نوشته شده توسط نسرین برزین
مکانیسم ماشه (Trigger Mechanism) در اصل یک ابزار سیاسیـحقوقی در توافقهای بینالمللیه که وقتی فعال بشه، تحریمها خیلی سریع برمیگردن. اما نکته جالب اینجاست که اثرش فقط سیاسی باقی نمیمونه؛ خیلی زود خودش رو توی عملیات روزمره حملونقل نشون میده. در دنیای لجستیک، حتی یک محدودیت کوچک میتونه کل زنجیره رو بههم بریزه.
. حملونقل دریایی که شامل بیمه کشتیها ، بنادر و مسیرها و عدم شفافیت که هر کدوم به اختصار اشاره می کنم
بیمه کشتیها: اولین جایی که واکنش نشون میده، بیمهست. یا هزینه بیمه رو سر به فلک میبرن یا کلاً کشتی رو پوشش نمیدن. نتیجه؟ قیمت کرایه یک کانتینر ممکنه ناگهان دو برابر بشه.
بنادر و مسیرها: وقتی بعضی بنادر بسته میشن، کشتیها مجبور میشن دور بزنن و مسیرهای طولانیتر انتخاب کنن. این یعنی هزینه بیشتر، زمان بیشتر، و ریسک توقفهای غیرمستقیم.
شفافیت کمتر: برای دور زدن این محدودیتها، بعضی خطوط کشتیرانی زیر پرچمهای موقت میرن یا شرکتهای واسطه ایجاد میکنن. راهحل موقتیه، اما پر از دردسر حقوقی
حملونقل جادهای
کنترلهای مرزی: کامیونها سر مرز باید بازرسیهای ریزبینانهتری رو تحمل کنن. همین باعث صفهای چند کیلومتری و تأخیرهایی میشه که بهطور مستقیم روی قیمت تمامشده بار اثر میذاره.
سوخت و قطعات: وقتی واردات قطعات یا تجهیزات محدود میشه، تعمیر و نگهداری ناوگان به کابوس تبدیل میشه. گاهی یک قطعه ساده هفتهها گیر نمیاد.
ریسک تجاری: شرکتهای لجستیکی این ترس رو دارن که طرف خارجی معامله، از ترس جریمه یا تحریم، قرارداد رو یکطرفه لغو کنه.
به هر حال مشکلی که گریبان تمام شرکت ها و کشور را گرفته و به دنبال راه حل و راهکار باشیم که من چند مورد را به اختصار اشاره می کنم
راهکارها
تنوع مسیرها: استفاده از کریدورهای جایگزین مثل شمال–جنوب یا آسیای میانه، کمی فشار رو سبکتر میکنه.
دیپلماسی لجستیکی: توافقهای دوجانبه با کشورهای همسایه میتونه صفهای مرزی رو کوتاهتر کنه.
حملونقل ترکیبی: ترکیب جاده، ریل و دریا انعطاف بیشتری میده و مانع از توقف کامل جریان میشه.
تقویت ناوگان داخلی: با نوسازی کشتیها و کامیونها، وابستگی به ناوگان خارجی و بیمههای بینالمللی کمتر میشه.
دیجیتالسازی: ابزارهای ردیابی و مدیریت محموله کمک میکنن حتی در شرایط محدود، شفافیت و کنترل حفظ بشه.
صندوق حمایتی: در نهایت، بخشی از هزینههای اضافی (مثل بیمه یا تغییر مسیر) باید با حمایت مالی دولت یا کنسرسیوکنسرسیومهای خصوصی جبران بشه.
