مجمع عقلا

اینکه چطور جنگ عراق علیه ایران آغاز شد، و چگونه هشت سال ادامه یافت و مهمتر از همه اینکه چطور در سال ۱۳۶۷ به پایان رسید از مسائل مهم تاریخ انقلاب اسلامی ایران است. نیز اینکه چطور کشور دوران جنگ و دوران مذاکرات سیاسی برای به نتیجه رسیدن خواسته های ایران در قطعنامه ۵۹۸ را پشت سر گذاشت و در نهایت چه نتیجه ای برای جامعه ایران رقم خورد از مسائل مهم و کلانی است که باید در تاریخ انقلاب اسلامی به آن پرداخته شود.

شاید بهترین و درست ترین تعبیر برای این دوران خاص، دوران جنگ و صلح باشد. دوران هشت ساله جنگ و پس از یک وقفه چند ماهه، آغاز دوران صلح و سازندگی که مسائل کلیدی در آن تا سال ۱۳۷۶ رخ داده است.

مستند مجمع عقلا در واقع تلاش دارد این دو مقطع مهم را مورد بحث و بررسی قرار دهد. اینکه چطور عده ای با عنوان عقلگرایی مقدرات کشور را در دست گرفتند و چطور کشور را در دوره جنگ و پس از آن اداره کردند.در این مستند تلاش شده است که به تفکر اعضای این مجمع تاریخی و البته مخفیانه که چهره هایی همانند آقایان حسن روحانی، بیات زنجانی، موحدی کرمانی، محمد یزدی، مهدی کروبی و … بودند پرداخته شود و اینکه تلقی این افراد که نام عقلا را هم برای خود انتخاب کرده بودند، از نحوه پایان جنگ و اداره کشور پس از پایان جنگ گفته شود و مورد بازخوانی قرار بگیرد.

در همین راستا علاوه بر مصاحبه هایی که گرفته شد و مشاوره هایی که با چهره های مختلف انجام شد، بیش از ۲۱ مصاحبه با کارشناسان حوزه های مختلف اعم از حوزه اقتصادی و نظامی و تحلیل مسائل سیاسی انجام شد که از جناح های مختلف بودند. از مرحوم دکتر ابراهیم یزدی تا مرحوم حسین شیخ الاسلام تا چهره هایی همانند ناصر نوبری، اسماعیل کوثری، محسن رفیق دوست، محمد غرضی، محمد هاشمی، صادق زیباکلام و … که در مستند تصویری مجمع عقلا ۱۳ مصاحبه از مجموع این ۲۱ مصاحبه استفاده شد و در کتاب جنگ و صلح که متن پیاده سازی شده و ویراستاری شده این مصاحبه ها در مستند هست، پس از رحلت امام (ره) آیت‌الله هاشمی رفسنجانی در مرداد ۱۳۶۸ به ریاست جمهوری رسید و شیوه متفاوت و متضادی را در کشورداری نسبت به سال‌های قبل اتخاذ کرد. هاشمی رفسنجانی اگر در دهه اول انقلاب چهره ای حامی محرومان و مستضعفان و طرفدار اقتصاد دولتی بود، در سال های بعد تبدیل به چهره ای حامی توسعه و پیشرفت با نگاه غربی شد که با تلقی وی اگر عده ای هم در این راه تلف شوند و آسیب ببینند از دیدگاه او ایرادی نداشته و ندارد و طبیعی است کما اینکه در آن دوران تورم به رقم بی سابقه ۴۹ درصد رسید و اعتراضات زیادی در شهرهای مختلف ایران همانند قزوین و شیراز و مشهد و اسلامشهر و … رخ داد و مجموعا بیش از ۶۰ نفر در این اعتراضات جان خود را از دست دادند اما هاشمی به راه و روش خود در دولت داری ادامه داد!در واقع حرف مستند مجمع عقلا بررسی این تفکرات و این سیر است و به تحلیل مجمعی می پردازد که از دل مجلس دوم شورای اسلامی زاده شد که ریاست آن مجلس نیز با هاشمی رفسنجانی بود و حداقل تا مجلس پنجم و دولت ششم تفکر آن مجمع ادامه داشت و حتی یکی از چهره های سرشناس آن جمع یعنی حجت الاسلام حسن روحانی بعدها به ریاست دولت یازدهم و دوازدهم رسید و تفکر مجمع عقلا باز در کشورداری ادامه یافت و نمود پیدا کرد.