در طول چند ماهی که برای انتخاب دانشگاه در مالزی وقت صرف کردم، نکاتی فراتر از آنچه در تبلیغات رسمی دیده میشود، آشکار شد. مسئله فقط شهریه یا رتبه جهانی نیست، بلکه ترکیبی از فضا، ساختار اداری، زبان آموزشی و آینده تحصیلی یا شغلی است که اهمیت دارد. یکی از منابعی که در طول این بررسیها گهگاه به آن مراجعه کردم، وبسایت «تحصیل در مالزی» بود که دیدگاههایی از زاویه نگاه دانشجویان ارائه میدهد، نه صرفاً معرفی دانشگاهها.
دانشگاههایی مانند University of Malaya (UM) و UKM سابقهی قابل توجهی در نظام آموزشی جنوب شرق آسیا دارند. بر اساس ردهبندی QS در سال 2024، UM در رتبه 65 جهانی قرار داشته است (منبع). اما این موقعیت لزوماً به معنای در دسترس بودن برای همه متقاضیان نیست.
در گفتوگو با دو دانشجوی ایرانی در UM، مشخص شد روند پذیرش مستلزم ارائه مدارک قوی، معدل بالا و مدرک زبان بینالمللی است. علاوه بر این، برای برخی رشتهها مانند پزشکی یا داروسازی، ظرفیت محدود و سهمیهبندی وجود دارد که پذیرش را دشوارتر میکند.
در دانشگاههای خصوصی، ساختار آموزشی معمولاً انعطافپذیرتر است. مدارک زبان جایگاه مهمی دارند اما سطح مورد نیاز ممکن است پایینتر از نهادهای دولتی باشد. با این حال، تجربه بازدید از چند مرکز مختلف نشان داد که کیفیت در آنها یکسان نیست. در یک مورد، علیرغم امکانات ظاهری مناسب، سرفصلهای درسی بهروز نبودند و اساتید کمتر در حوزه پژوهشی فعال بودند.
در مقابل، دانشگاههایی مانند Taylor's یا Sunway از نظر سازماندهی و تعامل با دانشجویان، ارزیابیهای بهتری از سوی برخی دانشآموختگان دریافت کردهاند
شعبههایی از دانشگاههای بریتانیا و استرالیا، مانند Monash University Malaysia و Nottingham Malaysia، ساختار آکادمیک خود را با مدلهای آموزشی کشورهای مبدأ هماهنگ نگه میدارند. طبق دادههای Times Higher Education، مدارک اعطایی در این دانشگاهها با نسخه صادرشده از دانشگاه مادر یکسان هستند (منبع).
در گفتوگویی با یکی از فارغالتحصیلان این گروه، نکتهای که مطرح شد شباهت کامل تقویم آموزشی و ارزیابیها با ساختار دانشگاه استرالیا بود. این ویژگی برای برخی از داوطلبان که هدف بلندمدتتری در کشورهای دیگر دارند، اهمیت دارد.
در تحلیل نهایی، چند عامل در تصمیمگیری تأثیر بیشتری داشتند:
زبان تدریس: بیشتر دورهها به زبان انگلیسی ارائه میشوند، ولی دروس عمومی یا پایه در برخی دانشگاههای دولتی ممکن است به زبان مالایی باشند.
شناخت مدرک در خارج از کشور: مدارک دانشگاههایی مانند UM، Monash یا Nottingham معمولاً در سیستمهای آموزشی اروپایی و آمریکایی قابل اعتبارسنجی هستند.
هزینههای جانبی: بر اساس دادههای Numbeo، هزینه زندگی دانشجویی در کوالالامپور بهطور میانگین بین 400 تا 700 دلار در ماه است
در یکی از مطالب پژوهشی وبسایت «تحصیل در مالزی»، به این نکته نیز اشاره شده بود که انتخاب دانشگاه باید متناسب با مسیر بعدی فرد، نه صرفاً بر اساس رتبه، انجام شود.
