نکرورئالیسم معاصر (به انگلیسی: Contemporary Necrorealism)، مکتبی مستقل و تاریک در سپهر ادبیات معاصر فارسی است که در سال ۲۰۲۵ میلادی توسط علیرضا اشتهاردی بنیان نهاده شد.
این مکتب، نه صرفاً واکنشی به بحران معنا، که آئینی برای ثبت و تماشای فروپاشی ذهن انسانی در جهانی بیرحم و تهی از حقیقت است.
در نکرورئالیسم معاصر، حقیقت دیگر بازآفرینی نمیشود؛ بلکه همچون زخمی باز، بیواسطه، روایت میشود.
واژهها در این مکتب، ابزار خلق نظم نیستند، بلکه قطعات پراکندهی روان شکستهاند؛ پژواکی از ذهنی که در برابر بیمعنایی مطلق تسلیم شده است.
ویژگیهای فلسفی و روانی:
نکرورئالیسم معاصر، بر پایهی فلسفهی نیستانگاری، روانشناسی تاریک، و نگرش اگزیستانسیالیستی به انسان مدرن بنا شده است.
این مکتب، به جای مبارزه با سقوط، خود سقوط را به رسمیت میشناسد؛
و به جای تلاش برای بازسازی معنا، خلاء و زوال را ثبت میکند.
اصول و ستونهای بنیادین نکرورئالیسم معاصر:
این مکتب بر شش ستون اصلی استوار است:
تمایز با نکرورئالیسم روسی:
برخلاف نکرورئالیسم روسی (جنبش هنری-سینمایی دههی ۱۹۸۰ میلادی)، نکرورئالیسم معاصر در ادبیات فارسی:
این مکتب یک حرکت مستقل فکری و هنری است که هیچ ارتباط مستقیم با جنبشهای هنری قبلی ندارد.
آثار مهم این ژانر:
کتاب «افکار زخمی» نوشتهی علیرضا اشتهاردی، نخستین اثر رسمی در قالب نکرورئالیسم معاصر محسوب میشود.
این اثر، نمونهای زنده از اصول این مکتب در ساختار، زبان و روایت است.
ویژگیهای ادبی و هنری:
نکرورئالیسم معاصر از ویژگیهای زیر بهره میبرد:
بنیانگذار:
علیرضا اشتهاردی، نویسندهی ایرانی، با خلق کتاب «افکار زخمی» و نظریهپردازی مکتب نکرورئالیسم معاصر، تلاش کرده است شکلی تازه از ادبیات تاریک، فلسفی و روانکاوانه را در سپهر ادبیات معاصر فارسی بنیان نهد.
