
گاهی وقتی برای چکاپ قلب به پزشک مراجعه میکنیم، با اصطلاحاتی مثل «اسکن قلب» یا «اکو قلبی» روبهرو میشویم و ممکنه سردرگم بشیم که تفاوتشون چیه و کدوم روش مناسبتره. توی این مطلب، سعی کردم با توضیح ساده و قابل فهم، این دو روش رو مقایسه کنم و نکاتی که خودم یا دیگران تجربه کردیم رو هم اضافه کنم.
شناخت تفاوت اکو با اسکن قلب، به بیماران کمک میکند تا درک بهتری از علت انتخاب هر کدام توسط پزشک داشته باشند. هر دو روش اطلاعات مهمی ارائه میدهند، اما در نوع دادهها و اهداف بالینی تفاوت دارند. در برخی بیماران، ترکیب این دو تست به همراه روشهایی مانند تست ورزش و اکو قلب یا حتی بررسیهای پیشرفتهتر، کمک میکند تا تصویری جامع از وضعیت قلبی بیمار به دست آید. (منبع: کلینیک آریتمی تهران)
اسکن قلب بهطور کلی روشهایی هستند که با دستگاههای پیشرفته، تصویر دقیق از جریان خون یا ساختار قلب به ما میدهند. بعضیها با ماده رادیواکتیو، بعضیها با اشعه ایکس یا MRI انجام میشوند.
دوستی داشتم که بهش اسکن هستهای قلب تجویز شده بود. او تعریف میکرد که قبل از آزمایش مادهای بهش تزریق شد و حدود نیم ساعت در دستگاه بود تا تصاویر تهیه شود. بعد پزشکش با بررسی اون تصاویر فهمید که جریان خون قلبش در بخشهایی از عضله قلب کمتر از حد معمول است.
وقتی پزشک بخواد بفهمه رگهای قلب باز هستند یا نه
وقتی درد قفسه سینه یا تنگی نفس وجود داره و روشهای سادهتر جوابگو نیستند
قبل از بعضی جراحیها برای بررسی دقیق قلب
اکو قلبی یا اکوکاردیوگرافی رو خیلیها تجربه کردند. این روش با امواج صوتی تصاویری از حرکت قلب و دریچهها میده و معمولاً هیچ دردی ندارد.
اکو ترانس توراسیک (TTE): رایجترین نوع که از روی قفسه سینه انجام میشود.
اکو از راه مری (TEE): وقتی نیاز به تصاویر دقیقتر داریم.
اکو استرس: برای دیدن عملکرد قلب حین فعالیت یا ورزش.
دوست دیگهای داشتم که اکو انجام داده بود. او میگفت راحت بود و هیچ درد یا عارضهای نداشت و پزشکش تونست عملکرد دریچهها و ضخامت عضله قلبش رو بررسی کنه.
واقعیتش اینه که هیچکدوم بهتنهایی «بهتر» نیستند.
اگر بخواهید ببینید قلب درست منقبض میشود یا دریچهها سالم هستند، اکو بهترین گزینه است.
اگر بخواهید جریان خون و وضعیت رگها بررسی شود، اسکن مناسبتر است.
خیلی وقتها پزشکان اول اکو انجام میدهند و در صورت نیاز، اسکن یا روشهای پیشرفتهتر رو تجویز میکنند.
معمولاً نیاز به آمادگی خاصی ندارد.
بعضی انواع مثل اکو از راه مری چند ساعت ناشتا باید باشید.
معمولاً باید چند ساعت قبل ناشتا باشید.
اگر داروی خاصی مصرف میکنید یا باردار هستید، به پزشک اطلاع دهید.
به زبان ساده:
اکو قلبی برای عملکرد قلب است و اسکن قلب برای جریان خون.
هیچکدوم جای دیگری را نمیگیرد و گاهی مکمل هم هستند. این دو روش، با هم، تصویر کاملتری از سلامت قلب ارائه میدهند و تصمیم نهایی همیشه بر عهده پزشک متخصص است