تقریباً نمایندهای از رپ فارسی تو هاتچارتها و آمارهای جهانی دیده نمیشه. مدت طولانیه که هیچ اسمی از رپ فارسی کنار ویو و پاپخونها نیست. انگار تنها شانسی که داریم، بسته شدن روی یک پلتفرمه. شاید در نگاه اول این وضعیت بدترین حالت ممکن باشه، اما من فکر میکنم اونقدرها هم فاجعه نیست.
از همون روزهای اوج نسل چهار، معلوم بود که حباب توجه یهروزی میترکه. رشد سریع ورودی مخاطب با همون سرعتی که اومده بود، یه خروج سریع هم داشت. این حجم ناگهانی توجه اصلاً پایدار نبود. برای همین، امروز هم میبینیم که بخش بزرگی از اون هایپ فروکش کرده.
یه چیزی تو رپ فارسی خیلی واضحه: هر چی بیشازحد وایرال بشه، دیگه جذابیتش برای مخاطب جدی از بین میره. این همون Overexposure Effect ـه؛ یعنی اشباع از توجه. از اون طرف، یه جور Mainstream Aversion هم داریم؛ یعنی وقتی یه کار از دایرهی جامعهی اصلی بیرون بزنه و وارد جریان اصلی بشه، هاردکور فنها دیگه محلش نمیذارن. برای همین نبودن بعضی از اسمهای همیشگی صدر جدول، فرق خاصی هم نمیکنه.
هایپ شدن برندهای کوچیک که جذابیتشون تو جامعههای محدود معنا داشت، وقتی با غول بیشاخودم مخاطب سرگردان روبهرو شدن، دیگه شانسی نداشتن. خیلی سخت بود به اون شهرت زودگذر «نه» بگی. همین شد که کلی از برندهایی که میتونستن بهمرور زمان تو بدنهی موسیقی جا بیفتن، یهشبه تموم شدن.
از اون طرف، این ویرال شدنهای یهشبه باعث شد انگیزهی خیلی از کسایی که سالها وقت گذاشته بودن برای ساختن برند خودشون، از بین بره؛ چون کارشون بیارزش جلوه داده شد.
این مخاطب تشنه دنبال برندهای جدید میگشت. لازم نبود اونها آرتیست واقعی باشن، کافی بود سرگرمکننده باشن. ولی خب، اسباببازیهای خوشگل همیشه زودتر میشکنن؛ این برندها هم خیلی دووم نیاوردن. کمکم جریانهای فعالتر رپ فارسی علیهشون شدن و حالا وقت خداحافظی رسیده: دستوپا نزن عزیزم.
پس نبودن این حباب وایرال، اونقدرها هم بد نیست. خود من واقعاً دوست ندارم آرتیستی رو که تازه کشف کردم، فرداش ببینم کل اینترنت دارن با آهنگش شیک میزنن.
مسئله اینه که آرتیستها هنوز سوپرفنها رو جدی نمیگیرن. همهچی شده تبلیغات، پروموت و پول خرج کردن. ارزش برنامهریزی و استراتژی تبلیغاتی هم بهمرور پایین اومده. الان بهترین کمپینهای مارکتینگ برای کسایی اجرا میشه که اصلاً استعداد وایرال شدن ندارن، فقط خوب پول خرج میکنن.
پس، دوست هنرمند عزیزم، ارزش سوپرفنها رو بدون. اینها همونهاییان که میتونن برندت رو پایدار نگه دارن، نه یه ویدئوی وایرال یکشبه.
