از آنجایی که چیپست ها نقش مهمی در صنعت تولید مادربرد دارند و وظیفه برقراری ارتباط بین پردازنده و دیگر قطعات سیستم را بر عهده دارند انتخاب یک چیپست مناسب در خرید مادربورد می تواند نقش مهمی در جمع آوری سیستم مورد نیاز شما داشته باشد.هر نسل از تولیدات چیپست ها برای سازگاری با پردازنده های اینتل به سه دسته تقسیم می شوند.در ابتدای هر دسته حروفی وجود دارد که نشانگر امکانات و قابلیت های مادربرد می باشد. این دسته ها با حروف H,P,B,Z شروع می شوند.این حروف علاوه بر نمایش امکانات محصول بیانگر قیمت آن می باشد که در ادامه تفاوت چیپست های مادربورد H,P,B,Z رابیان خواهیم کرد.
این چیپست از سری های اقتصادی تولیدات اینتل می باشد و از نظر قیمت از دیگر چیپست های اینتل ارزان تر می باشد.در واقع INTEL با تولید این محصول سیستم های اقتصادی بازار را هدف قرارا داده است و بیشتر از این تولیدات برای کامپیوترهای خانگی ، اداری ، آموزشی و مولتی مدیا استفاده می شود.این چیپست ها عملکرد متوسطی دارند و قابلیت اورکلاک بر روی آنها فعال نمی باشد و با هدف گذاری بر روی قیمت بسیاری از امکانات را در طراحی آنها حذف کرده اند.
قابلیتها :
مزایا :
معایب :
کاربری ها
مولتی مدیا.وب کردی.کارهای سبک و نیمه سبک و بازی های سبک
مادربرد سری B
اگر به دنبال یک سیستم گیمینگ ارزان هستید چیپست سری B می تواند یکی از بهترین گزینه ها باشد.اینتل با تولید این محصول گیمرهای اقتصادی را هدف قرار داده است.این چیپست ها برای کاربران متوسط و گیمرهای بودجه محدود طراحی شدهاند. آنها قیمت متوسط دارند و قابلیت های اورکلاک را ارائه میدهند.معمولا از این سری محصولات INTEL در سیستم های گیمینگ ، رندرینگ ، خانگی و ورک استیشن های سبک استفاده می شود.
قابلیتها :
مزایا :
سری Prime از اولین مادربردهایی است که در کمپانی ایسوس تولید شده و دارای مجموعهای قدرتمند از مادربردها است که به دلیل عملکرد و کارایی برتر خود شناخته شدهاند. این مادربردها که به قطعات با کیفیت، با ویژگیهای پیشرفته مجهز هستند، برای آن دسته از افرادی که برای انجام کارهای روزمره، وبگردی و یا انجام کار های اداری نیازمند یک سیستم هستند، مناسب می باشد. به طور قطع این سری از مادربردهای ، قابلیت مدلهای ROG و TUF شرکت ایسوس را ندارد. با این حال در جایگاه خود از کیفیت و کارایی مناسبی برخوردار اند.
مادربردهای Prime به کمک سیستمهای توزیع نیرو قوی، این اطمینان را میدهد که برق به طور یکنواخت به تمامی قطعات برسد. در نتیجه عملکرد بهینه و کاهش مصرف برق را به همراه دارد. علاوه بر این، وجود مکانیسمهای خنککننده پیشرفته در انواع سری مادربرد ایسوس مدل prime، پایداری و طول عمر سیستم را افزایش میدهند. همچین وجود فناوریهایی مانند T-Topology استفاده از حافظه بهینه و انتقال سریعتر دادهها را تسهیل میکند. استفاده از مدار تغذیه دیجیتالی DIGI+VRM ایسوس و بهکارگیری قطعات بهینه و با کیفیت در آن، هم در اتلاف انرژی و تولید گرما بهتر عمل میکند و هم در شرایط بار کاری زیاد، پایداری سیستم را تضمین خواهد کرد.
البته نباید انتظار داشته باشید که این مادربرد نیازهای گیمرها را برآورده کند. مادربردهای سری Prime با پردازندههای رایزن شرکت AMD سازگارند. در آخر میتوان گفت که در بحث تفاوت سری های مادربرد این سری میتواند بیشترین نقاط مشترک را با سریهای دیگر داشته باشد.
پشتیمانی از نسل های 11و12 اینتل
پیشتیمانی از رم های DDR5 باسرعت های بالا
پشتیمانی از 192 گیگ رم در سری های اخر
قابلیت اروکلاک
پشتیمانی از SSD M.2
در ادامه تفاوت چیپست های مادربورد P وB و H و Z به سری قدرتمند Z می رسیم .اگر از دسته کاربران حرفه ای ، گیمرها یا اورکلاکر هستید انتخابی به جز چیپست سری Z اینتل ندارید.این کمپانی امکانات بی نهایت در این سری از تولیدات خود قرار داده است.گرچه در این سری هم امکانات متفاوت است ولی تحت هر شرایطی با تهیه مادربرد چیپست سری Z می توانید از بالاترین امکانات بهره مند شوید.از این چیپست در سیتم های گیمینگ حرفه ای ، سیستم های رندرینگ ، سیستم های تریدینگ و حتی سیستم های هوش مصنوعی استفاده می شود.این سری از محصولات اینتل قیمت بالایی دارند و برای خرید آنها باید بودجه بالایی در نظر بگیرید.اگر شما از کاربران حرفه ای هستید باید به سراغ این سری بروید در غیر اینصورت سری B نیز می تواند پاسخگوی نیازهای شما باشد.
قابلیتها :
مزایا :
منظور از فرم فاکتور سایز، ابعاد و شکل مادربرد است که به 4 نوع کلی تقسیم میشوند. قابلیتهای مادربرد بر اساس اندازه آنها متفاوت است، برای مثال اگر مادربرد کوچکی داشته باشید، این قضیه بر روی انتخاب سایر قطعات نیز تاثیر گذار خواهد بود. اما این نکته را هم باید در نظر گرفت که همیشه کوچک بودن مادربرد به معنای کارایی پایین آن نبوده و حتی برخی مادربردهای کوچک نسبت به مادربردهای بزرگ عملکرد بهتری دارند. دسته بندی مادربردها بر اساس ابعاد از کوچک به بزرگ عبارتند از:
همانطور که از نام این مادربرد پیداست، دارای ابعاد کوچک و مربعی، حدود 17x17 هستند. کوچک بودن این مادربردها سبب شده تا کارایی و قابلیت کمتری نسبت به سایز اندارههای مادربردها داشته باشند.
اگر کیس کوچکی دارید و به دنبال مادربردی مناسب با ابعاد کیس هستید، این اندازه میتواند گزینه خوبی برای شما باشد. مادربردهای Mini ITX با وجود اینکه ابعاد کوچکی دارند، تمامی تجهیزاتی که یک مادربرد باید داشته باشد را با تعداد کمتر دارد.
این نوع مادربردها حد وسط مادربرد Mini ITX و ATX هستند، ابعاد مربعی حدود 24.4×24.4 سانتی متر دارند و از آنجایی که دارای ابعاد بزرگتری نسبت به مادربرد Mini ITX هستند، تعداد اسلات و پورت بیشتری دارند.
اگر میخواهید در ابعاد نه چندان بزرگ از اسلاتها و پورتهای بیشتر در کنار قیمت مادربرد مقرون به صرفه بهرهمند شوید، این نوع مادربرد انتخاب مناسبی برای شما خواهد بود. مدلهای گران قیمت مادربرد هم در این دسته بندی مادربردها وجود دارند که دارای تجهیزاتی چون هیت سینکها، VRMهای قدرتمندتر، تعداد هدر فن بیشتر و... هستند.
بسته به اندازه و ابعاد این نوع مادربردها، اسلاتهای PCI و DIMM متفاوتی خواهند داشت، به صورتی که میتواند بین 2 تا 4 اسلات DIMM و 1 تا 3 اسلات PCI داشته باشد.
مادربردهای ATX یکی از پرفروش ترین و محبوب ترین دسته بندی مادربردها هستند که از لحاظ اندازهای بین Micro ATX و E ATX بوده و به دلیل داشتن اسلاتهای PCI بیشتر، قابلیت پشتیبانی از 4 رم DIMM را دارند.
این مادربردها بسته به اینکه مدل و تولید کننده آن قابلیت پشتیبانی از تراشههای آنلاک شده را داشته باشد یا خیر، طراحی متفاوتی دارند، برای مثال برای تولید آن از VRMهایی با هیت سینکهای قدرتمند استفاده میشود.
از دیگر مزیتهای این انداره مادربرد، تعداد زیاد پورتهای ساتا و زیاد بودن هدرهای فن است که میتوان فنها و خنک کنندهها را به آن متصل کرد.
مادربردهای Extended ATX (E ATX) بسیار متداول نیستند و برای افراد حرفهای مورد استفاده قرار میگیرند. این مادربردها معمولا اسلات رم بیشتری دارند که همین موضوع سبب عریض شدن، بالا رفتن قابلیتهای آن و به طور کلی بالا رفتن قیمت مادربرد میشود.
از آنجایی که این مادربرد اندازه بزرگتری حدود 30.5×27.7 سانتی متر نسبت به سایر مادربردهای قبلی معرفی شده دارد، برای نصب آن به کیسهای Full-Tower نیاز است. همینطور مادربردهای E ATX قابلیت پشتیبانی از CPUهای قدرتمند را دارند تا در صورت نیاز به آپگرید و داشتن امکانات بیشتر، در انتخاب پردازنده دستتان باز باشد.
از این مادربرد برای کارهایی چون رندر کردن تصویرهای 3D، بازیهای قوی با گرافیک بالا، ادیت فیلم و ویدئو که مادربردهای ATX توانایی انجام آن را ندارند استفاده میشود.
مادربردها علاوه بر اینکه از نظر اندازه دسته بندی میشوند، بر اساس نوع سوکت نیز متفاوت هستند، به عبارتی هر مادربرد از یک نوع CPU خاصی پشتیبانی میکند که سبب تمایز در نوع سوکت آن شده است. قبل از خرید CPU باید توجه کنید که مادربردتان از آن پشتیبانی کند تا دچار مشکل نشوید.
خود سوکت نیز 2 دسته بندی با نامهای PGA و LGA دارد. کمپانیهای تولید کننده پردازنده نظیر اینتل، به صورت LGA و کمپانی AMD هم به صورت PGA و هم LGA سوکتهای پردازنده را روانه بازار میکنند. دسته بندی مادربردها بر اساس نوع سوکت عبارتند از:
بحث دسته بندی سوکتها به اینجا ختم نمیشود و ما در این مقاله به برخی از آنها اشاره نمودیم، اگر در مورد سوکتها بیشتر کنجکاو هستید، در مقالات بعدی در این خصوص بیشتر صحبت خواهیم کرد.
همانطور که با هم خواندیم، دیدیم که مادربردها بر اساس نوع سوکت و اندازهای که دارند متفاوت هستند، پس حتما قبل از خرید قطعات مورد نیازتان یا اسمبل کردن کیس، به اندازه مادربرد برای قرارگیری در کیس و پشتیبانی از قطعات و نوع سوکت آن برای پشتیبانی از CPU دقت کنید تا دچار مشکل نشوید.
