سندرم ایمپاستر

سندروم ایمپاستر(imposter syndrome ) یا تقلب ادراک یا نشانگان خودویرانگری، یک پدیده روانی است که حدود ۷۰ درصد افراد جامعه آن را تجربه می کنند.

اولین بار روان شاس، پاولین رز این ناامنی را در دانش آموزان دبیرستانی که علارغم داشتن نمرات بالا و قبولی در دانشگاه تصور می کردند که لایق این موفقیت نیستند، شناسایی کرد. سپس پاولین رز و همکارش سوزان ایمس این مطالعه را بر گروهی از زنان در آموزش عالی و صنایع انجام دادند.

در این پدیده روانی افراد نمی توانند موفقیت های خود را بپذیرند، بر خلاف آنچه شواهد بیرونی نشان می‌دهد که فرد با رقابت و تلاش به موفقیت رسیده، خود فرد تصور می‌کند که لیاقت موفقیت را ندارد و فریب‌کار است. فرد مبتلا به این سندرم، موفقیت خودش را در نتیجه خوش‌شانسی، زمان‌بندی خوب یا فریب دادن دیگران می‌داند و این موضوع که فرد باهوش یا تلاش‌گر است توسط خودش مورد پذیرش قرار نمی‌گیرد.

۱-اولین ویژگی چنین افرادی این است که افراد فکر می‌کنند دیگران تصوری اغراق‌شده و بیش‌از اندازه از توانایی‌ها و مهارت‌های آن‌ها دارند، تصوری بسیار بزرگ‌تر از آنچه خود فرد از خودش دارد.

۲-دومین ویژگی این است که آن‌ها همواره در هراس شدیدی هستند که مبادا دستشان رو شود و دیگران فکر کنند در مورد توانایی‌های خود بقیه را فریب داده‌اند.

۳-سومین ویژگی این است که به طور مداوم موفقیت‌های خود را با عواملی که از کنترل خارج هستند، اندازه‌گیری می‌کنند و می‌سنجند.

این سندرم به چند دلیل رخ می دهد:

شرایط نامناسب خانوادگي: رشد در خانواده ای با خشونت خانگی، خشونت کلامی، انتقاد مکرر توسط اعضای خانواده می تواند از این علل باشد.

همچنین دلایل مرتبط با ویژگی های شخصیتی مانند: کمال گرایی مفرط، اضطراب و روان رنجوری، احساس خودکارآمدی پایین می تواند از عوامل این سندرم باشد.

و در نهایت شرایط محیطی: مانند قرار گرفتن در محیط تحصیلی یا کاری جدید که به دلیل ناآشنایی فرد تحت فشار قرار می گیرد و یا انتقاد مکرر و بررسی و مقایسه مداوم عملکرد می تواند باعث ایجاد این سندرم شود‌.

عدم پیگیری سندرم ایمپاستر و درمان آن می تواند مشکلاتی از قبیل اضطراب، افسردگی، اعتیاد، مقدار زیادی کارهای ناتمام و زندگی بدون لذت را به وجود بیاورد.

برای غلبه بر این سندرم:

۱- با دوست در این مورد مشورت کنید: به اشتراک گذاشتن احساس مشترک با دوستان و متوجه شدن اینکه افراد دیگری هم چنین احساساتی را تجربه می کنند احساس آرامش بیشتری به شما می دهد.

۲- دستاوردها و پیشرفت های خود را مدام در ذهن خود مرور کنید.

۳- به خاطر داشته باشید افراد شایسته به شما مسئولیت داده اند

۴- در صحبت های خود از جملات تاکیدی استفاده کنید و با اطمینان ایده های خود را بیان کنید. زبان خود را با اعتماد به نفس بیشتر، اصطلاحات محکم‌تر به روز کرده و حداقل خودتان بر اظهارات خودتان باور داشته باشید. به جای اینکه بگویید «سوال دارم اما نمیدونم درست باشه» از جملۀ «من یه سوال دارم و مطمئنم که فقط سوال من نیست» استفاده کنید.

با استفاده از جملات تاکیدی بیشتر، قدرت خود را بیشتر کنید. دقت در انتخاب زبان می‌تواند با از بین بردن شک و عدم اطمینان در شما، راهکار مناسبی برای مقابله با سندرم ایمپاستر باشد.

در نهایت به خاطر داشته باشید که بسیاری از افراد موفق با این سندروم دست و پنجه نرم کرده اند پس به خود شک نکنید و برای مدیریت بهتر وضعیت با روان شناس مشورت و کنید و راه حل های مناسب را به کار بگیرید تا با آرامش خاطر به موفقیت برسید و آنها را جشن بگیرید‌.

مقاله ترکیبی

منابع:

تدتاک لوسولومون، مدیر عامل و نویسنده، راه حل هایی شگفت انگیز برای سندرم ایمپاستر

تد اد، روان شناسی پشت سندرم ایمپاستر

وبسایت کلینیک نیک کار، سندرم ایمپاستر

وبسایت درمان کده، سندرم ایمپاستر