راهنمای مصاحبه شغلی

سلام دوستان من زیاد اهل نوشتن نیستم اما از اونجایی که احساس می کنم افراد زیادی که تاره وارد بازار کار شدن نیاز به راهنمایی درباره ی چگونگی رفتار و برخورد با آدم های مختلف در سازمان ها دارند تصمیم گرفتم تجربیات خودم تو این زمینه رو با شما به اشتراک بذارم بدیهی هستش که تمام مواردی که مطرح میشه نظرات شخصی من هستش وممکنه الزاماً درست نباشه و قطعاً هر کسی باید شخصیت حرفه ای خودش رو داشته باشه بنابراین اگر می خواهید از توصیه های این مقاله استفاده کنید سعی کنید توصیه ها رو با توجه به شخصیت خودتون و محیطی که در اون هستید اجرا کنید. فراموش نکنید انعطاف پذیری از ارکان اصلی موفقیت در هر زمینه ای هست.

مصاحبه ی شغلی موفق چیست؟

قبل از این که بخواهیم درباره ی چگونگی انجام یک مصاحبه ی شغلی موفق صحبت کنیم باید ببینیم ملاک موفق بودن یک مصاحبه چیست؟ یک مصاحبه ی موفق الزاما مصاحبه ای نیست که شما بعد از اون شغل رو به دست بیارید بلکه یک مصاحبه ی موفق مصاحبه ی است که شما و سازمان به میزان مناسبی از درک  برای همکاری با یکدیگر می رسید بنابراین هم شما و هم سازمان باید از مهارت های لازم برای انجام مصاحبه برخوردار باشید و از اونجایی که امکان داره سازمان از این توانایی برخوردار نباشه (معمولاً در سازمان ها وظیفه ی انجام مصاحبه بر عهده ی منابع انسانی هستش اما خب تو همه ی شرکت ها افراد متخصصی در این پست نیستند) شما باید علاوه بر درست معرفی کردن شخصیت، توانایی ها و... شناخت کاملی هم از سازمان بدست بیارید.

قبل از مصاحبه:

·      سعی کنید ظاهر مرتب و آراسته و لباس با کلاسی بپوشید ناخوداگاه ذهن انسان از روی ظاهر فرد

در مورد شخصیتش قضاوت می کنه.

·      طوری برنامه ریزی کنید که حتماً به موقع برسید تاخییر در مصاحبه این پیام رو سازمان می رسونه که شما انسان منظمی نیستید.

·      آدرس و موقعیت سازمان رو قبلاً روی نقشه پیدا کنید تا وقتتون برای پیدا کردن آدرس تلف نشه همچنین سعی کنید وضعیت منطقه رو از لحاظ دسترسی، مترو، جای پارک و موارد دیگه ای که برای شما مهمه ارزیابی کنید.

·      برای مصاحبه زمان زیادی در نظر بگیرید چون ممکنه به دلیل ترافیک، شلوغی سازمان و ... مصاحبه ی شما با تاخییر انجام شود.

·      تصویر واضحی از توانایی ها و سطح خود (تازه کار، متوسط و یا حرفه ای) داشته باشید.

·      قبل از رفتن به مصاحبه یک مرور ذهنی از تحصیلات و سوابق حرفه ی خود داشته باشید.

·      سوالاتی را که قصد دارید از سازمان بپرسید در ذهن خود مرور کنید.

ورود به سازمان:

·      با همه با احترام و صمیمیت برخورد کنید هیچکس مایل نیست با یک فرد خشک و عبوس همکار شود.

·      بعضی از سازمان ها در ساختمان هایی هستند که نگهبانی دارند سعی کنید از قبل هماهنگ کنید تا وقت شما تلف نشود.

·      با اولین کسی که رو به رو می شوید خودتون رو معرفی کنید و بگویید قرار مصاحبه دارید.

·      بعضی از سازمان ها به شما فرمی می دهند که مشخصات خودتون رو وارد کنید مشخصات (میزان تحصیلات، دوره ها توانایی ها و بعضاً سوالاتی که در مورد شرایط کاری پرسیده شده) را با صداقت وارد کنید.

·      بعضی سازمان ها تست های شخصیت شناسی، هوش و ... دارند (انصافاً خیلی اعصاب خورد کن هستند) ولی باید برای آن ها و سوالات عجیب این گونه تست ها آماده باشید.

·      ممکن است مقداری تاخیر بین ورود شما و انجام مصاحبه وجود داشته باشد. واکنشی نشان ندهید و منتظر بمانید.

مصاحبه:

·      کمی به محیط اطراف خود نگاه کنید نشانه های بسیاری از میزان بلوغ سازمان وجود دارد (درباره ی بلوغ سازمان در مقاله های بعدی صحبت خواهیم کرد).

·      در طول مصاحبه همواره سعی کنید از موضع برابر (نه موضع بالا و نه موضع پایین) صحبت کنید.

·      هرگز در مورد زندگی شخصی و مسائل مربوط توضیحی ندهید.

·      هرگز در مورد شرایط مالی، اجاره خانه، پس انداز و ... به سازمان اطلاعاتی ندهید.

·      معمولاً مصاحبه کنندگان دو نفر هستند یک نفر از منابع انسانی و یک نفر از بخش فنی که ممکن هست همزمان باهم و یا به نوبت با شما مصاحبه کنند ولی در بعضی از سازمان ها (معمولاً سازمان های کوچک) فقط مسئول فنی با شما مصاحبه می کند.

·      ابتدا از خودتان و سابقه ی حرفه ای تان شروع کنید برای اینکار سابقه ی ذهنی که مرور کرده اید به شما کمک می کند.

·      همه ی پرسش ها را با صداقت محض و بدون هیچگونه مبالغه و حاشیه پاسخ بدهید.

·      اگر از شما سوالی پرسیدند که جوابش رو نمی دونستید فقط بگویید نمی دانم، اطلاعی ندارم یا در این زمینه کار نکردم.

·      اجاره دهید مصاحبه کننده همه ی سوال هایش را بپرسد سعی نکنید سوال او را قطع یا قبل از تمام شدن سوال پاسخ دهید.

·      به همه ی سوالات با فکر، به دقت و با آرامش پاسخ دهید.

·      هرگز احساس ضعف نکنید حتی اگر پاسخ هیچ یک از سوالات را نمی دانستید، لحظه ای که احساس ضعف کردید باختید چون سازمان شما را به عنوان یک انسان فاقد اعتماد به نفس می شناسد.

·      بعضی سازمان ها عمداً سوال پرت و خارج از موضوعی که هیچکس بلد نیست یا سوالاتی که جواب واضحی ندارند می پرسند تا شما را در سطحی پایینتر از جایی که قرار دارید دسته بندی کنند.

·      بعد از پایان سوالات از شما نوبت شماست تا از سازمان سوالاتی بپرسید. سوالات خود را واضح و بدون حاشیه بپرسید.

·      ابتدا از چیستی و ماموریت سازمان بپرسید (سوال پیشنهادی: شما دقیقاً چه شرکتی هستید و در چه زمینه ای فعالیت می کنید؟)

·      منبع درامد سازمان یک عامل بسیار مهم برای شماست چون در صورت مشکل در درامد، سازمان پولی ندارد که به شما حقوق دهد. (سوال پیشنهادی: منبع درامد شرکت شما کجاست؟)

·      پستی که در سازمان به دنبال استخدام شما برای آن هست نیز اهممیت فوقالعاده ای برای شما دارد. راجع به پست و شرح وظایف و مسئولیت های آن از سازمان سوال کنید. (سوال پیشنهادی: شما برای چه پستی به دنبال جذب نیرو هستید؟ نیروی شما چه کاری باید انجام دهد؟ روی چه پروژه های باید کار کند؟).

·      اگر از شما خواسته شد که روی پروژه ی مشخصی کار کنید در باره ی چیستی و هدف پروژه، میزان پیشرفت پروژه، افرادی که روی آن کار کرده اند، تاریخ اتمام پروژه و ... سوال کنید (سوال پیشنهادی: این پروژه ی شما قراره چی کار کنه؟ آیا افرادی که روش کار کردن حضور دارن یا سازمان رو ترک کردن؟)

·      درباره ی تیمی که در آینده قرار هست با اون ها همکاری کنید سوال کنید تعداد و مهارت اون ها نشون دهنده ی سنگینی کار شماست (سوال پیشنهادی: تیمی که قراره من با اون ها کار کنم چند نفر هستن و روی چه پروژه هایی کار می کنن؟)

·      ساعات کاری و میزان مرخصی و نوع قرارداد از دیگر موارد مهم برای کار در هر شرکتی هست (سوال پیشنهادی:نوع همکاری به چه شکلی خواهد بود؟ دائم، ساعتی و یا ...؟ ساعات کاری شرکت شما یه چه شکلی هستش؟ پنجشنبه ها باز هستین یا نه؟ در ماه چه مقدار مرخصی برای هر فرد وجود داره؟ )

·      مزایا و امتیازات که شامل بیمه، پاداش، عیدی، سنوات و ... بخش مهم دیگری هستن که باید پرسیده شوند. همچنین در مورد نحوه ی محاسبه ی سنوات هم سوال کنید (شرکت شما چه مزایایی داره؟ اینجا نهار از بیرون می گیرن؟ اینجا بیمه ی تکمیلی هم داره؟)

·      در انتها حقوق درخواستی خودتون رو اعلام کنید سعی کنید همواره در آخر مصاحبه این کار رو انجام بدید چون دید خوبی نسبت به وظایف، محیط سازمان مزایا و ... دارید و ممکنه روی حقوق در خواستی شما اثر داشته باشه. هر حقوقی مد نظر دارید 10 تا 15 درصد بالاتر بگید چون سازمان ها اغلب چونه می زنن اما از میزانی که از اول در ذهن داشتید حتی یک ریال پایین تر نیایید. هرگز اجازه ندهید حرف هایی مثل "فلانی سابقه ش از شما بیشتره اما کمتر می گیره" یا "می دونی فلانی از چه راه دوری میاد و همچین در خواستی نداشته" روی شما تاثیر بذاره شما مسئول برقراری عدالت نیستید شما صرفاً مسئول حفظ و تامین منافع خودتون هستید همونطور که سازمان هم به منافع خودش فکر می کنه اینکه دیگران نتونستن متناسب با لیاقت شون حقوق مناسبی بگیرن مسئله ی خودشون هستش و دلیلی برای کم شدن حقوق شما نیست.

·      این فکر که با یک حقوق کم وارد سازمان بشید و بعداً افزایش حقوق داشته باشید رو به طور کامل از ذهن دور بریزید. احتمال همچین اتفاقی زیر 1% هستش. وعده هایی هم که سازمان به شما در جلسه ی مصاحبه می ده باد هواست. بعداً که شما همچین چیزی رو یاداوری کنید به شما خواهند گفت "توی قرارداد که نیست ببین اگه توی قرارداد هست بگو تا ما عمل کنیم" و شما باید تا سال بعد! منتظر افزایش حقوق باشید که اون هم بر مبنای حقوق فعلی شما محاسبه میشه یعنی امروز هر چقدر حقوق بیشتری داشته باشید سال بعد افزایش حقوق بیشتری خواهید داشت.

·      در پایان هر نتیجه ای که بدست آمد با احترام خداحافظی کنید.

ارزیابی:

ارزیابی مصاحبه بیشتر شخصی است اما برای تکمیل مقاله من چندتا از ارزیابی های خودم از سوالات رو اینجا قرار می دهم باز هم تاکید می کنم این موارد نظرات شخصی من هستند و ممکن است الزاماً برای شما صحیح نباشند:

·      نوع سازمان و فعالیت آن: من به شخصه ترجیح می دهم که توی سازمانی که کار تخصصی من (برنامه نویسی) انجام می دهد فعالیت کنم به این دلیل که تعامل با افراد متخصص هم رشته ی شما خیلی راحتتر از متخصصین دیگر رشته هاست مخصوصاً اگر رئیس شما فردی با تخصص دیگری باشد تعامل سخت و پیچیده می شود. البته کار توی سازمانی که با شما هم رشته نیست الزاماً مشکلی ایجاد نمی کنه.

·      من درباره ی منبع درامد سازمان حساسیت دارم و سازمان هایی که منبع درامد مطمعنی ندارند رو ترجیح نمی دهم (ترجیح نمی دهم به معنای اینکه حتماً انتخاب نمی کنم نیست)

·      من بیشتر مایلم روی پروژه های جدید کار کنم تا پروژه های نیمه کاره که فردی تا یه جایی برده و الان هم سازمان رو ترک کرده چون باید وقت بسیاری برای درک کار انجام شده صرف کنم ( این مورد درباره ی برنامه نویسی مصداق داره در زمینه ی شما شاید تفاوت هایی وجود داشته باشه)

·      اکثر شرکت ها بیمه ی تامین اجتماعی رو دارن سایر موارد قانون کار مثل عیدی و سنوات رو هم عمل می کنن (اگر شرکتی به این موارد عمل نمی کنه زیاد روش حساب باز نکنید) باقی موارد بستگی به شما دارد.

·      در پایان در نظر داشته باشید سازمان جایی است که زمان زیادی از عمر خود را در آنجا خواهید گذراند بنابراین فقط مسائل مالی را مد نظر قرار ندهید و سعی کنید با توجه به میانگین همه ی موارد انتخاب کنید. طوری انتخاب کنید که گویی تا آخر دوران حرفه ای می خواهید در سازمان حضور داشته باشید.