تغییرات فضله در طوطیسانان: نشانهای از سلامت یا بیماری؟
مدفوع یا فضله یکی از مهمترین شاخصهای سلامت در طوطیسانان است. همانطور که انسانها با تغییر در عادات دفعیشان متوجه مشکلات داخلی خود میشوند، در پرندگان نیز تغییرات در رنگ، بافت، بو و دفعات دفع میتواند نشانهای از وضعیت سلامت آنها باشد.
ساختار طبیعی فضله طوطی
مدفوع طوطی از سه بخش تشکیل شده است:
اوره (Urates): قسمت سفیدرنگ که نشاندهنده عملکرد کلیه است.
ادرار (Urine): مایع شفاف و آبکی که از کلیه دفع میشود.
بخش جامد مدفوع (Feces): بخش جامد که مربوط به دستگاه گوارش است و بسته به رژیم غذایی میتواند رنگهای مختلفی داشته باشد.
نشانههای طبیعی فضله
✅ قوام مناسب: نه خیلی آبکی، نه خیلی خشک
✅ رنگ سبز، قهوهای یا زیتونی، بسته به رژیم غذایی
✅ قسمت سفید (اوره) مشخص و جدا از قسمت مدفوع
تغییرات غیرطبیعی و نشانههای بیماری
۱. رنگ فضله
سبز روشن یا زرد: احتمال عفونت کبدی یا مشکلات صفراوی
سیاه: میتواند نشانه خونریزی داخلی باشد (خون هضمشده)
قرمز: وجود خون تازه، احتمال جراحات داخلی یا عفونت روده
سفید گچی: ممکن است کلیهها دچار مشکل شده باشند
۲. بافت و قوام
آبکی (اسهال): میتواند ناشی از استرس، تغییر رژیم غذایی، عفونت یا مسمومیت باشد.
خیلی سفت و خشک: کمآبی بدن یا مشکلات گوارشی را نشان میدهد.
وجود مواد هضمنشده: میتواند نشاندهنده سوءهاضمه یا عفونت باشد.
۳. بوی غیرطبیعی
مدفوع طوطی معمولاً بوی خاصی ندارد. اگر بوی تند، ترشیده یا تعفنآور داشته باشد، احتمال وجود عفونت باکتریایی یا قارچی وجود دارد.
چه زمانی باید نگران شد؟
اگر تغییرات فضله بیش از ۲۴ ساعت ادامه داشته باشد، مخصوصاً اگر همراه با بیحالی، کاهش اشتها، پف کردن یا تغییر رفتار باشد، باید سریعاً به دامپزشک مراجعه کرد.
جمعبندی
همانطور که ما به تغییرات بدن خود توجه میکنیم، باید به تغییرات فضله طوطیمان هم دقت کنیم. یک نظارت ساده روزانه میتواند ما را از بیماریهای جدی پرندهمان آگاه کند و به افزایش طول عمر و کیفیت زندگی او کمک کند.
دکتر حمید حاجی /دامپزشک
