چیلر چیست و چگونه کار میکند؟ در این مقاله با انواع چیلر (تراکمی و جذبی)، کاربردها، تفاوت چیلر هواخنک و آبخنک و نکات مهم انتخاب چیلر آشنا شوید.
چیلر دستگاهی است که آب را خنک می کند و این آب خنک برای سرد کردن فضاها یا دستگاه های صنعتی استفاده می شود.
بهصورت ساده:
چیلر مثل قلب سیستم سرمایش عمل میکند و آب را تا دمای پایین (معمولاً بین ۵ تا ۱۲ درجه سانتیگراد) سرد میکند، سپس این آب سرد در لولهها جریان پیدا کرده و گرمای محیط یا ماشینآلات را جذب کرده و به چیلر برمیگردد تا دوباره خنک شود.
همانطور که در سایت آبگین تهویه درمورد نحوه کار چیلر نوشته است :
”نحوه کارکرد چیلر خیلی ساده است! از سرمایش تولید شده در چیلر میتوان علاوه بر استفاده در تهویه مطبوع تابستانی، برای خنک کاری دستگاهها و تجهیزات و قالبهای صنعتی و همچنین سرمایشهای فرایندی در صنایع شیمیایی و دارویی نیز استفاده کرد. چیلرها از نظر ساختار و سیکل عملکرد، دارای تنوع زیادی هستند و بسته به پارامترهای مورد نظر خریدار و پروژه موارد و عوامل مختلفی در انتخاب یکی از انواع چیلر میتواند تعیین کننده باشد.
با توجه به نیاز بهرهبردار دمای آب سرد خروجی، چیلر میتواند بالای صفر (جهت تهویه مطبوع) یا زیر صفر (جهت سرمایش فرایندی و مصارف صنعتی) باشد. کارکرد چیلر براساس سیکل تبرید تراکمی یا جذبی است که با گرفتن گرما از سیال واسط (معمولاً آب) و انتقال آن به مبدل تجهیزات تهویه مطبوع تابستانی یا دستگاههای صنعتی باعث ایجاد سرمایش میشود.“
در پاسخ به این سؤال که نحوه کار چیلر چیست باید به چهار جزء اصلی آن اشاره کنیم:
کمپرسور
کندانسور
اواپراتور
شیر انبساط
1.کمپرسور(قلب چیلر)
مبرد به صورت گاز وارد کمپرسور می شود.
کمپرسور گاز را فشرده می کند.
با فشرده شدن، فشار و دمای گاز بالا می رود، چرا این کار مهم است ؟ چون وقتی دمای مبرد بالا برود، می تواند گرمایش را راحتر در مرحله بعد دفع کند.
2.کندانسور (دفع گرما)
مبرد داغ و پرفشار وارد کندانسور میشود.
گرمای خود را به هوا یا آب برج خنککن منتقل میکند.
در اثر از دست دادن گرما، از حالت گاز به مایع تبدیل میشود.
اینجا گرمایی که از سیستم گرفته شده، به بیرون دفع میشود.
3. شیر انبساط (کاهش فشار)
مبرد مایعِ پرفشار وارد شیر انبساط میشود.
فشار آن ناگهانی کم میشود.
با کاهش فشار، دما هم پایین میآید.
مبرد حالا سرد و کمفشار شده و آماده جذب گرماست.
4.اواپراتور (جذب گرما و خنک کردن آب)
مبرد سرد وارد اواپراتور میشود.
آب گرمِ برگشتی از سیستم از کنار آن عبور میکند.
مبرد گرمای آب را جذب میکند و تبخیر میشود (مایع → گاز).
آب خنک میشود و به سیستم برمیگردد. اینجا همان جایی است که آب سرد تولید میشود.
به طور کلی دو نوع اصلی چیلر وجود دارد:
1.چیلر تراکمی
چیلر تراکمی با کمپرسور کار میکند
مصرف برق دارد
رایج در صنعت و ساختمان
2.چیلر جذبی
چیلر جذبی با حرارت (بخار یا آب داغ) کار میکند
مصرف برق کم
مناسب پروژههای بزرگ
چیلر تراکمی خود به دو دسته تقسیم میشود:
چیلر هواخنک
چیلر آبخنک
یکی از سؤالات رایج هنگام انتخاب دستگاه این است که تفاوت چیلر هواخنک و آبخنک چیست؟
چیلر هواخنک برای دفع گرما از هوا استفاده میکند و نیازی به برج خنککننده ندارد. اما چیلر آبخنک با کمک برج خنککننده کار میکند و راندمان بالاتری دارد.
چیلر هواخنک
دفع گرما با هوا
بدون برج خنککن
نصب سادهتر
چیلر آبخنک
دفع گرما با آب
نیاز به برج خنککن
راندمان بالاتر
کاربرد چیلر بسیار گسترده است:
مجتمعهای مسکونی
بیمارستانها
هتلها
مراکز خرید
صنایع غذایی
کارخانههای تولیدی
دیتاسنترها
در این مقاله بررسی کردیم که چیلر چیست، چگونه کار میکند و چه انواعی دارد. انتخاب صحیح چیلر میتواند مصرف انرژی را کاهش داده و راندمان سیستم سرمایشی را افزایش دهد.
برای انتخاب بهترین چیلر باید به موارد زیر توجه کرد:
ظرفیت سرمایشی (تن تبرید)
شرایط اقلیمی
نوع کاربری
مصرف انرژی
هزینه نگهداری
قیمت چیلر
ظرفیت چیلرها بر اساس “تن تبرید” (Ton of Refrigeration) سنجیده میشود، نه مساحت مستقیم. برای محاسبه ظرفیت مورد نیاز، باید عواملی مانند متراژ، کاربری فضا (مسکونی، اداری، تجاری)، میزان نورگیر بودن، تعداد نفرات، و نوع فعالیت در فضا را در نظر گرفت. معمولاً مشاوران تأسیسات این محاسبه را انجام میدهند.
پاسخ دقیق به نوع پروژه، منابع انرژی موجود (برق یا حرارت)، هزینههای اولیه و نگهداری، و راندمان مورد انتظار بستگی دارد. چیلرهای تراکمی برای اکثر کاربردهای ساختمانی رایجتر و مقرونبهصرفهتر هستند، در حالی که چیلرهای جذبی در صنایعی که بخار یا آب داغ به وفور در دسترس است، گزینه بهتری محسوب میشوند.
