اولین پستی که دلم میخواد برای شما بنویسم نکاتیه که از منتورم یاد گرفتم که خیلی دوست داشتم زودتر بدونم، ولی خب زودتر که مثلا 20-25 سال پیش اصلا نمیدونستم منتور چی/کی هست😊
ولی شماها خوش شانسین که الان میدونین منتور به کی میگن و در خیلی از مسائل میتونین کمک بگیرین و مسیر زندگیتونو با خطاهای کمتری پیش ببرین.
خب حالا به نظر شما کلا انسان در این دنیا باید چیکار کنه؟
از نظر منتور من، انسان در این دنیا باید 3 کار انجام بده. (3 اصل)
۱. اصول اولیه بدیهی (وظایف اخلاقی)
دو اصل هست که بدیهی و غیرقابل بحثه:
به مردم کمک کنیم. (Take care of people)
مراقب جهان باشیم. (Take care of the world)
۲. سومین اصل: ساختن چیزهای نو و خوب (پتانسیل انسانی)
بعد از دو اصل بالا، یه کار دیگه هم باید انجام بدیم: چیزهای نو و خوب بسازیم.
مبنای منطقی: چشمگیرترین کاری که انسان میتونه انجام بده، تفکر هست (بعدها مینویسم که چند نوع تفکر داریم و روشهاشون چیه). بهترین نتیجه ی تفکر خوب، یا دقیقتر بگم، بهترین اثبات تفکر خوب، ساختن چیزهای نو و خوب هست.
معنی "چیزهای نو": منظور از "چیزها" خیلی کلی هست. فیزیک نیوتن یک چیز نو و خوب بود. ولی حالا لازمم نیست همه نیوتن باشیم. این اصطلاح شامل هنر، موسیقی، و حتی مقالهنویسی هم میشه، نه فقط ایدههای انتزاعی. (اینجا نیازه یه روزی، کامل راجع به کارآفرینی بنویسم- کارآفرینی به عنوان یه رویکرد. نه لزوما راه اندازی یه کسب و کار)
مزیت تمرکز بر "ساختن": در این اصل، تمرکز روی ساختن هست و همین ما رو به سمت خلق کردن میبره و باعث میشه از مشاهدات انتقادی درباره کارهای دیگران فاصله بگیریم (تا میتونین باید از سطح درگیری با آدمها رها بشین. بعدها مینویسم در موردش- این رمز موفقیتتونه، در همه چیز: در زندگی شخصی، روابط و کاری- تنها جایی که پیشنهاد میکنم درگیر آدمها بشین، درک کردن و کمک کردن بهشونه).
البته نقد هم ارزشمنده، اما فریب خوردن و ارزش بیش از حد قائل شدن برای نقد رو پیشنهاد نمیدم. اولین گامهای خلق کردن، نادرترین و ارزشمندترین هستن، هرچند در ابتدا ناشیانه به نظر برسه.
ضرورت "تازگی" (Newness): تازگی عنصری حیاتیه. در علم، کپی کردن کار دیگران غیراخلاقیه. در هنر هم، کپی یک نقاشی خوب، هرگز ارزش و تأثیر اوریجینال رو نداره؛ حتی کپی کردن مکرر کار خودتون هم دیگه ارزش خلاقانه نداره. (یه تاپیک هم خواهم نوشت از خلاقیت)
۳. تفاوت در "باید" (Duty vs. Potential)
چیزی که باید بدونین اینه که بین دو نوع "باید" تفاوت قائل بشیم:
"باید" اخلاقی / وظیفه (Duty): مراقبت از مردم و جهان، جزو وظایف انسان هستن.
"باید" برای حداکثر پتانسیل (Potential): ساختن چیزهای نو و خوب، راهیه برای رسیدن به اوج پتانسیل زندگی یک فرد.
۴. مقایسه با اصول سنتی زندگی
ببینین اگه سراغ فلسفه بریم و پاسخهای تاریخی به پرسش "چه باید کرد" (از سیسرون تا کنفوسیوس) رو بررسی کنیم، متوجه میشیم که این اصول سنتی (مانند حکمت، شجاعت، صداقت، عدالت و خدمت به منافع عمومی)، دو اصل اخیر (مراقبت از جهان و ساختن چیزهای نو) رو ندارن! حالا چرا؟
تغییر نیازهای جهان: عدم اشاره به مراقبت از جهان قابل توجیه هست؛ چون نگرانیها در این مورد زمانی آغاز شد که انسان متوجه شد توانایی نابودی اون رو داره. همانطور که میبینیم این روزها به اوجش رسیده. زمینی که یه روزی بهمون سالم تحویل داده شده، دسته جمعی (هممون در سراسر کره زمین) به این روز رسوندیمش.
تغییر مخاطب: اما چرا به ساختن چیزهای نو اشاره نشده؟ پاسخ در مخاطبِ این اصول سنتیه.
مخاطب سنتی: مخاطبِ سیسرون یا کنفوسیوس، طبقه مالکان و سیاستمداران بودن. کار اونها از پیش تعیین شده بود: اداره املاک، مشارکت در سیاست، و جنگ در صورت لزوم. اونها حق انتخاب زیادی برای "چه کاری انجام بدن" نداشتن.
مدل نبودن نوآوران: در گذشته، افرادی مثل ارشمیدس که کارهای بدیع میکردن، اغلب به عنوان نابغه و اعجوبه دیده میشدن، نه به عنوان الگویی که بقیه باید از اونها تقلید کنن.
تغییر امروز: امروزه، افراد بیشتری میتونن مسیر ارشمیدس رو دنبال کنن و بیشتر توجه خود رو به کارهای بدیع و نوآورانه بدن.
کلا نکته اینه که: مراقب مردم و جهان باش و چیزهای نو و خوب بساز.
حواسمون باشه حتی اگه روی ساختن چیزهای نو تمرکز میکنیم، باید مطمئن باشیم که کارمون به مردم یا جهان آسیب نمیزنه. اگه یه قدم فراتر بریم و سعی کنیم چیزی بسازیم که به اونها کمک کنه، با وجود محدود شدن در انتخاب، انرژی بیشتری میگیریم.
کمک ناخواسته: اغلب اوقات، اگه بتونیم چیزی شگفتانگیز بسازیم (حتی اگه نیت اولیه شما صرفاً کنجکاوی یا جاهطلبی باشه، مثل نیوتن)، بهطور غیرمستقیم به مردم و جهان کمک خواهیم کرد.
و در پایان، اگر فکر میکنین میتونین چیز شگفتانگیزی بسازین، احتمالاً بهتره فقط همین کار رو انجام بدین.
حالا اگه ایده ش رو ندارین، یه پست مینویسم که از کجا بیارین.
اگه ایده ش رو دارین و شروع نمیکنین، یه پست دیگه مینویسم که دلایل شروع نکردنتون چیه، و چطوری باید ازش رد بشین.
مراقب خودتون و اطرافیانتون و دنیاتون باشین.
تا بعد
راستی، اگه مشتاقین بدونین پستهای من در اینجا در مورد چه موضوعاتیه، پیشنهاد میکنم اولین پستم که حالت معرفی داره رو مطالعه کنین.