموزش مهارت‌های مقابله‌ای سالم‌تر برای مدیریت نیاز به توجه و تنظیم احساسات می‌تواند بسیار مفید باشد. این مهارت‌ها ممکن است شامل تکنیک‌های آرام‌سازی (Relaxation Techniques)، تمرین ذهن‌آگاهی و مهارت‌های حل مسئله باشند.

·        درگیر کردن خانواده: درگیر کردن اعضای خانواده در درمان می‌تواند به بهبود روابط و حمایت از فرد مبتلا به HPD کمک کند. خانواده‌درمانی (Family Therapy) می‌تواند به اعضای خانواده کمک کند تا HPD را درک کنند، راه‌های سالم‌تری برای ارتباط برقرار کردن بیاموزند و مرزهای مناسب را تعیین کنند.

6- پیش‌آگهی:

پیش‌آگهی HPD می‌تواند متفاوت باشد و به عوامل مختلفی مانند شدت علائم، تعهد فرد به درمان، وجود سایر اختلالات روانی و حمایت اجتماعی بستگی دارد [14]. برخی از افراد ممکن است با درمان مناسب بهبود قابل توجهی در عملکرد و کیفیت زندگی خود تجربه کنند، در حالی که دیگران ممکن است به درمان مقاوم باشند و به حمایت و مراقبت طولانی مدت نیاز داشته باشند.

7- نتیجه‌گیری:

اختلال شخصیت نمایشی یک اختلال روانی پیچیده است که می‌تواند تأثیر قابل توجهی بر زندگی افراد داشته باشد. با این حال، با درک علائم، علل و رویکردهای درمانی مؤثر، متخصصان بهداشت روان می‌توانند به افراد مبتلا به HPD کمک کنند تا الگوهای رفتاری خود را تغییر دهند، روابط سالم‌تری ایجاد کنند و زندگی رضایت‌بخش‌تری داشته باشند. درمان HPD نیازمند یک رویکرد جامع و فردی است که شامل روان‌درمانی، دارو درمانی (در صورت لزوم) و سایر مداخلات حمایتی باشد. علاوه بر این، ایجاد یک رابطه درمانی قوی، تعیین مرزهای روشن، تشویق به خودآگاهی، توسعه مهارت‌های مقابله‌ای و درگیر کردن خانواده نیز در موفقیت درمان بسیار مهم هستند.

پیشنهاداتی برای تحقیقات بیشتر:

·        مطالعات بیشتر در مورد ژنتیک HPD و شناسایی ژن‌های مرتبط با این اختلال.

·        تحقیقات بیشتر در مورد نقش تجربیات دوران کودکی و سبک‌های فرزندپروری در ایجاد HPD.

·        بررسی اثربخشی انواع مختلف روان‌درمانی در درمان HPD.

·        توسعه روش‌های جدید برای بهبود انگیزه و تعهد به درمان در افراد مبتلا به HPD.

·        بررسی تأثیر عوامل اجتماعی و فرهنگی بر شیوع و نحوه ابراز HPD.

منابع:

1.     American Psychiatric Association. (2022). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed., text rev.). Arlington, VA: Author.

2.     Huang, Y., Kotov, R., de Girolamo, G., Preti, A., Angermeyer, M. C., Benos, T., … & Kessler, R. C. (2009). Cross-national epidemiology of personality disorders: results from the WHO Collaborative Community Surveys. BMC medicine, 7(1), 48.

3.     Paris, J. (2015). Histrionic personality disorder: A critical review. Journal of Personality Disorders, 29(5), 644-661.

4.     Livesley, W. J., Jang, K. L., & Vernon, P. A. (1993). Genetic and environmental contributions to dimensions of personality disorder. American Journal of Psychiatry, 150(12), 1826-1831.

5.     Millon, T. (2011). Disorders of personality: Introducing a DSM/ICD spectrum from normal to abnormal (3rd ed.). John Wiley & Sons.

6.     Rutter, M., Kim-Cohen, J., & Maughan, B. (2006). Developmental psychopathology. Guilford Press.

7.     Gunderson, J. G. (2001). Borderline personality disorder: A clinical guide. American Psychiatric Pub.

8.     Beck, A. T., Freeman, A., Davis, D. D., & Associates. (2015). Cognitive therapy of personality disorders (3rd ed.). Guilford Press.

9.     Gabbard, G. O. (2014). Long-term psychodynamic psychotherapy: A basic text (2nd ed.). American Psychiatric Publishing.

10.  Young, J. E., Klosko, J. S., & Weishaar, M. E. (2003). Schema therapy: A practitioner’s guide. Guilford Press.

11.  Linehan, M. M. (2014). DBT skills training manuals (2nd ed.). Guilford Press.

12.  NICE. (2009). Borderline personality disorder: Treatment and management. National Institute for Health and Care Excellence.

13.  Yalom, I. D., & Leszcz, M. (2020). The theory and practice of group psychotherapy (6th ed.). Basic Books.

14.  Shea, M. T., Stout, R. L., Gunderson, J. G., Morey, L. C., Grilo, C. M., McGlashan, T. H., … & Zanarini, M. C. (2010). Short-term diagnostic stability of schizotypal, borderline, avoidant, and obsessive-compulsive personality disorders. Journal of Personality Disorders, 24(1), 1-16.