ما خیلی وضیفه نسبت به ائمه و امامان خود داریم ما هر کار کنیم بازهم نمیتوانیم دینمان را به اهل بیت ادا کنیم
در اندیشه شیعه، امامان معصومین (علیهمالسلام) نه تنها پیشوایان دینی و روحانی هستند، بلکه نمایندگان خداوند بر روی زمین و هدایتگران بشریت در تمامی ابعاد زندگی انسانها هستند. از این رو، در آموزههای دینی ما وظایفی نسبت به امامان (علیهمالسلام) و به ویژه امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) داریم. در این مقاله، به بررسی این وظایف پرداخته و سعی خواهیم کرد تا با تبیین صحیح مفاهیم، درک درستی از تعهدات دینی و روحی نسبت به امامان و امام زمان (علیهالسلام) داشته باشیم.
در قرآن کریم و روایات اهل بیت (علیهمالسلام)، امامان معصوم به عنوان نمایندگان مستقیم خداوند و راهنمایان راستین برای هدایت بشر معرفی شدهاند. امامان معصوم از نظر علمی و دینی به حدی از کمالات رسیدهاند که در هر دورهای نقش هدایتی و اصلاحی را ایفا میکنند. در این زمینه، امام علی (علیهالسلام) در خطبه ۱۳۴ نهجالبلاغه به شرح مقام امامان پرداختهاند و فرمودهاند که امامان به عنوان چراغهای هدایت برای امت اسلام شناخته میشوند.
۱. اطاعت از امامان (علیهمالسلام):
از آنجا که امامان معصومین از جانب خداوند منصوب شدهاند، یکی از مهمترین وظایف شیعیان اطاعت از دستورات و راهنماییهای آنان است. در قرآن کریم آمده است که "اطاعت کنید از خدا و پیامبر و امامان اهل بیت (علیهمالسلام)" (نساء، آیه ۵۹). این اطاعت تنها در حدود دستورات شرعی محدود نمیشود بلکه شامل توجه به سخنان و روشهای زندگی امامان در تمام جوانب زندگی میباشد.
۲. محبت به امامان (علیهمالسلام):
محبت به امامان معصوم و علاقه به آنان از مهمترین ویژگیهای شیعهان است. در حدیثی از پیامبر اسلام (صلىاللهعليهوآله) آمده است که: "هر کسی که علی (علیهالسلام) را دوست بدارد، خداوند او را دوست دارد." این محبت به امامان باعث افزایش ایمان و تقویت روحیه دینی در فرد میشود و موجب بهبود رفتار و اخلاق فردی میگردد.
۳. ترویج آموزههای امامان معصوم:
از دیگر وظایف ما نسبت به امامان معصومین، نشر و ترویج آموزهها و سیره آنان است. این امر شامل مطالعه و تدبر در سخنان آنان، برگزاری مجالس روضهخوانی و تجمعات علمی به یاد امامان و تبادل دانش و آگاهی در این زمینه میباشد. امامان معصوم همواره تاکید داشتند که پیروی از سیره آنان بهترین راه برای هدایت است.
۴. دفاع از امامان معصوم و مکتب اهل بیت (علیهمالسلام):
یکی دیگر از وظایف مهم ما نسبت به امامان، دفاع از عقاید و مکتب اهل بیت در برابر اتهامات و افترائات است. در طول تاریخ، بسیاری از دشمنان اسلام تلاش کردهاند تا شخصیت امامان معصومین را تحریف کنند و بر مکتب اهل بیت (علیهمالسلام) هجمه وارد سازند. ما باید با ارائه دلایل و مستندات معتبر در دفاع از امامان معصوم و آموزههای آنان، از این مکتب و اصول آن محافظت کنیم.
یکی از مهمترین وظایف ما نسبت به امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) انتظار و آمادگی برای ظهور ایشان است. در دعاها و احادیث آمده است که انتظار فرج، عبادت و عمل صالح محسوب میشود. امام علی (علیهالسلام) میفرمایند: "هرگاه برای شما، در میان شما، حجت خدا غایب باشد، انتظار او عبادت است." این انتظار باید با عملی همراه باشد که به تغییر درونی و اصلاح رفتار فردی و اجتماعی منجر شود. به عبارت دیگر، انتظار باید سبب تقویت تقوا و انجام اعمال صالح در زندگی روزمره شود.
امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) به عنوان مصلح جهانی و منجی بشریت شناخته میشود. یکی از مهمترین اهداف ایشان برپایی عدلی است که تمام جهان را در بر گیرد. از این رو، وظیفه ما این است که در مسیر تحقق عدالت در جامعه خود گام برداریم. این امر میتواند شامل مبارزه با ظلم و فساد، رعایت حقوق بشر، حمایت از حقوق مستضعفان و رعایت انصاف در زندگی روزمره باشد.
دعا برای تعجیل در فرج امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) یکی از آموزههای مهم دینی است. در احادیث مختلف آمده است که دعای شیعیان برای تعجیل در ظهور امام زمان باعث تسریع در ظهور ایشان میشود. این دعا باید همراه با نیت پاک و آرزوی عمیق برای اصلاح جهان و ظهور عدالت جهانی باشد. در دعاها مانند دعای ندبه و سایر ادعیه، به شیعیان توصیه شده است که همواره از خداوند بخواهند تا امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) را در میان آنها بیاورد.
در زمان غیبت امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف)، یکی از بزرگترین وظایف شیعیان، پایبندی به اصول دینی و حفظ احکام شرعی است. این دوره که در آن امام زمان از دیدگان ما پنهان هستند، امتحان بزرگ و دشواری برای مسلمانان به حساب میآید. باید بدانیم که در غیبت امام، بهترین راه برای هدایت، پیروی از ولی فقیه و مراجع تقلید است.
وظایف ما نسبت به امامان معصومین و امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) در واقع ارتباط مستقیم با تعهدات دینی و اخلاقی ما به عنوان مسلمان دارد. این وظایف تنها محدود به عبادات فردی نمیشود بلکه در ابعاد اجتماعی، سیاسی و فرهنگی نیز تاثیرگذار است. از این رو، برای موفقیت در این مسیر باید همواره در پی ارتقای معرفت دینی خود باشیم و از آموزههای امامان معصومین (علیهمالسلام) بهرهبرداری کنیم.
امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) همواره در دلهای شیعیان جای دارند و امید به ظهور ایشان، انگیزهای برای اصلاح فردی و اجتماعی ماست. با آمادگی برای ظهور و پیروی از سیره امامان معصومین، میتوانیم به تحقق عدالت جهانی و ظهور امام زمان (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) نزدیکتر شویم.
این مقاله به صورت جامع به وظایف شیعیان در قبال امامان معصوم و امام زمان پرداخته است و همزمان با رعایت اصول سئو، به تحلیل این مسئله از دیدگاه دینی و فلسفی پرداخته.
