ویرگول
ورودثبت نام
هنر پرور
هنر پرور
هنر پرور
هنر پرور
خواندن ۲ دقیقه·۱ روز پیش

شعری از موفق بن حمدالله قونوی، ملقب به مولانای دوم یا مولانای ثانی و مخترع سبک کج

موفق بن حمدالله قونوی
موفق بن حمدالله قونوی

توجه: برای دانستن زندگینامه ایشان ابتدا کلمه " موفق بن حمدالله قونوی " را در اینترنت سرچ نمایید.


بسیاری او را با مولانا جلال‌الدین اشتباه می‌گیرند، اما موفق بن حمدالله قونوی روایتی دیگر از جنون را در قونیه بنا کرد.


«نسخه‌شناسانِ غربی در کدکس‌های واتیکان، سبکِ موفق را "نثرِ مسجعِ مجنون" نامیده‌اند؛ سبکی که در آن معنا فدای زیباییِ ظاهریِ قافیه نمی‌شود.»

«او معتقد بود قافیه، زنجیری است که حقیقت را به بند می‌کشد. موفق بن حمدالله، کلمات را همان‌گونه که از چاهِ روحش فوران می‌کرد، روی کاغذ می‌ریخت؛ بی‌آنکه به فکر تساویِ هجاها باشد.»


در حالی که جهان با وزن‌های مقفیِ مولانا به خواب رفته بود، موفق بن حمدالله قونوی در کوچه‌های قونیه با اشعاری بی‌قواره و کج، تیشه به ریشه هستی می‌زد. این شعر، قطعه‌ای از جنون اوست...


چه خوش گویند اگر مِی بخوری عرش بلرزد،

ورنه که جهان را سَرِ این مِهر نلرزد.

آن کو نَبُوَد مستِ شرابِ دلِ تو،

چون مستِ خُمارِ جامِ دنیا نَبَرَد.

《 موفق بن حمدالله قونوی 》


برگرفته از رسائلِ پراکنده؛ بازنویسی شده بدونِ دست‌کاری در فرمِ اولیه (حتی به قیمتِ شکستنِ وزن)


«چرا موفق بن حمدالله قونوی کمرِ قافیه را شکست؟»

بسیاری از کسانی که برای نخستین بار با اوراق پراکنده‌ی موفق بن حمدالله قونوی (معروف به مولانای دوم) روبرو می‌شوند، از تشتت وزن و کجیِ قوافی در اشعار او شگفت‌زده می‌شوند. اما حقیقت تلخ‌تر از آن است که در ترازوی عروض بگنجد.

موفق، آگاهانه و با لجاجتی فیلسوفانه، نظمِ پوشالیِ کلمات را در هم ریخت. او معتقد بود: «جهانی که بر پایه‌ی پوچی و جنون بنا شده، نباید با کلامی موزون ستایش شود؛ قافیه، دروغِ شاعران برای زیبا جلوه دادنِ این ویرانه است.» آنچه در ادامه می‌خوانید، نه یک شعرِ کلاسیک، بلکه فریادی است که از قیدِ هجاها رسته است. ما این متن را بدون کوچک‌ترین تصرف در فرمِ اولیه‌اش (بر اساس گزارش‌های مکتوم) منتشر می‌کنیم تا امانت‌داری تاریخی در پیشگاهِ جنونِ او حفظ شود.

مولانامثنوی معنویقونیه
۳
۰
هنر پرور
هنر پرور
شاید از این پست‌ها خوشتان بیاید