حادثه کینمون که در تاریخ ۲۰ اوت ۱۸۶۴ در کیوتو رخ داد، یکی از خونینترین و سرنوشتسازترین درگیریهای مسلحانه در اواخر دوره شوگونسالاری توکوگاوا به شمار میرود. نام دیگر این رویداد «شورش دروازه هاماگوری» است، زیرا بخش اصلی نبرد درست در بیرون همان دروازه از کاخ امپراتوری کیوتو روی داد. برای درک کامل این حادثه، باید زمینه سیاسی دوساله پیش از آن را دانست. در سال ۱۸۶۲ و ۱۸۶۳، شعار «سوننو جوئی» (حرمت نهی امپراتور و اخراج بربرها) به اوج خود رسیده بود و قلمرو چوشو در غرب ژاپن تندروترین حامل این شعار بود. در مارس ۱۸۶۳، امپراتور کومی تحت فشار این گروهها ناچار به صدور فرمان اخراج خارجیها شد؛ هرچند خود امپراتور به توانایی عملی این کار باور نداشت. در همان سال، رهبران تندروی چوشو تصمیم گرفتند امپراتور را از نفوذ مشاوران شوگون خارج کنند و عملاً کنترل کاخ را به دست گیرند. اما در ۱۸ اوت ۱۸۶۳، رقیب سنتی چوشو یعنی قلمرو ساتسوما، همراه با نیروهای وفادار به شوگون از قلمرو آیزو و کووانا، یک کودتای نرم در کیوتو انجام دادند و تمام نیروهای چوشو را از شهر اخراج کردند. از آن پس، قلمرو چوشو رسماً دشمن شوگونسالاری محسوب میشد، اما رهبران افراطی آن تسلیم نشدند. آنها از ژوئن ۱۸۶۴ برنامهریزی مخفیانه برای بازپسگیری کیوتو و دستگیری امپراتور را آغاز کردند. هدف مشخص آنها این بود که در یک شب، چند نقطه از شهر را به آتش بکشند، در میان هرجومرج وارد کاخ شوند و امپراتور را به قلمرو خود در غرب منتقل کنند تا از آنجا فرمان «اخراج بربرها» را به اجرا درآورند.
نقطه عطف اولیه این نقشه در ۸ ژوئیه ۱۸۶۴ روی داد، زمانی که گروه ویژه پلیسی شوگون به نام شینسِنگومی در یک مهمانخانه به نام ایکِدایا در کیوتو به یک جلسه مخفیانه شورشیان چوشو حمله کرد. در آن حادثه که بعدها «حادثه ایکدایا» نام گرفت، هشت تن از توطئهگران کشته و بیست و سه نفر دستگیر شدند. با این حال، چند تن از رهبران اصلی، از جمله فوکوهارا اچیگو، کونیشی شینانو و ماسودا ائمونوسوکه، از آن حمله جان سالم به در بردند. آنها که میدانستند دیگر فرصت اقدام پنهان را از دست دادهاند، نقشه را شتابزده جلو انداختند. در ۱۹ اوت (طبق تقویم قمری که برابر با ۲۰ اوت میلادی است)، حدود ۳۰۰۰ سامورایی و رونین از چوشو و چند قلمرو کوچک همسایه به صورت پراکنده در حومه کیوتو جمع شدند. آنها در نیمه شب به سمت کاخ امپراتوری حرکت کردند و استحکامات دفاعی را شکافتند. فرماندهی میدانی آنها بر عهده ماسودا ائمونوسوکه بود. حمله درست پیش از طلوع آفتاب از سه جهت آغاز شد: یک گروه از دروازه هاماگوری گروه دیگر از دروازه سِنادامون و گروه سوم از دروازه آنِنگوجیمون وارد شدند. اما نیروهای مدافع که از ماهها قبل در آمادهباش کامل بودند، بسیار سریع واکنش نشان دادند. کل نیروهای مدافع شامل حدود ۵۰ هزار نفر از ائتلاف آیزو، ساتسوما و واحدهای مستقیم شوگون تحت فرماندهی توکوگاوا یوشینوبو (که بعداً آخرین شوگون شد) بود. فرماندهی مستقیم دفاع از کاخ را ماتسودایرا کاتاموری از قلمرو آیزو و سایگو تاکاموری از قلمرو ساتسوما بر عهده داشتند. نبرد از ساعت ۵ صبح آغاز شد و تا حدود ۸ صبح ادامه یافت. شدت درگیری در اطراف دروازه هاماگوری بسیار بالا بود، جایی که توپخانه هر دو طرف مستقر شده بود. نیروهای چوشو برای اولین بار از توپهای سبک ساخت غرب استفاده کردند، اما مدافعان با توپهای سنگینتر و تعداد بیشتر پاسخ دادند. سایگو تاکاموری شخصاً در خط مقدم حضور داشت و واحدهای ساتسوما با پیشبینی دقیق از مسیر حمله، سواره نظام چوشو را در جاده باریک منتهی به کاخ به دام انداختند. در یک نقطه، نیروهای چوشو موفق شدند تا فاصله ۱۰۰ متری اتاق امپراتور پیش بروند، اما ضدحمله شدید ساتسوما و آیزو آنها را عقب راند. فرماندهان ارشد چوشو یکی پس از دیگری سقوط کردند: ناگای اوتا در همان ساعات اولیه کشته شد. کونیشی شینانو هنگام عقبنشینی از پای درآمد. ماکی ایزومی که از ناحیه پا زخمی شده بود، از ادامه نبرد بازماند و در خانه یکی از همدستان خود دست به هاراکیری زد. کوزاکا گِنزویی نیز پس از آنکه دید شکست حتمی است، در میدان نبرد خودکشی کرد. در سوی مقابل، مدافعان نیز تلفاتی دادند؛ از جمله ماتسودایرا تاداآکی، فرمانده عالی نیروهای قلمرو کووانا، در حالی که پرچم واحد خود را حمل میکرد، توسط یک تیر از ناحیه قفسه سینه مورد اصابت قرار گرفت و در دم جان باخت. در مجموع، حدود ۶۰ تن از مدافعان و بیش از ۴۰۰ تن از مهاجمان کشته یا زخمی شدند.
پس از شکست آشکار، ماسودا و دیگر فرماندهان بازمانده به سوی کوهستانهای شمالی کیوتو عقبنشینی کردند. اما در جریان عقبنشینی، یکی از گروههای چوشو به عمد آتش به خانههای مسکونی زد تا مسیر تعقیب را ببندد. وزش باد شدید در آن روز باعث شد که آتش به سرعت به سراسر شهر سرایت کند. به این آتشسوزی عمدی و گسترده «دوندونیاکه» میگویند. نهایتاً حدود ۲۸ هزار خانه (معادل یکسوم کل کیوتو) به طور کامل سوخت. آتش بسیاری از معابد تاریخی و محلههای تجاری را نیز خاکستر کرد. تنها با تلاش نیروهای آتشنشان شوگون (که برای اولین بار در قرن ۱۹ به صورت سازمانیافته عمل میکردند) از نابودی کامل کاخ امپراتوری جلوگیری شد. امپراتور کومی که در جریان نبرد به زیرزمین امن کاخ منتقل شده بود، آسیبی ندید. اما این حادثه ضربه روحی شدیدی به دربار وارد کرد؛ امپراتور تا پایان عمر در سال ۱۸۶۶ از این واقعه به عنوان «شبی که آتش از چهار سو شعله کشید» یاد میکرد.
پیامدهای سیاسی این حادثه بلافاصله پس از خاموش شدن آتش شروع شد. شوگونسالاری این شورش را بهانهای برای تنبیه کامل قلمرو چوشو قرار داد. در سپتامبر ۱۸۶۴، توکوگاوا یوشینوبو فرمان اولین لشکرکشی تنبیهی علیه چوشو را صادر کرد. ارتشی به فرماندهی توکوگاوا یوشیکاتسو با حدود ۱۵۰ هزار نفر (که بزرگترین نیروی اعزامی پس از دوره سنگوکو بود) به سوی قلمرو چوشو حرکت کرد. اما سایگو تاکاموری، که خود چند هفته پیش با چوشو جنگیده بود، به این نتیجه رسید که نابودی کامل چوشو به سود شوگون نیست و تنها قدرت ساتسوما را کاهش میدهد. بنابراین او در نوامبر ۱۸۶۴ میانجیگری کرد و با وعده اعدام سه تن از رهبران اصلی شورش (فوکوهارا اچیگو و دو تن دیگر) و انحلال شاخه نظامی تندروی چوشو، از جنگ تمامعیان جلوگیری کرد. این تصمیم بعدها به عنوان یک اشتباه استراتژیک برای شوگون ارزیابی شد، زیرا چوشو تنها دو سال بعد (در ۱۸۶۶) دوباره مسلح شد و ائتلافی مخفی با ساتسوما تشکیل داد که در نهایت شوگونسالاری را سرنگون کرد.
این اولین درگیری شهری در ژاپن بود که در آن از توپخانه مدرن (از نوع توپهای صحرایی هلندی و آمریکایی) در خیابانهای یک شهر استفاده شد. نیروهای چوشو حدود ۸۰ قبضه توپ سبک داشتند که ۲۴ قبضه آن در اطراف کاخ مستقر شده بود. مدافعان نیز از ۱۲۰ قبضه توپ استفاده کردند که بسیاری از آنها سال ۱۸۶۳ از بریتانیا و فرانسه خریداری شده بودند. همچنین، برای اولین بار واحدهای «شینسِنگومی» به صورت مستقل و با پوشش یکسان (کتهای آبی با نشان خاص) در یک نبرد آزاد شرکت کردند و نقش مهمی در شناسایی و کشتن سه نفر از فرماندهان میدانی چوشو داشتند. اسناد بازمانده از دفتر ماتسودایرا کاتاموری نشان میدهد که از ۴۵۰۰ نیروی آیزو مستقر در کیوتو، حدود ۹۰۰ نفر در نبرد مستقیم شرکت داشتند و از این میان ۴۷ نفر کشته شدند. از نیروهای ساتسوما که تعدادشان ۳۰۰۰ نفر بود، ۱۳ نفر کشته و ۵۰ نفر زخمی شدند. تلفات سنگین چوشو (بیش از ۴۰۰ نفر) عمدتاً به دلیل محاصره شدن آنها در کوچههای بنبست و تیراندازی از پشت بامها توسط تکتیراندازان ساتسوما بود. در پایان نبرد، بدن ۸۰ تن از ساموراییهای چوشو در اطراف دروازه هاماگوری باقی ماند که سه روز بعد، به دستور دربار، اجساد در گورهای دستهجمعی دفن شدند. امروزه یک سنگ یادبود در محوطه کاخ امپراتوری کیوتو، دقیقاً در کنار دروازه هاماگوری، محل سقوط آخرین فرمانده چوشو را نشان میدهد.
