چرا کودکم خودش را دوست ندارد؟

شما چه تصوری از کودکتان دارید؟

?کودکتان را چگونه می بینید؟

?خودتان را چگونه می‌بینید؟

?فکر می‌کنید کودکتان چه تصوری از خودش دارد؟

?خودش را چگونه می‌بیند؟

✅به احساسی که هر فردی درباره ی خود دارد، خودپنداره می گویند، یعنی اینکه ما چه برداشتی از خودمان داریم و خودمان را چگونه می بینیم و این شناخت چگونه شکل می گیرد.

برداشتی که ما یا کودکمان از خودش دارد، چگونه شکل گرفته است؟

از کجا آمده است؟

این شناخت و تصور ما از خودمان تا حدی به وسیله ی تجربه‌ها و شناخت هایی که خودمان کسب کردیم به وجود آمده و البته بخش بسیار عمده ی آن در دوران کودکی، خصوصاً در هفت سال اول در خانواده شکل گرفته است.

اینکه والدین و اطرافیان، ما را چگونه دیده اند و درباره ی ما چگونه فکر می کنند، خودپنداره ی ما را شکل داده است.

اما این تصور و برداشت از خود چه تاثیری در زندگی افراد دارد ؟

تصور افراد از خودشان ، تاثیر بسیار مهم و زیادی در زندگی فردی و اجتماعی آنها دارد به طوری که بیشتر زندگی افراد بر اساس تصوری که از خود دارند، برنامه‌ریزی می‌شود و پیش می‌رود.

• والدین به خصوص مادران به طور مستقیم، درصد بسیار بالایی در شکل گیری خودپنداره ی کودکان تاثیرگذارند ، احساسی که کودک نسبت به خود دارد ، برای اولین بار در خانواده متولد می‌شود و این حس ، پایه های اولیه شناخت و تصور از خود را در او بنا می‌کند. اگر کودکی خود را خوب می‌بیند و به خودش اعتماد دارد و نسبت به خود احساس مثبتی دارد و مهارت های خود را می شناسد، خودپنداره ی او مثبت است و این خود پنداره در رفتار و عملکرد او تاثیر می‌گذارد و بر عکس اگر کودکی خودش را دوست ندارد و به خودش اعتماد نمی‌کند و نسبت به خود احساس منفی دارد خودپنداره ی منفی در او شکل گرفته است و این خود پنداره ی منفی همه زندگی او را تحت تاثیر قرار می دهد و فردای او را نابود می کند.

در واقع تصوراتی که شما در کودکان تان به وجود می آورید،زندگی فردای او را می سازد.

یکی از مهمترین عواملی که نمی‌گذارد کودک از خودش تصویر مثبتی داشته باشد ، مقایسه کردن او با دیگران است، مقایسه کردن ،استقلال فردی را از بین می‌برد و نمی‌گذارد کودک توانایی‌های خود را ببیند.

درک و پذیرش تفاوت های فردی و خصوصیات متفاوتی که همه ی افراد دارند ، باعث می‌شود افراد خصوصاً کودکان بر توانایی‌های خود تمرکز کنند ، یعنی خودشان را بشناسند و نگاهشان به خودشان باشد نه دیگران.

لازم است والدین بدانند که فرایند تفاوت گذاری از ۹ ماهگی آغاز می‌شود تا جایی که کودک در ۲ سالگی می تواند احساس استقلال کند.

این که کودک از لحظه ی تولد ،چشم و ابرو و قد و بالا و نوع نگاه و حرکت و هر رفتارش، به یکی از اعضای خانواده شباهت دارد ،کاملاً طبیعی است و ریشه ی ژنتیکی دارد، اما اینکه والدین ،مدام با نسبت دادن رفتارهای کودک به اقوام دور و نزدیک ،خود پنداره ی او را تحت تاثیر قرار می‌دهند و تصاویر غیر واقعی به او القا می شود ، موضوعی است که اشکال دارد و باعث می‌شود کودک از بدو تولد، نگاهش به عملکرد اطرافیانش باشد تا به عملکرد خودش ،چون "خودی" وجود ندارد و از لحظه ی تولد بخش بخش وجودش بین اعضای خانواده ،اعم از عمه ،خاله ،عمو ،دایی و غیره تقسیم شده و کودک برای خود هویت مستقلی ندارد ،چنین کودکی وقتی بزرگتر می‌شود، حدوداً از هشت سالگی به بعد خودپنداره ی منفی دارد یعنی خودش را نمی شناسد و حتی ممکن است نسبت به خودش احساس منفی داشته باشد،در این مرحله سوال بیشتر والدین است که :

• چرا فرزند من اعتماد به نفس ندارد؟ چرا از دیگران تقلید می‌کند؟
• چرا هویت مستقلی ندارد؟
• اصلاً چرا بی هویت است ؟

و هزاران چرای دیگری که ریشه در عملکرد ناآگاهانه خود والدین دارد.

چه باید کرد؟

✅۱: لطفاً از لحظه‌ای که نطفه ی کودک بسته می‌شود ، مدام این را به خود و به اطرافیان( اعم از مادر بزرگ هاو پدر بزرگ ها، عمه ،خاله، دایی، عمو و .... )بگوییدکه انسانی با هویت کاملاً مستقل و هدف منحصر به فرد و ویژگی های شخصی به وجود آمده است و شبیه فقط و فقط خودش است .

✅۲: عملکرد و رفتار او را با توجه به منحنی رشد خودش بسنجید. نوع خواب ،چاقی یا لاغری، قدبلندی، خوش خوراکی و غیره را با هیچ کودک دیگری مقایسه نکنید.

حتی از دوران نوزادی هویت مستقل کودکتان را باور کنید و به آن احترام بگذارید و به شکل گیری هویت مستقل او کمک کنید.

✅۳: با مطالعه و کمک از مشاوران ،نحوه ی عملکرد خود را رصد و ارزیابی کنید.(برای فرزند پروری کسب دانش و مهارت لازم است.)

✅۴: عملکرد فرزندتان رابا هیچکس مقایسه نکنید و مدام درباره ی تفاوت‌های افراد با یکدیگر به او آموزش بدهید.

✅۵: از القاب و الفاظ نامناسبی مثل پیشی ،جوجو ،قلدر ،دانشمند، کوچولو، دماغ گنده، ابرو کمان، توپولی، نی نی،پرنسس، و غیره برای صدا زدن کودکتان استفاده نکنید و به دیگران نیز به طور غیرمستقیم گوشزد کنید.( اگر کسی فرزند شما را با لقب نامناسبی خطاب کرد پیش فرزندتان محترمانه به او بگویید اسم فرزند من ..... است .

✅۶:به حریم شخصی و انتخاب او( به اندازه سنش) احترام بگذارید.

✅۷: مدام مراقب نوع کلام و رفتارتان با فرزندتان باشید، هر تصویری که مستقیم یا غیرمستقیم، آگاهانه یا ناآگاهانه به او می دهید، خودپنداره ی او را (تصوری که از خودش دارد ) شکل می دهید.

کلام آخر اینکه:

• والدین ، خانواده و مربیان آموزشی، تاثیر بسیار مهم و مستقیمی در شکل‌گیری خودپنداره ی کودکان و افراد دارند.

خودپنداره یعنی تصوری که هر کسی از خودش دارد و خودش را آنگونه می بیند.

✅ اگر دوست دارید فرزندانتان اعتماد به نفس بالایی داشته باشند

✅ اگر دوست دارید خودشان را دوست داشته باشند:

✅ اگر دوست دارید تصور مثبتی از خودشان داشته باشند:

راه های درست فرزند پروری را بیابید.