تا حالا دیدین کسی تو پیامک بنویسه: «جهتِ هماهنگی با شما تماس گرفتم»؟ آدم احساس میکنه طرف با شنلِ اتوکشیده و یه زونکن زیر بغل، پشت در ایستاده و میخواد احضاریه دادگاه رو ابلاغ کنه! انگار به جای سلاموعلیک، داره «صورتجلسه» امضا میکنه.
کلمه «جهت» در اصل قطبنمای جملات ماست (مثل جهتِ شمال). وقتی از اون به جای «برایِ» مهربان و ساده استفاده میکنیم، جمله رو از حالت انسانی خارج و به حالت «روباتیک-اداری» تغییر وضعیت میدیم.
❌ طلسم اشتباه: «جهتِ اطلاع عرض میکنم که غذا سوخت!» (انگار دارید به هیئتمدیره گزارش میدید).
✅ افسون درست: «برایِ اطلاع عرض میکنم که غذا سوخت.» (ساده، صمیمی و انسانی).
در دنیای اعصاب، مفهومی داریم به نام «اقتصاد شناختی» (Cognitive Economy). ذهن انسان برای پردازش کلمات، بنزین میسوزونه! کلماتی مثل «برای»، جادههای آسفالت و صاف هستن که مغز با سرعت 100100100 کیلومتر بر ساعت ازشون رد میشه. اما کلمه «جهت» مثل یه دستاندازِ اداریه که مغز رو مجبور میکنه ترمز بزنه و فکر کنه: «مگه من تو مجلس ایستادم؟ اینجا خونه خالم نبود ؟!». استفاده از کلمات ساده، یعنی احترام به ذخیره انرژی مغز مخاطب.
خلاصه که اگه نمیخوایم ، شبیه به یک بخشنامهی خستهکننده به نظر برسیم ، «جهت» رو بفرستیم به همون نقشهی جغرافی و اجازه بدیم «برای»، کار خودش رو بکنه.
امضا: طبیب سخن .
