
امروز می خواهم موضوعی را مطرح کنم که مربوط به خانواده و فرزند نیست.
پس از ماه ها مطالعه بر روی تفسیر نور، یکی از مواردی که بارها درتفسیر تکرار شده بود، بحث تاریخ بود.
مطالبی را که مربوط به تاریخ می شد جدا کردم و دسته بندی کردم و در اختیار شما قرار می دهم؛ شاید کسی، زمانی برایش مفید و کاربردی بشود.
تاریخ:
درس و عبرت گرفتن از تاریخ:
* از تاریخ عبرت بگیریم. حجر/۹۰: تفسیر نور.
* از تاریخ عبرت بگیریم. غافر/۲۱: تفسیر نور.
*از تاریخ عبرت بگیرید. قمر/۵۱: تفسیر نور.
* از تاریخ، عبرت بگیریم. اعراف/۷۲: تفسیر نور.
* از تاریخ عبرت بگیریم. مائده/۲۰: تفسیر نور.
* تاریخ آئینهى عبرت است. مریم/۹۸: تفسیر نور.
* تاریخ، مایهى عبرت است. شعرا/۱۷۴: تفسیر نور.
* در تاریخ، عبرتهاى زیادى است. نمل/۴۹: تفسیر نور.
* تاریخ، بهترین درس عبرت است. فصلت/۱۷: تفسیر نور.
* تاریخ، بهترین درس عبرت است. دخان/۳۷: تفسیر نور.
* از حوادث تلخ تاریخ عبرت بگیریم. زخرف/۲۵ : تفسیر نور.
* از تاریخ پیشینیان عبرت بگیریم.حدید/۱۶: تفسیر نور.
* تاریخ آینه عبرت است، از آن پند بگیرید. مزمل/۱۵: تفسیر نور.
* از تاریخ و سرنوشت دیگران عبرت بگیریم. انفال/۳۸: تفسیر نور.
* از تاریخ وسرنوشت دیگران عبرت بگیریم. اعراف/۸۴: تفسیر نور.
* از تاریخ و سرنوشت دیگران عبرت بگیریم. اعراف/۲۷: تفسیر نور.
* به تاریخ بنگریم و از آن درس بگیریم. بقره/۲۴۳: تفسیر نور.
* مسلمانان باید با دقّت تاریخ بنىاسرائیل را بنگرند و پند بگیرند. بقره/۲۴۶: تفسیر نور.
*به تمدنهاى ویران شده گذشته، باید به دیده عبرت نگریست و درسهاى تازه گرفت. بقره/۲۵۹: تفسیر نور.
* به تاریخ گذشتگان وحوادث تلخ آنان بنگریم تا درس عبرت گرفته وبه خدا پناه ببریم. بقره/۲۸۶: تفسیر نور.
* هدف از بیان تاریخ باید عبرت و پندگیرى باشد. آل عمران/۱۳: تفسیر نور.
* تاریخ و تجربهى گذشتگان، بهترین درس است. آل عمران/۱۱: تفسیر نور.
* تاریخ گذشتگان، عبرت آیندگان است. انعام/۴۲: تفسیر نور.
* باید تاریخ گذشتگان را براى عبرت گرفتن خواند و بررسى کرد. مائده/۲۷: تفسیر نور.
* افرادى که از تاریخ پند نمىگیرند، توبیخ مىشوند. انعام/۶: تفسیر نور.
* از تجربیّات تلخ دیگران، عبرت بگیریم. اعراف/۴: تفسیر نور.
* از تاریخ گذشتگان عبرت بگیریم. اعراف/۷۴: تفسیر نور.
* مطالعهى تاریخ و عبرتگرفتن از آن، سفارش الهى است. اعراف/۸۶: تفسیر نور.
* نقل خصلتهاى زشت نیاکان که به خاطر آنها تنبیه شدهاند، براى عبرت دیگران مانعى ندارد. اعراف/۱۶۳: تفسیر نور.
* آگاه شدن از تاریخ و اخبار گذشتگان متخلّف، مایهى عبرت است. انفال/۲۱: تفسیر نور.
* هرکس از تاریخ عبرت نگیرد باید توبیخ شود. توبه/۷۰: تفسیر نور.
* در کنار تاریخ باید فلسفهى تاریخ نیز بیان شود تا مایهى عبرت باشد. هلاک اقوام گذشته، تاریخ است و رمز هلاک که ستم و جُرم است، فلسفه تاریخ. یونس/۱۳: تفسیر نور.
* بیشتر مردم ازتاریخ و حوادث گذشته، عبرت نمىگیرند. یونس/۹۲: تفسیر نور.
* تاریخ گذشتگان، عبرتى براى آیندگان است. یونس/۱۰۲: تفسیر نور.
* بهترین جریان تاریخى براى عبرت آموزى، نزدیکترین آنهاست. هود/۸۹: تفسیر نور.
* تاریخ اقوام بشرى، به یکدیگر شباهت و پیوند دارد، و بازگو کردن آن، درس عبرت است. هود/۸۹: تفسیر نور.
* تاریخ پیشینیان فرا روى شماست، چرا عبرت نمىگیرید؟ هود/۵۹: تفسیر نور.
*باید از تاریخ گذشتگان آگاه بود و از برخورد خداوند با آنان عبرت گرفت. بروج/۱۷ و ۱۸: تفسیر نور.
* در نقل تاریخ، عبرتها مهم است نه جزئیات. بروج/۴: تفسیر نور.
*مطالعه تاریخ اقوام پیشین، مورد سفارش اسلام است و کسى که از تاریخ عبرت نگیرد قابل سرزنش و توبیخ است. تغابن/۵: تفسیر نور.
* مطالعه تاریخ، سرگرمى نیست، وسیله عبرت است. حشر/۲: تفسیر نور.
* قرآن، بهترین و صحیحترین تاریخها و عبرتها را به راحتى در اختیار همگان قرار مىدهد. قمر/۳۲: تفسیر نور.
* در نقل تاریخ، هدف اصلى (عبرتگرفتن) فراموش نشود. قمر/۲۲: تفسیر نور.
*از بدعاقبتى و هلاکت پیشینیان منحرف عبرت بگیریم. نجم/۵۰ و ۵۱ و ۵۲: تفسیر نور.
* از حوادث تاریخى به سادگى نگذریم، آنها را تحلیل کنیم و درس بگیریم. کسانی که از حوادث عبرت نمی گیرند قلبشان مرده است. ق/۳۷: تفسیر نور.
*تاریخ و سرنوشت اقوام پیشین، درس عبرتى براى آیندگان است. ق/۱۴: تفسیر نور.
* همان گونه که تاریخ گذشته درس عبرت است، آیندهنگرى نیز مىتواند سازنده باشد. محمد/۳۸: تفسیر نور.
* افراد غافل که از هلاکت گذشتگان عبرت نمىگیرند، قابل توبیخ و سرزنش هستند. محمد/۱۰: تفسیر نور.
* آثار بجامانده از مجرمان، نمایشگاه عبرت است. احقاف/۲۵: تفسیر نور.
*آشنایى با تاریخ گذشتگان و یادآورى حوادث مهم تاریخى، مایه ى درس و عبرت است. احقاف/۲۱: تفسیر نور.
*حوادث گذشتگان براى آیندگان درس عبرت است. زخرف/۵۵ و ۵۶ : تفسیر نور.
*در نقل تاریخ، تنها به آنچه مایهى عبرت است، توجّه کنیم. فصلت/۱۵: تفسیر نور.
* نقل سرنوشت کفّار، براى آیندگان عبرت است. غافر/۸۵: تفسیر نور.
* حفظ آثار اقوام گذشته، براى عبرت آیندگان لازم است. غافر/۸۲: تفسیر نور.
*در بیان تاریخ، عبرتها مهم است نه آمارها. غافر/۷۸: تفسیر نور.
* آشنایى با تاریخ اقوام لجوج گذشته، وسیلهى عبرت و مایهى آرامش براى اقوام امروز است. غافر/۶۹: تفسیر نور.
* تاریخ پر عبرت کفّار و طاغوتهاى گذشته، درس عبرتى براى آیندگان است. زمر/۲۵: تفسیر نور.
* کسانى که در تاریخ تحقیق نکنند و از سرنوشت گذشتگان عبرت نگیرند، مورد انتقاد قرار مىگیرند. یس/۳۱: تفسیر نور.
* حفظ آثار عبرتانگیز براى آیندگان، لازم است. روم/۴۲: تفسیر نور.
* حفظ برخى آثار تاریخى، براى عبرت مردم لازم است. عنکبوت/۳۸: تقسیر نور.
* از خرابهها نیز مىتوان درس گرفت. عنکبوت/۳۵: تقسیر نور.
*عبرت از تاریخ، به فطرتى سالم و روحى پاک نیازمند است. عنکبوت/۲۴: تقسیر نور.
* آشنایى با تاریخ، بهترین درس عبرت است. قصص/۷۸: تفسیر نور.
* ذکر نمونههاى تاریخى، مایهى عبرتِ آیندگان است. قصص/۷۶: تفسیر نور.
* به حوادث تاریخى به دیدهى عبرت بنگریم. قصص/۴۰: تفسیر نور.
* در نقل تاریخ، به فرازهاى مهمّ و عبرتآموز توجّه کنیم. قصص/۳: تفسیر نور.
* تاریخ و مطالعهى آن را وسیلهى عبرت قرار دهید. نمل/۱۴: تفسیر نور.
* هدف قرآن از نقل تاریخ، عبرت آموزى است، نه داستانسرایى. شعرا/۱۹۰: تفسیر نور.
* براى عبرت و تربیت، از تاریخ استفاده کنید. حج/۴۲: تفسیر نور.
* آشنایى با تاریخ واقوام گذشته، عامل صبر وتحمّل و درس عبرت است. نحل/۶۳: تفسیر نور.
* حفظ آثار و بقایاى اقوام گذشته، مایه عبرت آیندگان است. حجر/۷۶: تفسیر نور.
* از تاریخ درس عبرت بگیریم که عاقبت از آنِ کیست. رعد/۴۲: تفسیر نور.
* از تاریخ و عاقبت گذشتگان درس عبرت بگیریم و در وعده و وعیدهاى الهىشک نکنیم. رعد/۴۱: تفسیر نور.
* تاریخ، سرچشمهى عبرت و درس است. اسرا/۱۷: تفسیر نور.
* از بیان مثالهاى قرآنى در مورد تاریخ واقوام گذشته، عبرت بگیریم. نحل/۱۱۲: تفسیر نور.
قوانین و سنت های تاریخ:
* قوانین و سنّتهاى ثابتى بر تاریخ بشر حاکم است که شناخت آن، براى بشر مفید است. آل عمران/۱۳۷: تفسیر نور.
* شکست و سقوط مخالفان حقّ، حتمى است، اگر شک دارید، تاریخشان را بخوانید و با سفر، آثارشان را ببینید و عبرت بگیرید. انعام/۱۱: تفسیر نور.
* تحوّلات تاریخى و اجتماعى، تحت اراده و مشیّت خداوند و بر اساس سنّت اوست. اعراف/۶۹: تفسیر نور.
* تاریخ قانونمند است و سنّتهاى حاکم بر جامعه و تاریخ، ثابت. نحل/۳۶: تفسیر نور.
* تاریخ بشر، داراى ضابطه، قانون و برپایه سنّتهاى الهى است. نحل/۱۱۲: تفسیر نور.
* سنّتهاى خدا بر تاریخ و جامعه ثابت و حاکم است. ابراهیم/۴۵: تفسیر نور.
* تحوّلات تاریخى براساس سنّتهاى ثابت الهى است. اسرا/۷۷: تفسیر نور.
* تاریخ، سنّتهاى ثابتى دارد که باید از آن درس گرفت. کهف/۵۵: تفسیر نور.
* تحوّلات تاریخى، طبق سنّتهایى است که خدا مقرّر کرده است. مریم/۷۴: تفسیر نور.
* سنّتها و قوانین حاکم برتاریخ، ثابت است. بنابراین تاریخ دیروز مىتواند براى امروز درس باشد. شعرا/۶۹: تفسیر نور.
*تاریخ، سنّتهاى ثابتى دارد. مومنون/۴۳: تفسیر نور.
* تاریخ، بر قانون و سنّت معیّنى استوار است و دقّت در آن، براى دورانهاى دیگر سودمند است. نمل/۵۱: تفسیر نور.
* سنّتها و قوانین حاکم بر تاریخ، ثابت است. (با مطالعهى علل حوادث دیروز، مىتوان راه امروز را شناسایى کرد.). روم/۴۲: تفسیر نور.
* تاریخ و حوادث آن قانونمند و داراى سنّت و اصول مخصوص به خود است. زخرف/۸ : تفسیر نور.
* تاریخ داراى سنّتهاى ثابتى است. فصلت/۱۳: تفسیر نور.
* به گواهى تاریخ، نابود کردن قدرتهاى جبار، سنّت حتمى الهى است. زخرف/۵۶ : تفسیر نور.
* تحوّلات تاریخ، قانونمند است. سجده/۲۶: تفسیر نور.
* تاریخ داراى نظام و قانون ثابت است. (با نگاه به گوشهاى از تاریخ مىتوان قانونِ گوشهى دیگر تاریخ را به دست آورد.). فاطر/۴۳: تفسیر نور.
* شما با سایر امّتها فرقى ندارید. عوامل عزّت یا سقوط همه یکسان است. آل عمران/۱۳۷: تفسیر نور.
درس های تاریخ:
* آشنایى با تاریخ گذشتگان، روحیهى صبر و مقاومت را در انسان بالا مىبرد. آل عمران/۱۸۴: تفسیر نور.
* توجّه به تاریخ، سازنده است. نسا/۷۷: تفسیر نور.
* تاریخ، سرچشمه ومنبعى پذیرفته شده براى شناخت حوادث است. انعام/۳۴: تفسیر نور.
* تاریخ طرفداران حقّ و باطل را با توجّه به پایان و سرانجام کارشان باید مطالعه کرد. اعراف/۸۷: تفسیر نور.
شباهت ها در تاریخ:
* بهانهتراشى مخالفان، در طول تاریخ شبیه هم است. آل عمران/۱۸۳: تفسیر نور.
* هر کس باید نمونههاى مشابه خود را در تاریخ بشناسد. انعام/۳۴: تفسیر نور.
* تاریخ و سرنوشت امّتها، به یکدیگر شبیه است. توبه/۶۹: تفسیر نور.
تاریخ و گذشتگان و آیندگان:
* آشنایى با تاریخ گذشته وریشهیابى آن، براى آیندگان مفید است. مائده/۷۵: تفسیر نور.
* در تاریخ، اقوامى بودهاند که هیچ اثرى از آنان نیست. انعام/۴۵: تفسیر نور.
* یکى از عوامل تربیت و هدایت مردم، توجّه به نعمتها و یادآورى سرگذشت پیشینیان است. اعراف/۸۶: تفسیر نور.
* ملّتها، تاریخى بهم پیوسته دارند و گناهِ نسلى در نسلهاى آینده و در طول تاریخ حتّى تا قیامت ادامه مىیابد. اعراف/۱۶۷: تفسیر نور.
* تاریخ واخبار اقوام گذشته، بسیار مهم ومفید است. توبه/۷۰: تفسیر نور.
* از تاریخ و سرگذشت پیشینیان باید درس گرفت. کهف/۵۹: تفسیر نور.
* در آیندهى تاریخ نیز مفسدان تاخت و تاز خواهند کرد. انبیا/۹۶: تفسیر نور.
*آشنایى با تاریخ اقوام گذشته، مورد توجّه قرآن است. عنکبوت/۱۴: تفسیر نور.
* آشنایى با فلسفهى تاریخ و شناخت اقوام گذشته، مورد توجّه قرآن است. عنکبوت/۳۵: تقسیر نور.
* تاریخ پیشینیان، از منابع شناخت سنّتهاى حاکم بر جوامع است. (گذشته، چراغ راه آینده است.). فاطر/۴۴: تفسیر نور.
* با مطالعهى تاریخ گذشتگان، مىتوان با آنان زندگى کرد، هر چند درمیانشان حضور فیزیکى نداشت. قصص/۴۴: تفسیر نور.
* شناخت تاریخ گذشته و توجّه به جاذبههاى آینده، در گرایش مردم به حقّ مؤثّرند. ص/۴۹: تفسیر نور.
* تاریخ گذشتگان را تحلیل و بررسى کنید. تغابن/۶: تفسیر نور.
*تاریخ و گذشتگان، آئینهاى براى آیندگان است. طلاق/۸: تفسیر نور.
*در نقل تاریخ گذشتگان، باید به قسمتهاى سازنده اکتفا کرد و نقل جزئیات مکانى و زمانى، در تربیت نقشى ندارد. نوح/۱: تفسیر نور.
* تاریخ گذشتگان، بهترین درس براى آیندگان است. یس/۱۳: تفسیر نور.
* تاریخ گذشتگان، چراغ راه زندگى آیندگان است. آل عمران/۱۳۷: تفسیر نور.
تاریخ و خدا:
* تحوّلات اجتماعى و تاریخى، به دست خداوند است. اعراف/۱۳۷: تفسیر نور.
* تحوّلات تاریخى به دست خداوند است. طه/۱۲۸: تفسیر نور.
*تحوّلات تاریخى همه در دست خداوند است. دخان/۳۰: تفسیر نور.
* در طول تاریخ نزاع درباره خداوند بوده است. حج/۱۹: تفسیر نور.
* تحوّلات تاریخى با اراده اوست. مومنون/۴۴: تفسیر نور.
* دست خدا را در تحولات تاریخ ببینیم. نور/۵۵: تفسیر نور.
علت مطالعه ی تاریخ:
* شناخت تاریخ و رفتار و سرنوشت پیشینیان در انتخاب راه مفید است. آل عمران/۱۳۷: تفسیر نور.
* تاریخِ مفید و سازنده آن است که به طرفداران حقّ دلگرمى دهد و پیروان باطل را تهدید کند. یونس/۷۳: تفسیر نور.
* شناخت تاریخ و عوامل پیشرفت یا انقراض امّتها، در جهتگیرى حرکتها لازم است. یونس/۷۳: تفسیر نور.
* بیان تاریخ به مقدارى لازم است که سبب رشد، پندآموزى و هشدار باشد. هود/۱۰۰: تفسیر نور.
* در مطالعهى تاریخ، جلوهها مهم نیست، پایان کار مهم است. آل عمران/۱۳۷: تفسیر نور.
* نقل بخشهاى مهم تاریخ و آگاهى دادن به آن، یکى از شیوههاى تربیتى است. هود/۱۲۰: تفسیر نور.
* یاد خاطرات تلخ گذشته، انسان را در برابر حوادث آینده بیمه مىکند. یوسف/۶۴: تفسیر نور.
* سیر و سیاحت در زمین و آگاهى از تاریخ و درس عبرت گرفتن، براى هدایت و تربیت بسیار کارگشاست. یوسف/۱۰۹: تفسیر نور.
*شناخت تاریخ پیامبران، عامل صبر و بردبارى در برخورد با مشکلات و تحمّل سختىها و مصائب است. رعد/۳۲: تفسیر نور.
* توجّه به تاریخ، زمینهى صبر و شکر را در انسان به وجود مىآورد. ابراهیم/۵: تفسیر نور.
* از سوى خداوند سنّتها و قوانین ثابتى بر تاریخ و جامعه حاکم است، که آشنایى با قسمتى از تاریخ مىتواند درس عبرتى براى قسمت دیگر باشد. ابراهیم/۹: تفسیر نور.
* توجّه به تاریخ ومشکلات دیگران، تحمّل مشکلات را بر انسان آسان مىکند. حجر/۱۰: تفسیر نور.
* از حوادث تلخ وشیرین تاریخ، درس بگیریم. حجر/۵۱: تفسیر نور.
* حوادث تاریخى براى مؤمنان باهوش، نشانهها و براى مؤمنان عادّى نشانه است. حجر/۷۵ و ۷۷: تفسیر نور.
* آنچه در حوادث تاریخى اهمیّت داشته و موجب سازندگى مىشود، عبرتها و درسهاى آن است، نه جزئیات حوادث. اسرا/۷: تفسیر نور.
* تاریخِ گذشتگان، عامل تربیت و هشدار براى آیندگان است. اسرا/۳: تفسیر نور.
* بهرهگیرى از حقایق و عبرتهاى تاریخ، از روشهاى تربیتى قرآن است. کهف/۱۳: تفسیر نور.
* آشنایى با تاریخ انبیا و مجاهدتهاى آنان، سنّتهاى الهى و امدادهاى غیبى، زمینهى کسب تجربهها وعبرتها و عامل دلگرمى است. مریم/۵۱: تفسیر نور.
* بیان تاریخ، ارائه یک موعظه تجربى و وسیلهاى براى عبرت است و دل و خاطر پیامبر را تسلى مىدهد. طه/۹: تفسیر نور.
* شنیدن تاریخ دیگران و توجّه به مصائب و مشکلات آنان، انسان را صبور مىسازد. انبیا/۷۶: تفسیر نور.
* یادآورى و مرور تاریخ زندگانى بزرگان، بهترین وسیلهى تسکین و صبر و ارشاد و راهنمایى است. انبیا/۸۳: تفسیر نور.
* شنیدن تاریخ گذشتگان، مایهى تسلّى آیندگان است. مومنون/۲۵: تفسیر نور.
* خرابهها وبقایاى تمدّنهاى گذشته، بهترین پندآموز نسلهاى بعدى است. قصص/۵۸: تفسیر نور.
* آشنایى با تاریخ، براى انسان یک نوع تسلّى خاطر است. عنکبوت/۱۸: تقسیر نور.
* آشنایى با تاریخ، عامل تسلّى است. روم/۴۷: تفسیر نور.
* تاریخ از منابع شناخت است. مطالعهى تاریخ و بهرهگیرى از حوادث گذشته، چراغ راه آینده است. روم/۴۲: تفسیر نور.
*آگاهى از تاریخ انبیا، مایه تسلّى واطمینان خاطر است. سجده/۲۳: تفسیر نور.
* اگر گوش شنوا باشد، خرابههاى خاموش نیز براى ما پیام دارند. سجده/۲۶: تفسیر نور.
* آگاهى از تاریخ، مشکلات بزرگ را کوچک جلوه مىدهد و تحّمل آنها را آسان مىکند. سبا/۴۵: تفسیر نور.
*تاریخ، بهترین مایهى تسلّى در برابر مشکلات است. فاطر/۴: تفسیر نور.
* آشنایى با تاریخ، انگیزهاى براى مقاومت در برابر ناملایمات است. محمد/۱۳: تفسیر نور.
* مطالعه تاریخ و شناخت سرنوشت ملّتها، در جهان بینى و ایمان انسان نقش دارد. محمد/۱۰: تفسیر نور.
* علم تاریخ و باستانشناسى، باید سبب شناخت سنّتهاى الهى در تاریخ و راهیابى به پیامهاى الهى گردد. ق/۳۶: تفسیر نور.
* نابودى امّتها و تمدّنهاى گذشته که به خاطر کفر و شرک بوده، چراغ راه آیندگان است. ق/۳۶: تفسیر نور.
* آشنایى با تاریخ مىتواند وسیلهى هوشیارى و بیدارى و بازدارندهى انسان از گناه باشد. قمر/۴: تفسیر نور.
* مطالعه تاریخ گذشتگان، مایه دلگرمى صبر و مقاومت است. قمر/۹: تفسیر نور.
* حوادث و داستانهاى واقعى تاریخ، حکمتآموز است. قمر/۴: تفسیر نور.
* آشنایى با تاریخ بزرگان، سبب تسلّى و دلدارى است. صف/۵: تفسیر نور.
*با طرح تاریخ گذشتگان، وجدانهاى خفته را بیدار کنید. مرسلات/۱۶: تفسیر نور.
تاریخ و انبیا:
* تاریخ نوح، هود، صالح، لوط، شعیب و موسى، از بخش مهم تاریخ بشرى است. هود/۱۰۰: تفسیر نور.
* نتیجهى تاریخ انبیا، استقامت است. هود/۱۱۲: تفسیر نور.
* آگاهى بر تاریخ وسرنوشت مخافان انبیا، لازم است. یونس/۳۹: تفسیر نور.
* حضرت على علیه السلام در نامه سىویکم نهجالبلاغه خطاب به فرزندش امام حسن علیه السلام جملهاى دارند که مىفرمایند: فرزندم! من در سرگذشت گذشتگان چنان مطالعه کردهام و به آنها آگاهم که گویا با آنان زیستهام و به اندازهى آنها عمر کردهام. یوسف/۳: تفسیر نور.
* در نقل تاریخ انبیا برکات زیادى وجود دارد از جمله: الف: افزایش علم و آگاهى، ب: بدست آوردن بصیرت و پیدا کردن راه سعادت، ج: تنبیه و تذکّر مردم، د: بشارت و دلگرمى مؤمنین. طه/۹۹: تفسیر نور.
* تاریخ انبیا نباید فراموش شود. شعرا/۱۰: تفسیر نور.
* تاریخ پاکان و پیامبران و بزرگان را زنده نگاه داریم. ص/۴۵: تفسیر نور.
تاریخ و تکرار:
*تاریخ تکرار مىشود. حج/۴۲: تفسیر نور.
* حوادث تاریخى، مشابه و قابل تکرار است. عنکبوت/۱۸: تقسیر نور.
*تاریخ تکرار مىشود. فاطر/۴: تفسیر نور.
نکاتی در مورد تاریخ:
* تاریخ را از افسانه جدا کنیم. مائده/۲۷: تفسیر نور.
* قسمتهایى از تاریخ بشر، مجهول و ناشناخته است. ابراهیم/۹: تفسیر نور.
* جامعه و تاریخ نیز قانون و زمانبندى و اصولى دارند. حجر/۴: تفسیر نور.
* ستمگران بدانند که شرارت و ستم آنان در طول تاریخ، براى دیگران بازگو مىشود. حجر/۷۸: تفسیر نور.
* در طراحى جادهها، سعى کنیم محل حوادث تاریخى، در دیدگاه عابرین باشد. حجر/۷۹: تفسیر نور.
* بررسى و تحقیق در تحولات تاریخ، لازم است. آل عمران/۱۳۷: تفسیر نور.
* پول و نقدینگى، سابقهاى تاریخى و کهن دارد. کهف/۱۹: تفسیر نور.
* در نقل حقایق تاریخى، ابتدا مخاطبان خود را تشنهى شنیدن کنیم، سپس ماجرا را براى آنها بیان نماییم. طه/۹: تفسیر نور.
* در بیان تاریخ، از نقل جزئیاتى که دانستن و ندانستن آنها نقشى در هدف ندارد، خوددارى کنید. طه/۹۹: تفسیر نور.
* هر تاریخى ارزش بیان ندارد، اخبار مهم قابل نقل است. طه/۹۹: تفسیر نور.
* تاریخ وسیلهى تذکّر است، نه عامل سرگرمى. طه/۹۹: تفسیر نور.
* تاریخ، بهترین معلّم و صادقترین واعظ است، هر کس از آن عبرت نگیرد، سزاوار توبیخ است. طه/۱۲۸: تفسیر نور.
* تاریخ داراى فلسفه وبراساس قانون علّت و معلول است. طه/۱۲۸: تفسیر نور.
* در بیان تاریخ، همیشه از شیرینىها و موفّقیّتها سخن نگوییم، بلکه به حوادث تلخ و شکستها نیز اشاره کنیم. انبیا/۸۷: تفسیر نور.
* در بیان تاریخ، باید به نکات مهم توجّه شود، نه به مسایلى که دانستن یا ندانستن آنها سود و ضررى ندارد. شعرا/۱۴۱: تفسیر نور.
* انسانها در طول تاریخ، همواره اختلاف داشتهاند. سجده/۲۵: تفسیر نور.
*قبایل سرکش و هلاک شده در تاریخ بسیارند. سجده/۲۶: تفسیر نور.
* بازدید از آثار باستانى و آثار به جاى مانده از اقوام پیشین مورد سفارش اسلام است؛ امّا به شرط آنکه همراه پند و عبرت باشد، نه از روى غفلت. سجده/۲۶: تفسیر نور.
* افراد و ملّتهایى مىتوانند از تاریخ عبرت بگیرند و پایدار بمانند که بسیار بردبار و سپاسگزار باشند. سبا/۱۹: تفسیر نور.
* حوادث تاریخى، جرقه و تصادف نیست، بلکه یک جریان و قانون جارى و از پیش برنامهریزى شده است. فتح/۲۳: تفسیر نور.
* تاریخ مردان بزرگ نباید فراموش شود. ص/۴۱: تفسیر نور.
*نقل تاریخ نباید سرگرمى باشد بلکه باید هدفدار و وسیلهى هوشیارى باشد. ص/۴۹: تفسیر نور.
* از منابع شناخت و معرفت، تاریخ است. غافر/۲۱: تفسیر نور.
* خاطرهى مجادلات و استدلالهاى تاریخى را زنده نگاه دارید. غافر/۲۸: تفسیر نور.
* در نقل تاریخ به عناصر اصلى توجّه کنیم، نه نامها و القاب. غافر/۲۸: تفسیر نور.
* تاریخ، از منابع معرفت و شناخت حقایق است. غافر/۸۲: تفسیر نور.
* در بیان تاریخ، مقدّمات بیهوده را حذف و راز و رمز حرکت ها و رشدها و سقوطها را مطرح کنیم. احقاف/۲۱: تفسیر نور.
* تاریخ اقوام نزدیک به خود را مطالعه کنیم که اثر گذارى بیشترى دارد. احقاف/۲۷: تفسیر نور.
* عاقبت خوبان و بدان را براى مردم بیان کنید تا خود با مقایسه انتخاب کنند. فتح/۱۰: تفسیر نور.
* کسانى از تاریخ پند مىگیرند که یا از درون مستعد باشند، یا از بیرون حق را بشنوند و بپذیرند. ق/۳۷: تفسیر نور.
* در مطالعه تاریخ و حوادث و تحوّلات آن، به علت و فلسفهى آنها باید توجّه کرد. نجم/۵۲: تفسیر نور.
* در تاریخ و سرنوشت ملتها تفکّر کنید. قمر/۱۸: تفسیر نور.
* در نقل مطالب تاریخى قرآن، زمان و مکان و شخص مهم نیست، انگیزه و نتیجه مطرح است. قمر/۲۹: تفسیر نور.
* استفاده از تاریخ، بصیرت مىخواهد. حشر/۲: تفسیر نور.
* نشانه خرد و عقل، عبرت گرفتن از تاریخ است. فجر/۶: تفسیر نور.
* دوران تاریخ بشر، ارزش دارد و خداوند به آن سوگند یاد کرده است. پس از عبرتهاى آن پند بگیریم. عصر/۱: تفسیر نور.
* تاریخ را فراموش نکنید. فیل/۱: تفسیر نور.
* در بیان تاریخ، آنچه مهم است عوامل عزّت و سقوط است، نه نام افراد و قبایل و مناطق. بقره/۲۴۳: تفسیر نور.
تاریخ و آثار باستانی:
* گاهى لازم است آثار گذشته و خرابههاى باستانى را حفظ کنیم و به سراغ تعمیر و بازسازى نرویم. عنکبوت/۳۵: تقسیر نور.
* بازدید از آثار باستانى تمّدنها، مورد سفارش است. فاطر/۴۴: تفسیر نور.
* حفظ آثار باستانى که یادآور عوامل پیشرفت یا سقوط ملتهاست، لازم است. قمر/۱۵: تفسیر نور.
* حفظ آثار و تاریخ و کلمات یک ارزش است. حاقه/۱۲: تفسیر نور.
* حفظ آثار باستانى، براى عبرت آیندگان لازم است. غافر/۲۱: تفسیر نور.
* حفظ آثار باستانى نیاکان، براى عبرت آیندگان لازم است. سجده/۲۶: تفسیر نور.
متفرقه:
* قرآن منبعى براى آشنایى با تاریخ گذشته و فرجام پیشینیان است. هود/۱۰۰: تفسیر نور.
* گذشت تاریخ و حوادث تلخ و شیرین، رابطهها و شناختها را تغییر مىدهد. یوسف/۹۰: تفسیر نور.
* و (ویرانههاى) آن سرزمین (قوم لوط)، (هنوز) در کنار راه (کاروانها) پا برجاست. حجر/۷۶٫
* در بیان وعدههاى الهى، براى باور کردن مردم، بیان نمونههایى از تاریخ گذشته مفید است. نور/۵۵: تفسیر نور.
* در طول تاریخ، مراسم مذهبى دستخوش تحریف و یا آمیخته به امورى لغو شده است. انفال/۳۵: تفسیر نور.