
وقتی اسم «ملک پردیس» میآید خیلیها هنوز یاد خانه ارزان و سرمایهگذاری مطمئن میافتند. اما واقعیت این است که پردیس دیگر فقط یک شهر خوابگاهی کنار تهران نیست؛ تبدیل شده به یکی از پیچیدهترین بازارهای ملکی ایران. بازاری که هم سودهای عجیب ساخته هم پروندههای سنگین دادگاه.
این روزها اگر عبارت «وکیل پردیس» یا «پرونده ملکی پردیس» را در گوگل جستجو کنید حجم بالایی از جستجوها مربوط به چند موضوع تکراری است: فروش مال غیر انتقال غیرقانونی امتیاز مسکن مهر اختلافات تعاونیها سندهای معارض و دعواهای مربوط به تحویل واحدها.
دلیلش روشن است. پردیس با موج بزرگی از خرید و فروش قولنامهای رشد کرد. خیلی از مردم بدون بررسی دقیق فقط به امید گرانی بیشتر خرید کردند. نتیجه؟ امروز تعداد زیادی از پروندهها مربوط به قراردادهایی است که یا اصلا شفاف تنظیم نشده یا چند بار دست به دست شدهاند.
مثلا فردی واحدی در فاز ۸ خریده اما بعدا فهمیده فروشنده هنوز بدهی شرکت عمران را تسویه نکرده. یا خریدار پول داده ولی انتقال رسمی در سامانه انجام نشده. همین نقطه شروع دعواست.
طبق رویهای که در بسیاری از پروندههای ملکی دیده میشود مهمترین اشتباه مردم این است که فکر میکنند «قولنامه یعنی پایان کار». در حالی که در پروندههای پردیس مخصوصا مسکن مهر انتقال در سامانه شرکت عمران و وضعیت تعهدات مالی نقش حیاتی دارد. خیلیها بعد از چند سال تازه متوجه میشوند چیزی که خریدهاند هنوز از نظر اداری کامل منتقل نشده.
اخیرا هم خبرهایی درباره رکود نسبی بازار و کاهش قدرت خرید منتشر شده و بعضی فایلهای پردیس افت قیمت داشتهاند. حتی گزارشهایی درباره خالی ماندن بخشی از واحدهای مسکن مهر و کاهش تقاضای واقعی منتشر شده است.
جالب اینجاست که در کشورهای دیگر معمولا پروژههای انبوهسازی بدون ثبت دقیق الکترونیکی و بیمه حقوقی معامله نمیشوند. اما در ایران هنوز خیلی از معاملات با یک برگه ساده و چند امضا انجام میشود. همین باعث میشود بعدا پروندههای سنگین حقوقی و حتی کیفری شکل بگیرد.
در بعضی پروندهها موضوع فقط حقوقی نیست. مثلا وقتی ملکی به چند نفر فروخته شود یا فروشنده خودش مالک واقعی نباشد بحث میتواند وارد فضای کیفری هم بشود. آنجا دیگر فقط پول مطرح نیست؛ احتمال اتهاماتی مثل انتقال مال غیر یا کلاهبرداری هم وجود دارد.
از نظر روانشناسی هم بازار پردیس یک نمونه جالب از «ترس置ماندن از رشد بازار» است. خیلیها فقط چون دوست یا فامیلشان سود کرده وارد معامله شدند. بدون تحقیق بدون استعلام بدون وکیل. همان جمله معروف فیلم والاستریت هنوز درباره بازار ملک ایران هم صدق میکند: «طمع خوب نیست وقتی جای عقل را بگیرد.»
الان بزرگترین اشتباه خریداران در پردیس این است که فقط قیمت را میبینند. در حالی که در پروندههای واقعی دادگاه معمولا مشکل اصلی جای دیگری است:
سند
سامانه
تعاونی
بدهی
تحویل
پارکینگ
مشاعات
و حتی مغایرت متراژ.
برای همین «وکیل پردیس» فقط کسی نیست که دادخواست بنویسد. وکیل ملکی حرفهای در پردیس باید هم قراردادها را بفهمد هم سیستم شرکت عمران را بشناسد هم سابقه تعاونیها را بداند هم بتواند ریسک کیفری معامله را تشخیص دهد.