🧠 «قند محافظ مغز در برابر آلزایمر؟!»

بنظرم یکی از بزرگترین ترس های هر انسانی اینه که چیزی رو فراموش کنه! و در بدترین حالت این اتفاق رخ بده که مهم ترین و ارزشمندترین خاطراتش هم فراموش بشن و برای همیشه از ذهنش پاک بشن...

زمانی که برای اولین بار بیماری ناشناخته‌ای معرفی شد و باعث این اتفاق ترسناک شد رو یادتونه؟! اگر نه، پس بیاید تا بهتون بگم

🧠 آلزایمر؛ یک قرن پرسش بی‌پاسخ و کشفی تازه از مغز

بیش از یک قرن شده که بشر با بیماری‌ای به نام آلزایمر دست‌و‌پنجه نرم می‌کند؛ بیماری‌ای که در سکوت، مغز را فرسوده می‌کند، حافظه را از بین می‌برد و هویت انسان را زیر سؤال می‌برد. از زمان کشف آن در سال ۱۹۰۶ توسط دکتر آلویس آلزایمر، تا همین امروز، مسیر شناخت این بیماری با ابهام، اما پیشرفت نیز همراه بوده است.

🔍 از آگوسته درتر تا علم امروز

ماجرا با زنی ۵۱ ساله به نام آگوسته درتر آغاز شد؛ بیماری که دچار فراموشی، توهم و رفتارهای غیرعادی شده بود. دکتر آلزایمر پس از مرگ او، با بررسی بافت مغزش متوجه وجود پلاک‌های آمیلوئید و کلافه‌های نوروفیبریلار شد. این دو ساختار هنوز هم به‌عنوان نشانه‌های پاتولوژیک اصلی آلزایمر شناخته می‌شوند.

اما سؤال بزرگ اینجاست: با این همه پیشرفت علمی، چرا هنوز درمان قطعی برای آلزایمر وجود ندارد؟🤔

🧬 کشف جدیدی که می‌تواند بازی را تغییر دهد

پاسخ این سؤال شاید در تازه‌ترین پژوهش منتشرشده در ژورنال Nature Metabolism باشد.

تیمی از محققان در Buck Institute در ایالات متحده کشف کردند که نورون‌ها نه فقط برای تامین انرژی، بلکه برای دفاع از خود در برابر تخریب، قند ذخیره می‌کنند.

در این مطالعه، مشخص شد که نورون‌ها نوعی گلیکوژن را در خود نگه می‌دارند. در صورت بروز استرس یا آسیب، آنزیمی به نام Glycogen Phosphorylase (GlyP) این گلیکوژن را تجزیه کرده و قند آزاد می‌کند. این قند به نورون‌ها در مقابله با آسیب‌هایی مانند تجمع پروتئین tau کمک می‌کند؛ همان پروتئینی که در مغز بیماران آلزایمری بیش از حد جمع می‌شود.

📌 این کشف نه‌تنها به درک بهتر عملکرد دفاعی مغز کمک می‌کند، بلکه می‌تواند زمینه‌ساز طراحی داروهای جدید برای مقابله با آلزایمر باشد؛ داروهایی که به جای فقط کنترل علائم، از مغز فعالانه محافظت کنند.

> 📄 منبع پژوهش:

> “A neuronal glycogen metabolism pathway protects against tau-induced neurodegeneration”, Nature Metabolism, June 27, 2025

> 🔗 DOI: [10.1038/s42255-025-00954-2](https://doi.org/10.1038/s42255-025-00954-2)

---

💊 وضعیت فعلی درمان آلزایمر

امروزه داروهایی نظیر Donepezil، Rivastigmine و Memantine تنها می‌توانند روند بیماری را کندتر کنند، نه درمان.

داروهای جدیدتری مثل Lecanemab نیز در مراحل اولیه تأیید قرار دارند، اما هنوز گران‌قیمت و با عوارض محدود‌کننده‌اند.

در کنار دارودرمانی، سبک زندگی سالم، فعالیت ذهنی منظم، و تغذیه مناسب، ابزارهای مؤثری برای پیشگیری و کنترل بیماری‌اند.

---

📈 آمار نگران‌کننده جهانی

طبق گزارش سازمان جهانی بهداشت:

* بیش از ۵۵ میلیون نفر در دنیا با نوعی زوال عقل زندگی می‌کنند.

* هر ۳ ثانیه، یک نفر به جمع آن‌ها اضافه می‌شود.

* تا سال ۲۰۵۰ این عدد ممکن است به ۱۵۰ میلیون نفر برسد.

---

✨ آلزایمر بیماری لاعلاج یا علاج پذیر؟!

از زمان کشف آلزایمر تا امروز، درک ما از این بیماری بسیار پیشرفت کرده، اما هنوز راه زیادی باقی مانده است. کشف مسیر دفاعی جدید در نورون‌ها، یک قدم مهم در جهت فهم بهتر عملکرد مغز و طراحی درمان‌های مؤثرتر است.

شاید آلزایمر هنوز درمان قطعی نداشته باشد، اما علم به ما نشان می‌دهد که هنوز امید هست.

---

💬 نظر شما چیست؟

آیا علم می‌تواند در آینده‌ای نزدیک راهی برای توقف کامل این بیماری پیدا کند؟

تجربه‌ای از آلزایمر در اطرافیان‌تان دارید؟

برای ما بنویسید...