اگر برای درمان لنف ادم اقدام کرده باشید، احتمالاً این سؤالها بارها ذهنتان را درگیر کرده؛ اینکه درمان چقدر طول میکشه؟ تا چه زمانی باید بانداژ را ادامه بدید؟ آیا قرار است تا آخر عمر درگیر درمان باشید؟ یا چرا در روزهای اول ورم سریعتر کم میشود اما بعد از مدتی روند بهبود کندتر میشود؟
خیلی از بیماران وقتی به کلینیک مراجعه میکنند، دقیقاً همین سؤالها را میپرسند. خبر خوب این است که بیشتر این نگرانیها طبیعی هستند و اگر روند درمان را بشناسید، با آرامش بیشتری میتونید آن را ادامه بدید. در ادامه میخواهیم همه این موارد را خیلی ساده و قابل فهم توضیح دهیم.
به طور کلی درمان لنف ادم در دو مرحله انجام میشه:
مرحله اول: درمان فاز حاد یا مرحله کاهش ورم
مرحله دوم: فاز نگهدارنده یا مرحله حفظ نتیجه درمان
فاز حاد یعنی همان دوره ابتدایی درمان؛ زمانی که ورم زیاده و باید تلاش کنیم حجم آن را تا حد امکان کاهش بدیم. این مرحله معمولاً بعد از جراحی، آسیب، عفونت یا زمانی که ورم ناگهان بیشتر شده، شروع میشه. در این دوره ممکن است علائمی مثل تورم زیاد، درد، احساس سنگینی، قرمزی یا گرمی در عضو درگیر وجود داشته باشه.
بعد از اینکه ورم تا حد زیادی کم شد، وارد مرحله نگهدارنده میشیم. در این مرحله هدف این است که اجازه ندیم ورم دوباره برگرده. در این دوره معمولاً استفاده از بانداژ یا پوششهای فشاری، انجام تمرینات، مراقبت از پوست و ماساژ تخلیه لنفاوی اهمیت زیادی پیدا میکند.
درمان لنف ادم در کلینیک معمولاً چقدر طول میکشد؟
مدت درمان برای همه افراد یکسان نیست! اینکه ورم شما چقدر شدیده، بافت دست یا پا چقدر سفت شده، چه مقدار چربی یا فیبروز وجود دارد و وسعت درگیری چقدره، همگی روی مدت درمان تأثیر میذارند.
اما معمولاً مرحله اولیه درمان حدود ۲ تا ۴ هفته طول میکشه. در افرادی که ورم شدیدتری دارند، ممکن است در طول یک ماه به ۲۰ تا ۲۵ جلسه درمان نیاز باشه.
بعضی بیماران میگویند: «دکتر! ورمم کم شده، پس چرا باید باز هم درمان را ادامه بدم؟»
واقعیت اینه که در روزهای اول، درمانگر تازه داره بدن شما را میشناسه. هر فرد به روش خاصی از درمان بهتر پاسخ میدهد. ممکن است یک بیمار با نوع خاصی از بانداژ نتیجه خوبی بگیره، اما همان روش برای فرد دیگری مناسب نباشه.
به همین دلیل، کامل کردن فاز حاد با صبر و دقت بسیار مهم هست. درمانگر در این مدت متوجه میشه چه روشی برای بدن شما مؤثرتر هست و چگونه میتواند تغییر شکلهای ایجادشده در اندام را اصلاح کند.
این مرحله هم به حوصله درمانگر نیاز دارد و هم به همکاری و نظم شما در مراجعه به جلسات.
بسیاری از بیماران بعد از چند جلسه تغییرات واضحی را مشاهده میکنن؛ اما گاهی تغییرات بسیار ظریف هستند و ممکن است خودتان متوجه آنها نشوید. درمانگر هر روز بر اساس شرایط جدید بافت، تکنیکهای درمانی را تغییر میده تا نتیجه بهتری به دست بیاد. به همین دلیل ممکنه روند درمان از بیرون خیلی محسوس نباشه، اما در واقع پیشرفت خوبی در حال انجام باشه.
معمولاً بعد از دو تا چهار هفته، بخش زیادی از ورم کاهش پیدا میکنه و وارد مرحله تثبیت میشیم؛ در این مرحله، بخش زیادی از مراقبتها در خانه انجام میشه، بانداژها سادهتر میشن و بیمار یاد میگیره چطور خودش مراقبتهای لازم را در منزل ادامه بده.
در این مرحله مراجعه به کلینیک همچنان مهم هست. در ابتدا ممکنه لازم باشه ماهی یک تا سه بار برای بررسی وضعیت مراجعه کنید و بعد از مدتی فاصله جلسات بیشتر میشه. این ویزیتها کمک میکنند پزشک مطمئن بشه که مراقبتها درست انجام میشن و اگر اشکالی در روش بانداژ یا ماساژ وجود داشته باشه، آن را اصلاح کنه.
خیلی از بیماران میگویند: «وقتی در کلینیک درمان میشدم، ورمم بهتر بود؛ اما در خانه نتیجه مثل قبل نیست!»
دلیلش اینه که در کلینیک شما فقط روند درمان را مشاهده میکنید؛ اما در منزل باید خودتان تمام مراحل را انجام بدید. معمولاً در این زمان سؤالهای زیادی درباره نحوه ماساژ یا بانداژ ایجاد میشه و
به همین خاطر ممکنه در ماههای اول، چند جلسه آموزشی دیگر در کلینیک لازم باشد.
بعضی بیماران خیلی زود سراغ جوراب یا آستین فشاری میروند و بعد متوجه میشن ورم پشت دست یا پا بیشتر شده! تا زمانی که ورم کاملاً کنترل نشده، معمولاً نباید به تنهایی از جوراب یا آستین استفاده کرد. اگر فشار نامناسبی روی مچ دست یا پا وارد بشه، ممکنه تورم بیشتر بشه.
قاعده کلی اینه: تا زمانی که ورم در حال کاهش است، درمان باید ادامه پیدا کند.
اگر احساس کردید ورم دیگه کم نمیشه یا دوباره بیشتر شده، باید سریعاً به پزشک مراجعه کنید تا علت بررسی بشه. گاهی بدن به یک روش درمانی عادت میکنه و لازمه درمانگر تکنیکها را تغییر بده تا دوباره روند کاهش ورم شروع بشه.
تصمیم برای پایان درمان را پزشک مشخص میکنه، نه خود بیمار!
اگر درمان در مراحل اولیه بیماری شروع بشه، ممکنه ورم تقریباً به طور کامل برطرف بشه و بیمار به زندگی عادی خودش برگرده. اما حتی بعد از بهبود کامل، اگر متوجه افزایش جزئی ورم شدید، ممکنه لازم باشه به صورت دورهای از ماساژ، بانداژ یا پوششهای فشاری استفاده کنید.
