نگاهی به پروندههای فساد مربوط به نخست وزیران اسرائیل.
منبع این متن: نوشتهی یاشراج شارما منتشر شده در ۲ دسامبر ۲۰۲۵
بنیامین نتانیاهو اولین نخست وزیر در حال خدمت در اسرائیل است که پس از متهم شدن به فساد محاکمه میشود، اما او به سختی تنها کسی است که درگیر چنین رسواییهایی شده است.
تقریباً تمام نخست وزیران اسرائیل از سال ۱۹۹۶، از جمله ایهود باراک، آریل شارون و ایهود اولمرت، در کنار نتانیاهو، به اتهام فساد مورد تحقیق قرار گرفتهاند، همانطور که چندین وزیر کابینه، اعضای کنست و شهرداران دیگر نیز چنین کردهاند.
مروری بر رسواییهای بزرگ فساد در اسرائیل طی دو دهه گذشته.
بنیامین نتانیاهو
نخست وزیر فعلی اسرائیل در سه پرونده - معروف به "1000"، "2000" و "4000" - به جرم رشوه، کلاهبرداری و نقض اعتماد، شامل پذیرش هدایای غیرقانونی و معامله امتیازات نظارتی برای پوشش رسانهای مثبت، متهم شد.
محاکمه همچنان ادامه دارد. نتانیاهو به دریافت هدایا اعتراف میکند اما ادعا میکند که هیچ امتیازی بازگردانده نشده است.
روز یکشنبه، 30 نوامبر، دفتر رئیس جمهور اسحاق هرتزوگ تأیید کرد که نتانیاهو درخواست عفو رسمی ارائه کرده است و میگوید محاکمه مداوم او در حالی که به حملات خود به کشورهای همسایه در خاورمیانه ادامه میدهد، ملت را دچار تفرقه میکند.
ایهود اولمرت
ایهود اولمرت، نخست وزیر سابق که از سال ۲۰۰۶ تا ۲۰۰۹ خدمت کرد، با طیف وسیعی از اتهامات مربوط به سوء رفتار در دوران تصدی خود به عنوان وزیر تجارت، وزیر ارتباطات و وزیر دارایی مواجه شد.
اولمرت در سال ۲۰۰۸ استعفا داد - و برای چند ماه به عنوان سرپرست در سمت خود باقی ماند - قبل از اینکه پس از شهادت یک تاجر آمریکایی به نام موریس تالانسکی در مورد دادن پاکتهای پر از پول نقد به اولمرت در دهه ۱۹۹۰ برای هزینههای سیاسی و شخصی، تحت پیگرد قانونی قرار گیرد.
اولمرت در ژوئیه ۲۰۱۲ به جرم خیانت در امانت، در مارس ۲۰۱۴ به جرم رشوهخواری و در مارس ۲۰۱۵ به جرم خیانت در امانت محکوم شد. حکم شش سال زندان او در دسامبر ۲۰۱۵ به ۱۸ ماه کاهش یافت.
آریل شارون
آریل شارون، نخست وزیر سابق از مارس ۲۰۰۱ تا آوریل ۲۰۰۶، به دلیل اتهامات رشوهخواری مبنی بر اینکه توسعهدهندگان املاک و مستغلات و بازرگانان خارجی در ازای مزایای مالی از او و پسرانش درخواست کمک سیاسی کردهاند، مورد بررسی قرار گرفت.
علیرغم توصیههایی برای کیفرخواست علیه برخی از همکاران، دادستانها در نهایت خود شارون را به دلیل ناکافی بودن شواهد، متهم نکردند.
با این حال، پسرش، عمری شارون، به دلیل جمعآوری غیرقانونی کمکهای مالی مرتبط با کمپینها، دوران زندان خود را سپری کرد.
عزر وایزمن
عزر وایزمن، که از سال ۱۹۹۳ تا ۲۰۰۰ پس از بازنشستگی از سمت فرمانده نیروی هوایی و وزیر دفاع، رئیس جمهور اسرائیل بود، به دلیل دریافت هدایای نقدی هنگفت - بیش از ۳۰۰۰۰۰ دلار از یک تاجر فرانسوی - در حالی که به عنوان نماینده مجلس و وزیر خدمت میکرد، با اتهامات کلاهبرداری و نقض اعتماد روبرو شد.
وایزمن در سال ۲۰۰۰ برای جلوگیری از پیگرد قانونی از ریاست جمهوری استعفا داد.
اگرچه دادستانها تشخیص دادند که وایزمن پول را پذیرفته است، اما او هرگز به طور رسمی متهم یا در دادگاه محاکمه نشد زیرا قانون مرور زمان تا زمان پایان تحقیقات منقضی شده بود.
آریه دری
آریه دری، یکی از بنیانگذاران حزب سیاسی شاس که از دسامبر ۲۰۲۲ تا ژانویه ۲۰۲۳ به عنوان معاون نخست وزیر در زمان نتانیاهو خدمت کرد، دو بار به جرم فساد محکوم شده است.
در سال ۱۹۹۹، او به جرم رشوه، کلاهبرداری و خیانت در امانت محکوم شد؛ در سال ۲۰۲۲، با اتهاماتی به دلیل جرایم مالیاتی روبرو شد.
او به دلیل محکومیت اول، نزدیک به دو سال را در زندان گذراند. در دومین محکومیت، در سال ۲۰۲۲ با امضای قراردادی به جرم خود اعتراف کرد و برای جلوگیری از زندان، از پارلمان استعفا داد.
با وجود این، نخست وزیر نتانیاهو او را به عنوان وزیر کشور و بهداشت منصوب کرد و پارلمان در سال ۲۰۲۲ قانون موسوم به «قانون دری» را تصویب کرد که توانایی دیوان عالی اسرائیل را برای بررسی «معقول بودن» تصمیمات دولت محدود میکرد.
در سال ۲۰۲۳، دیوان عالی کشور او را به دلیل «غیرمعقول بودن شدید» به دلیل محکومیتش به فرار مالیاتی، از خدمت به عنوان وزیر رد صلاحیت کرد.
