این واقعاً یک راز جذاب بین اسطوره و زمینشناسی است. 🌋
در اوستا و داستانهای ایرانی، ضحاک شخصیتی افسانهای است که در روایتهای بعدی با کوه دماوند ارتباط پیدا میکند؛ گفته میشود فریدون او را در دماوند زندانی کرد. اما در خود اوستا، جزئیات داستان به شکل شاهنامهایِ بعدی وجود ندارد.
از نظر علمی، دماوند در گذشته واقعاً یک آتشفشان فعال بوده است. پژوهشهای زمینشناسی نشان میدهند آخرین فوران شناختهشدهٔ دماوند حدود ۷۳۰۰ سال پیش (حدود ۵۳۰۰ پیش از میلاد) رخ داده است.
اما زمان دقیق زندگی ضحاک در اسطورهها مشخص نیست و نمیتوان با اطمینان گفت که «در زمان ضحاک» فوران دماوند اتفاق افتاده است. اگر بعضی روایتها را به هزاران سال پیش نسبت دهیم، از نظر زمانی ممکن است دماوند هنوز نشانههایی از فعالیت آتشفشانی داشته باشد؛ ولی مدرک تاریخی نداریم که مردم آن زمان فوران دماوند را دیده باشند یا داستان ضحاک از یک فوران واقعی الهام گرفته باشد.
شاید جالبترین بخش این باشد که ایرانیان باستان یک کوه عظیم، بخارهای گوگردی و چشمههای گرم اطراف آن را میدیدند و طبیعی بود که برای چنین کوهی داستانهای رازآلود بسازند. دماوند هنوز هم گازهای آتشفشانی و چشمههای گرم دارد، پس کاملاً یک کوه «خاموشِ معمولی» نیست.
بازم سوالی بود در خدمتم