آیا برنامه نویس ها باید به دانشگاه بروند؟

از ۲۵ سال پیش تا حالا، دانشگاه ها و حوزه های آموزشی در سراسر دنیا، خیلی تغییرات داشتن. هزینه های تحصیل در یک دانشگاه یا کالج با کیفیت، هر روز بیشتر میشه و این فقط مختص ایران نیست. حتی در امریکا هم دانشجوهای لیسانس به طور میانگین با بدهی ۳۰ هزار دلاری از وام دانشجویی، فارغ التحصیل میشن. ما توی ایران که همین میزان وام رو هم نداریم و کیفیت بسیاری از دانشگاه هامون هم تعریفی ندارن!

دانشجویان نا امید که دارن فارغ التحصیل میشن D:
دانشجویان نا امید که دارن فارغ التحصیل میشن D:

یکی دیگه از بحران هایی که دانشگاه ها دارن باهاش مواجه میشن، بحران فارغ التحصیلیه. این روزها، طبق اعلام HBR، نزدیک به ۵۰ درصد دانشجوها در دنیا، درسشون رو به پایان نمیرسونن. تازه اگر هم فارغ التحصیل بشن، کاری براشون نیست. بیش از ۴۰ درصد از کسانی که تازه فارغ التحصیل میشن، در یک سال اول، کار مرتبطی پیدا نمی کنن. دو سوم باقیمانده شون حتی برای پنج سال بعدیش هم کار تخصصی پیدا نمی کنن و نیم دیگر، حتی برای ده سال بعدش هم کار مناسبی پیدا نمی کنن. تازه این آمارها، برای دنیاست، نه برای کشور ما.

دنیای برنامه نویسی، دنیای تخصصه. دنیای تخصص محض. برای گرفتن خیلی از پست های یک شرکت یا یک سازمان، میشه از رانت و ارتباطات استفاده کرد. حتی برای پست های مدیریتی هم شاهد هستیم که خیلیها با رانت و ارتباطات به این جایگاه های شغلی دست پیدا میکنن. اما موقع استخدام یک برنامه نویس، دیگه یک شرکت با توصیه کسی رو جذب نمی کنه، چرا که واقعا به تخصص نیاز داره و کسی نمیتونه کدهای یک سایت، اپلیکیشن موبایل، یا بخش Data Science و هوش مصنوعی رو بدون داشتن تخصص بزنه.

یک دوره ی چهار ساله ی لیسانس، با کلی هزینه های جانبی، در مهم ترین دوران زندگی هر فرد، اما بدون خروجی های علمی لازم برای کسب تخصص، در شرایطی که نیاز دنیا و حتی کشورمون هر روز داره به برنامه نویس ها و تخصص هاشون بیشتر میشه، به نظر بنده، اتلاف مطلق زمان و عمر محسوب میشه. مگر اینکه، به درس خواندن در محیط دانشگاه، به هر دلیل منطقی یا غیرمنطقی علاقمند باشید.

قطعا در دنیای برنامه نویسی، راه های کوتاه تر و ارزان تر و جذاب تری برای شغل یابی وجود داره. اگر به دنبال نردبان موفقیت در کار و زندگی هستید، به جای اینکه مرحله ی اول بعد از اخذ دیپلم رو به دانشگاه اختصاص بدید، به کسب تخصص و رشد مهارت هاتون اختصاص بدید و رشد کنید و برید بالا. در حال حاضر، تفکر شرکت ها هم خیلی تغییر کرده، در دو سه سال اخیر، کمتر دیدم که شرکت ها هم، در مصاحبه های کاری برنامه نویسی، راجع به مدرک تحصیلی شما سوال کنند یا براشون مهم باشه.

من مخالف تحصیل و دانشگاه نیستم. هدفم از این حرفها اینه که بهتون بگم که چطور دانشگاه، منابع شما رو مصرف می کنه. منابع شما، عمر و پول و جوانی و شادابی و سلامتی شما هستند. باید اهدافتونو بررسی کنید و ببینید که در زندگیتون به چه چیزهایی نیاز دارید و به اون ها در چه زمانی احتیاج دارید؟ وقتی که به این سوالات فکر می کنیم، به ضرورت بررسی راه های سریعتر و ارزانتر برای به دست آوردن شغل مورد نظرمون پی می بریم.

حواستون باشه که تخصص و تحصیلات رو با مدرک اشتباه نگیرید. تحصیل و تخصص مهم هستن، اما مدرک، نه! ما میتونیم در تمام طول عمرمون به کسب تخصص و تحصیل علم بپردازیم، اما لزوما به مدرک، احتیاجی نداریم. تخصص و تحصیل دانش در راه های جایگزین، خیلی سریعتر به دست میان. مثلا، دانشی که در یک دوره ی کارآموزی یک ساله در یک محل کار حرفه ای کسب می کنید، به مراتب بیشتر از ۶ سال حضور در دوره های لیسانس و فوق لیسانس هست.

بر اساس HBR، در دهه ی بعدی، پیشبینی میشه که کارآموزی به عنوان جایگزین حیاتی و مقیاس پذیر برای کالج و دانشگاه مطرح خواهد بود. هنگامی که چنین چیزی رخ بده، جای خالی عدم تخصص، به مراتب بهتر از الان پر میشه. افراد مستعد، در چنین فضایی، با مهارت های واقعی، آموزش داده میشن، رصد میشن، و به اهداف مالی و کاریشون خیلی سریعتر دست پیدا میکنن.

این سال ها، در جنگ بین استعدادها برای به دست آوردن مشاغل ایده آل، باید باهوشتر عمل کنید و هر چه سریعتر، تفکر بازنده های مدرک گرا رو کنار بگذارید.


اینستاگرام: https://instagram.com/mehrdad_naderi_fa

لینکدین: https://www.linkedin.com/in/mehrdad-naderi