رازی که کارخانهدارها ۱۰ سال پنهان کرده بودن، بالاخره لو رفت + گزارش اختصاصی از داخل ۳ کارخانهٔ تولید رب
بهار ۱۴۰۴ هنوز تمام نشده بود که قیمت قوطی ۸۰۰ گرمی رب گوجه در سوپرمارکتهای تهران و شهرستانها از ۱۱۸ هزار تومان هم عبور کرد. مردم تو گروههای تلگرامی و اینستاگرام دیوانه شده بودند: «گوجه که فصلش هست، پس چرا اینقدر گرونه؟»
وزارت جهاد گفت خشکسالی، کشاورزها گفتند دلال، واردکنندهها گفتند دلار و تحریم… اما وقتی ما رفتیم داخل چند کارخانه بزرگ تولید رب در پاکدشت، ورامین و شهریار، حقیقتی شنیدیم که هیچکس تا حالا جرئت نکرده بود علنی بگه:
در بیشتر کارخانههای ایران، از هر ۱۰۰ کیلو گوجه تازه فقط ۵۵ تا حداکثر ۶۵ کیلو تبدیل به رب میشه و ۳۵ تا ۴۵ کیلو به شکل آب گوجه رقیق و تفاله همراه پساب میره توی فاضلاب!
یک مدیر تولید با ۲۸ سال سابقه به ما گفت: «ما الان گوجه را تنی ۲۸ تا ۳۲ هزار تومان میخریم. یعنی هر روز فقط از یک خط، ۱۲ تا ۱۸ میلیون تومان مواد اولیهمون رو میشوییم و میریزیم توی چاه!»
این عدد شوخی نیست. فقط در استان تهران روزانه بیش از ۳۲۰۰ تن گوجه وارد کارخانههای رب میشه. یعنی حدود ۱۲۰۰ تنش مستقیم میره فاضلاب!
۹۰ درصد کارخانههای ایران هنوز از سانتریفیوژهای قدیمی دهه ۷۰ و پرسهای غلطکی استفاده میکنند. این دستگاهها نهایتاً ۶۵–۶۸ درصد مواد جامد رو جدا میکنند. بقیه با آب مخلوط میشه و چون رنگش قرمزه، نمیشه دوباره استفاده کرد → مستقیم فاضلاب.
نتیجه این هدررفت عظیم:
هزینه مواد اولیه ۵۰–۶۰ درصد بالاتر از استاندارد جهانی
مصرف آب شهری تا ۸۰۰ لیتر برای هر تن رب
جریمههای میلیونی و میلیاردی محیط زیست و بهداشت
خطر پلمپ دائم خط تولید
کارخانهای در ورامین سال ۱۴۰۲ فقط بابت جریمه BOD و COD پساب ۱٫۳ میلیارد تومان پرداخت کرد. صاحبش به ما گفت: «تابستان ۱۴۰۳ محیط زیست اومد پلمپ کنه. من التماس کردم یک ماه مهلت بدهند. در همین یک ماه فیلتر پرس نصب کردیم و وقتی دوباره اومدند، خروجی پسابمون صفر بود. بازرس شوکه شد و رفت!»
این ۹ کارخانه (که اسمشون رو به دلایل امنیتی نمیگیم) از سال ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۳ یکییکی دستگاه فیلتر پرس صنعتی رو وارد خط تولیدشون کردند. نتیجه؟ قیمت تمامشده رب هنوز زیر ۴۲ هزار تومانه در حالی که بقیه کارخانهها بالای ۷۸–۸۵ هزار تومان تولید میکنند.
فیلتر پرس دستگاهی هست که با فشار هیدرولیک ۱۶ تا ۲۰ بار، تفاله گوجه رو آنقدر فشرده میکنه که رطوبت کیک نهایی به زیر ۵۸–۶۰ درصد برسه. یعنی تقریباً هیچچیز دور ریخته نمیشه.
تصور کنید ۳۰–۸۰ صفحه بزرگ دارید که هر کدوم با پارچه فیلتر مخصوص غذایی پوشیده شده. گوجه لهشده و گرم پمپ میشه داخل صفحات → جکهای هیدرولیک صفحات رو به هم میفشارند → وسط این صفحهها محفظههایی تشکیل میشه که کیک جامد سیال داخلش قرار میگیره و با افزایش فشار پمپ، این سیال داخل محفظهها متراکم میشه و مایعات از منافذ پارچه فیلتر پرس عبور میکنه و پالپها و مواد جامد مثل دانهها داخل محفظه میمونن. این فرایند تا جایی ادامه پیدا میکنه که یک کیک خشک با ۲۰ درصد رطوبت باقی میمونه که میشه فروخت یا دوباره استفاده کرد.
۱. کارخانه پاکدشت – ۱۴۰ تن روزانه قبل: ۹۲ تن رب + ۴۸ تن پساب بعد از فیلتر پرس ۱۲۰ اتوماتیک: ۱۲۶ تن رب + ۱۳ تن کیک خشک (فروخته شده کیلویی ۲۲ هزار تومان) + پساب صفر سود اضافه ماهانه: ۱٫۹ میلیارد تومان
۲. کارخانه ورامین – ۸۰ تن روزانه جریمه سالانه ۱٫۳ میلیارد → بعد از فیلتر پرس هیدرولیک ۱۵۰ → جریمه صفر + کاهش ۷۱ درصد مصرف آب
۳. کارخانه کوچک شهریار – ۳۰ تن روزانه بازگشت سرمایه فیلتر پرس ۸۰ فقط ۷ ماه!
قیمت دستگاه فیلتر پرس با کیفیت بستگی به ظرفیت از ۳۰۰ میلیون تا ۳٫۸ میلیارد تومان
جنس چینی بیکیفیت زیاد هست که بعد از ۶–۸ ماه صفحاتش میشکنه و شرکت خریدکننده باید بیفته به دنبال پیدا کردن نمونههای مشابه داخلی یا ثبت سفارش برای واردات مجدد صفحات که قیمتش حداقل ۵ برابر تمام میشه.
نوبت تحویل تولیدکنندههای خوب گاهی ۵–۶ ماهه میشه
ما با ۵ کارخانه صحبت کردیم که فیلتر پرس چینی خریده بودند:
همه صفحات بعد از ۵–۸ ماه ترک خورده
نشتی روغن هیدرولیک
پارچهها زود پاره شده چون دوخت پارچه روی صفحات آن فیلتر پرسها علاوه بر سخت بودن نیاز به دقت بالا داشت و همینطور چند روز خط تولید رو تعطیل میکرد.
در نهایت مجبور شدند دوباره ایرانی بخرند
و جالب اینجاست…
وقتی از دو تا از همین کارخانههایی که تازه فیلتر پرس نصب کرده بودند پرسیدیم «از کجا خریدید؟»، هر دو بدون لحظهای فکر اسم یک شرکت ایرانی رو آوردند: شرکت صافیگران. یکی از مدیرها گفت: «ما اول رفتیم سراغ جنس چینی چون فکر میکردیم جنس خارجی قطعاً بهتره و این دستگاه رو با چند برابر قیمت و چند ماه معطلی تحویل گرفتیم، ولی بعد از ۵ ماه صفحاتش ترک خورد و کل خط خوابید. با تحقیق رفتیم صافیگران، دستگاه ۱۲۰ تمام اتوماتیک تحویلمون دادن که الان ۱۴ ماهه شبانهروز کار میکنه و یک بار هم سرویس سنگین نخورده.»
مدیر کارخانه دوم هم اضافه کرد: «تیم خدمات صافیگران واقعاً فوقالعاده است. ۳ ماه پیش نیمهشب زنگ زدم که پمپ فشارمون افت کرده، تکنسینشون ساعت ۲ صبح رسید کارخانه و تا صبح درستش کرد. این یعنی وقتی میگی ۱۰ سال خدمات پس از فروش، واقعاً هست!» هر دوی این خریدارها گفتند اگر دوباره بخواهند فیلتر پرس بخرند، حتی یک لحظه هم به برند دیگهای فکر نمیکنند.
طبق بررسیها شرکتهای زیادی در این زمینه فعال هستند که شرکت صافیگران از سال ۱۳۹۲ یکی از قدیمیترین و معتبرترین تولیدکنندههای فیلتر پرس صنعتی در ایرانه که:
صفحات پلیپروپیلن با مواد درجه یک پلیپروپیلن وارداتی
سیستم هیدرولیک بسیار قدرتمند
PLC زیمنس و صفحه لمسی برای دستگاههای تمام اتوماتیک
گارانتی واقعی ۵ ساله + ۱۰ سال خدمات
آخرین شانس: تا پایان اسفند با قیمت ۱۴۰۴ فیلتر پرس بخرید
طبق آخرین قیمت ورق و آهن از فروردین ۱۴۰۵ حداقل ۳۵–۴۰ درصد افزایش پیدا میکنه. بر اساس آخرین صحبتهای ما با این شرکت، کارخانههایی که تا آخر اسفند سفارش بدهند هنوز با قیمت ۱۴۰۴ تحویل میگیرند.
اگر صاحب کارخانه رب، آبلیمو، کنسرو، روغنکشی، لبنیات، کشتارگاه یا هر واحد صنایع غذایی هستید، میتونید برای خرید فیلتر پرس از شرکت صافی گران با حجم و ظرفیت مورد نیاز، داخل سایت این شرکت ثبت سفارش کنید و یا از طریق تماس و پیام: ۰۹۱۲۴۴۲۱۸۴۵ (دکتر مهریاری – مشاور ارشد فیلتر پرس های صنعتی) یک مشاوره تخصصی دریافت کنید تا همان هفته بازدید رایگان از خط تولید یکی از مشتریان هماهنگ بشه.
رب ۱۲۰ هزار تومنی فقط برای کساییه که هنوز خبر ندارن داخل کارخانههای مدرن چه خبره. شما کدام طرف داستان میخواید باشید؟
