سرگذشت و تاریخچه چیپس : سالروز تولد چیپس (24 آگوست 1853 / 2 شهریور 1232 )
تاریخچه سیب زمینی سرخ کرده در روغن به 750 سال پیش از میلادی باز میگردد که در
پرو،اکوادور و شیلی در آمریکای جنوبی مرسوم بود.
طی جنگ جهانی اول و دوم اکثر مردم انگلیس به دلیل مشکلات مالی در باغچه منازل خویش سیب زمینی کشت میکردند و آنها
را در روغن سرخ شده و با نمک به عنوان بخش اصلی غذای خویش میخوردند.
در ترکیب واژه معروف (غذای سریع fast food) جایگاه سیب زمینی سرخ کرده و چیپس
محفوظ است.آنچه که هم سریع طبخ میشود و هم بسیار لذیذ است.
اما عصر طلایی سیب زمینی سرخ کرده در دهه 1950 توسط مکدونالد با همبرگرهایش قوام یافت.
چیپس chips به معنی ورقه و لایه نازک است.امروزه (چیپس) بیش و کم سر هر سفرهای یافت میشود.
به هر حال چیپس همان سیب زمینی است که در غذاهای ایرانی همیشه جایگاه ویژهای
داشته ،چرا که آسان به دست میآمده و در زمره محصولات ارزان بوده.
چیپس اختراع هر کسی که باشد ،امروزه یکی از غولهای صنایع غذایی در سراسر جهان است.
چیپس در کنار نوشابه،محبوبترین خوراکی مضر جهان است.
در قرن 18 میلادی 1832 (سال 1832 میلادی) سیب زمینی سرخ شده به پدر چیپس های
فعلی توسط توماس جفرسون از فرانسه به آمریکا برده شد و به شدت مورد استقبال آمریکاییها قرار گرفت.
در کتب آشپزی منتشر شده در قرن نوزدهم،دستور پخت برش های نازک و پهن سیب زمینی
به عنوان یک پیش غذا آورده شد.این دستورالعملها در آمریکا منتشر شد،اما از کتاب های آشپزی انگلیس به امانت گرفته شده بود.
با شروع قرن بیستم،چیپس به اندازهای در آمریکا محبوبیت پیدا کرده و فراگیر شده بود که
بازاریاب های صنایع غذایی تصمیم گرفتند آن را انحصار رستورانها خارج کنند و به صورت
محصولی کارخانهای و صنعتی به فروش برسانند.
در سال 1908 میلادی،
نخستین کارخانه تولید چیپس به نام تری سام در نیوانگلند ایالات متحده شروع به تولید چیپس کرد.
در سال 1910 میلادی،
کارخانه چیپس مایک سلز به عنوان قدیمیترین کارخانه تولید انبوه
چیپس سیب زمینی در آمریکا آغاز به کار کرد.
در سال 1920 میلادی،فرانک اسمیت صاحب کارخانه چیپس اسمیت تصمیم گرفت به چیپس
نمک و فلفل اضافه کند و به این ترتیب چیپس طعم دار برای نخستین بار به شکلی محدود در حوالی لندن به فروش رسید.
تا دهه 1950 میلادی،
چیپس به عنوان محصولی با طعم اوریجینال سیب زمینی و با کمی
نمک یا فلفل به فروش میرسید ،اما در این دهه جو مورفی صاحب کمپانی tayto موفق به
ساخت تجهیزاتی برای افزودن چاشنی های مختلف به چیپس شد.
در اکتبر 1968 میلادی،
کارخانه پرینگلز به عنوان مشهورترین و یکی از سه کمپانی برتر
تولید چیپس،شروع به تولید چیپس کرد و حدود هفت سال بعد عرضه آن در سطح بین المللی شروع شد.
شعار تبلیغاتی پرینگلز این است:(وقتی بسته رو باز کنی،دیگه محاله بتونی بس کنی.)
در تهیه این نوع چیپس،از سیب زمینی خمیر مخصوصی تهیه میکنند.سپس چیپسها را
سرخ میکنند.این چیپسها از نظر ظاهری کاملا یک شکل و یک اندازه هستند.
چیپس از دهه 1340 پا به خانوادههای ایرانی گذاشت و هر چند اوایل به دلیل الگوبرداری از
نمونه های فرنگی محصولی لوکس قلمداد میباشد اما امروز یکی از مواد غذایی اصلی
نوجوانان و جوانان به شمار میرود.
به احتمال قریب به یقین بعد از فراگیر شدن صادرات چیپس از آمریکا به دنیا،این محصول به
ایران هم وارد شده،اما اثری از بسته بندی چیپسهای قدیمی در تبلیغات آن زمان به چشم نمیخورد.
چیزی که ما از چیپس در خاطر داریم،همان پخت سنتی و فروش آن در نانواییها و بقالیها
در دهه پرخاطره 60 است.آن زمان که کارخانجات فعلی با این بستهبندیها و طعم های
رنگارنگ پا به عرصه وجود ننهاده بودند،چند تولیدی سنتی چیپس را در استوانههای نایلونی
دراز که سر آن با یک مقوا منگنه شده بود و لکههای روغن کل بسته بندی را فرا گرفته
بود،زمام کار را در دست داشتند.
چیپس از همان بدو ورودش به کشور به خاطر عدم وجود تنوع در سسهایی مثل سس
سالسا،سس پنیر و ….خیلی زود همنشین ماست شد.
