حلقه های میانی

حلقه‌های میانی به گروه‌هایی اطلاق می‌شود که ضمن دارا بودنِ تشکلی نخبه و منضبط، نقشی میانجی میان ارکان قدرت رسمی و جامعه را ایفا می‌کنند و جایگاهی نزدیک به جامعه مدنی (در ادبیات دانشگاهی و علوم انسانی امروزی) را در ذهن تداعی می‌نمایند که باید نقشی دوسویه را ایفا نمایند؛ از یک سو اجرای سیاست‌های رسمی را تسهیل نمایند و از سوی دیگر مطالبات مردمی - چه در قشر نخبه و چه در عامه مردم - را به حاکمیت انتقال دهند و درعین‌حال جایگاه رصدی و توصیه‌ای خود را نیز در جامعه حفظ کنند.

اینکه حلقه‌های میانی حد واسط امام و امت هستند، به معنای اینکه رابطه امام و امت ازکانال حلقه‌های میانی محقق می‌شود، نیست؛ بلکه رابطه امام و امت به‌صورت مستقل و مستقیم جریان دارد، لیکن حلقه‌های میانی نقش تبیین‌کننده و شرح‌دهنده راهبردها و اهداف امام جامعه برای آحاد مردم دارند و به عبارتی دیگر، حلقه‌های میانی، پیگیری کننده و تبیین‌کننده سیاست‌های «ولی» در قبال جامعه و تدقیق کننده جهت‌گیری‌ها، انگیزه‌بخشی، فعال‌سازی ظرفیت‌های عظیم جامعه و وظایفی از این قبیل را بر عهده دارند. 

از نظر کالبد ساختاری حلقه‌های میانی، اداری و بوروکراتیک و دارای تشکیلاتِ سازمانیِ اسیر ساختارها نیستند، بلکه به‌صورت تشکل‌ها یا هسته‌هایی فعال و پویا هستند که قابلیت انعطاف و انطباق‌پذیری بالایی دارند و در عین حال چابکی خود را حفظ می‌کنند. اساساً آنچه مهم است «کارکرد و اثربخشی» حلقه‌های میانی است و هر فرد، نهاد یا تشکلی می‌تواند یک حلقه میانی باشد.

به‌طور کلی برای حلقه‌های میانی می‌توان سه دسته مخاطب متصور شد:

اول دسته‌ای که ناظر به موضوع و دغدغه حلقه میانی، هیچ حساسیت و توجهی ندارد. در اینجا حلقه میانی وارد فرآیند دعوت و فعال‌سازی ظرفیت‌ها می‌شود.

دسته دوم مخاطبینی هستند که دغدغه و توجه لازم در آنها شکل گرفته اما به فرموده رهبر انقلاب کار را با سستی و کندی دنبال می‌کنند، در اینجا حلقه میانی در مقام گفتمان‌سازی باید این هنر و توان را داشته باشد که به آن مجموعه شتاب ببخشد.

دسته سوم از مخاطبین حلقه‌های میانی، آن‌ها هستند که ناظر به اولویت‌ها و موضوعات مورد تاکید امام جامعه، فعال هستند و کار می‌کنند اما احتمالاً جهت‌گیری دقیقی ندارند و از نظم و انضباط خوبی برای به‌دست آوردن نتایج، بهره نمی‌برند. در اینجا حلقه میانی بایستی بتواند به مخاطب خود در تدقیق جهت‌گیری و تمرکز بر مسائل مشخص کمک کند.

رهبر معظم انقلاب در بیانیه گام دوم بیشترین تکیه را بر جوانان داشته اند و مهمترین مخاطب بیانیه نیز جوانان می باشند زیرا جوانان متعهد ایرانی برخلاف اکثر جوانان غربی که سرگرم شهوات و غرق دنیای پوچ و توهمات زودگذر و خیالی هستند انگیزه کافی برای حفظ و پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی را دارا می باشند. به لحاظ عقلی و منطقی نیز جوانان برخلاف افراد مسن به تازگی وارد مرحله شکل گیری شخصیت شده و برای آینده خود آرزوهای بلند و فراوان دارند. ایشان در نخستین دیدار خود پس از صدور بیانیه گام دوم که با دانشجویان و نخبگان جوان می باشد در تبیین حلقه های میانی برای جوانان نقش ویژه و برجسته ای را لحاظ نموده اند. معظم له بیشترین تاکیدشان در توصیه‌های عملی، علمی، سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و جهادی، بر توان جوانان است. در توصیه برای راهبرد فرهنگی سیاسی با ملت‌های محور مقاومت، تاکید بر ارتباط جوانان با جوانان کشورهای محور مقاومت و در راهبرد فعالیت‌های خدمت رسانی و جهادی، تکیه بر جوانان دارند.

«این نیل به اهداف بیانیه گام دوم به عهده‌ی جریان‌های حلقه‌های میانی است. این، نه به عهده‌ی رهبری است، نه به عهده‌ی دولت است، نه به عهده‌ی دستگاه‌های دیگر است؛ [بلکه] به عهده‌ی مجموعه‌هایی از خود ملّت است که خوشبختانه امروز ما این را کم هم نداریم. ما نخبه‌های فکری در زمینه‌های گوناگونِ مورد نیاز در میان جوانان، در میان مسئولین خودمان داریم. اینها می‌توانند بنشینند برنامه‌ریزی کنند و هدایت کنند. تشکّل‌های دانشجویی از این قبیلند، مجموعه‌های باتجربه و فعّال در زمینه‌های فرهنگی و فکری و مانند اینها از این قبیلند و هر که هم در این زمینه‌ها فعّال‌تر باشد، مؤثّرتر است. » (رهبر معظم انقلاب، 22/11/1397)