با یه مثال ساده شروع کنیم: فکر کنید یه پودر جادوئی (جاذب) داریم که آب (مبرد) رو دوست داره و میتونه جذبش کنه. حالا ما این پودر رو با آب مخلوط میکنیم، آب رو میجوشونیم تا از پودر جدا بشه، و بعد دوباره میگذاریمش سرد شه تا دوباره بتونه آب بیشتری جذب کنه. این چرخه اساسی کار چیلر جذبی هست، البته با کلی پیچیدگیهای مهندسی باحال!
اواپراتور (Evaporator):
کارش چیه؟ اینجاست که سرما تولید میشه!
چطوری؟ مبرد (معمولاً آب) توی اواپراتور تحت خلأ قرار میگیره. میدونید که توی خلأ، آب توی دمای پایینتری میجوشه و تبخیر میشه (مثل اینکه تو ارتفاعات بالا آب زودتر جوش میاد). این تبخیر شدن، باعث میشه گرمای محیط رو بگیره و خودش سرد بشه. این سرمای تولید شده، آب رو که از چیلر برای خنکسازی ساختمان میره، سرد میکنه.
ابزوربر (Absorber - جاذب):
کارش چیه؟ بخار آب تولید شده در اواپراتور رو جذب میکنه.
چطوری؟ محلول جاذب (معمولاً لیتیوم برماید) وارد ابزوربر میشه. لیتیوم برماید عاشق بخار آبه و شروع به جذب اون میکنه. این جذب باعث میشه فشار در اواپراتور پایین بمونه و مبرد به تبخیر شدن ادامه بده. این فرآیند جذب گرما تولید میکنه که باید توسط آب برج خنککننده از سیستم خارج بشه.
ژنراتور (Generator):
کارش چیه؟ محلول لیتیوم برماید که حالا پر از آبه رو دوباره “آماده به کار” میکنه.
چطوری؟ محلول رقیق شده (لیتیوم برماید + آب) از ابزوربر به ژنراتور پمپ میشه. اینجا، گرما (همون گرمای ورودی که گفتیم) به محلول داده میشه و آب از محلول تبخیر میشه. حالا محلول لیتیوم برماید دوباره “غلیظ” شده و آماده است تا به ابزوربر برگرده و آب بیشتری جذب کنه. بخار آبی که اینجا تولید میشه هم به کندانسور میره.
کندانسور (Condenser):
کارش چیه؟ بخار آبی که در ژنراتور تولید شد رو خنک میکنه و دوباره به حالت مایع برمیگردونه.
چطوری؟ بخار آب وارد کندانسور میشه و با آب سردی که از برج خنککننده میاد، تماس پیدا میکنه و چگالیده میشه (دوباره مایع میشه). این آب مایع شده (مبرد) دوباره به اواپراتور برمیگرده تا چرخه خنکسازی از نو شروع باشه

حجم و وزن بیشتر: معمولاً از چیلرهای تراکمی بزرگتر و سنگینترن.
سرمایهگذاری اولیه بالاتر: خریدشون معمولاً گرونتره.
نیاز به منبع گرما: باید یه منبع گرمایی مناسب در دسترس باشه.
حساسیت به خلأ: چون تو خلأ کار میکنن، اگه هوا وارد سیستم بشه، کاراییشون کم میشه.
به طور خلاصه، چیلرهای جذبی مثل یه شعبدهباز عمل میکنن که گرما رو به سرما تبدیل میکنه! برای جاهایی که گرمای دورریز وجود داره یا مصرف انرژی پایدار اهمیت داره، بهترین گزینه هستند.