هنر ایران در طول تاریخ، شاهد تحولات بسیاری بوده است. اما یکی از مهمترین تحولات این حوزه، حضور مشهود زنان در این عرصه در دوره معاصر است. تا پیش از این دوران،زنان عرصه فرهنگ و هنر که از آنها نامی باقی مانده است، انگشت شمارند. تحولات دوره قاجار به تدریج زنان را از پستوی خانهها به عرصه اجتماع آورد. در سلسله قاجار، به خصوص در دوران حکمرانی طولانی مدت فتحعلی شاه و ناصرالدین شاه، که هر دو به هنر علاقه داشتند، عصر تجدید حیات هنری ایران، رشد صنایع و هنرهاست.
زنان از دوره ناصرالدين شاه كه تغييرات زيادي در حوزه سياست رخ داد، تقريبا در تمامي تحولات سياسي نقش دارند. در نتيجه، اين موضوع به رشد جايگاه اجتماعي، سياسي و فرهنگي و هنري آنان منجر شد. در اين زمان، برخي از زنان عضو خاندان سلطنتي و اشراف، حامي هنرمندان بودند و با حمايت مالي از آنها و سفارش كار و جمع آوري آثار هنري، نقش مهمي در تقويت و گسترش هنر ايفا كردند. از سوي ديگر با گسترش آموزش نوين و ايجاد مدارس دخترانه، زنان بيشتري در عرصه علم و هنر آموزش ديدند و به رشد و شكوفايي رسيدند. در مرحله نخست، اين دختران طبقه اشراف بودند كه تعليم ديدند و در اين عرصه درخشيدند. تاج السلطنه دختر ناصرالدين شاه شاعر و نويسنده بود و فروغ الملوك دختر ميرزا علي خان ظهيرالدوله، عفت الملوك و شوكت الملوك دختران ميرزا ابوتراب خواجهنوري، تحت تعليم كمال الملك قرار گرفتند و نقاشان قابلي بودند.
در دوره پهلوی، و با سرعت گرفتن روند مدرن سازی ایران و حضور پرنگتر زنان جامعه،زمینه برای شکوفا شدن استعدادهای آنها بیشتر فراهم شد. در این زمان،زنان در روزنامههایی که بعضاً خود آن را اداره میکردند، قلم میزدند. از چهرههای شاخص زنان عرصه فرهنگ و هنر در دوره پهلوی میتوان از پروین اعتصامی،سیمین دانشور،فروغ فرخزاد و سیمین بهبهانی در عرصه شعر و نویسندگی و بهجت صدر،منیر فرمانفرمایان، لیلی متین دفتری و ایران درودی در عرصه هنرهای تجسمی نام برد. این زنان هنرمند با خلق آثار مدرن و نوآورانه، نام خود را در سپهر فرهنگ و هنر ایران جاودانه ساختند. این هنرمندان، بازتابدهنده دغدغههای اجتماعی،سیاسی و فرهنگی زنان در جامعه بودند. علاوه بر این زنان بسیار دیگری نیز در رشتههایی مانند خطاطی،نگارگری،موسیقی و سایر حوزههای هنری فعالیت میکردند. زنان هنرمند ایران از دوره قاجار به بعد با جسارت و عزمی راسخ، از پستو خانهها به پهنه بوم های رهایی گام نهادند. آنها با به کارگیری هنرهای تجسمی، نه تنها زیبایی را به جهان عرضه کردند، بلکه صدای ناگفتهی خود و هم نوعانشان را نیز به گوش همگان رساندند.
