یه تصمیم جدی بگیر و بیا بیرون!

یکی از دوستانم، هر دو ماه یک بار، تصمیم به ترک شبکه‌های اجتماعی می‌گیره. بعد، حدود سه ماه از تلگرام دور میشه و بعد از سه ماه، دوباره با پیام تلگرام مواجه میشم که فلانی به تلگرام پیوست!

چند روز پیش داشتم باهاش در مورد این موضوع صحبت می کردم. می گفت از شبکه های اجتماعی واقعا خسته شده. به قول اون، شبکه های اجتماعی مثل زهر می مونند. بعد از اینکه ازش پرسیدم که خب چرا مجددا به شبکه های اجتماعی بر می گردی، گفت نمی‌تونم!

فعلا این موضوع رو گوشه ذهنتون داشته باشید ...

مدت‌ها پیش یکی از دوستان به نام جادی که سال‌هاست در فضای وب ایران فعالیت می‌کنه، در یکی از پست‌های خودش به موضوعی اشاره کرده بود که من همیشه به اون اعتقاد داشتم. تمام اون صحبت‌ها رو در یک جمله خلاصه می‌کنم که:

ابزار مجرم نیستند. این انسان‌ها هستند که از ابزار استفاده نادرستی می‌کنند!

من با درصد بالایی، به این جمله اعتقاد دارم. شما با مثال‌های متعددی که دنیای امروز ما باهاش درگیر هست، می تونید درک بهتری از این جمله پیدا کنید. اما این موضوع چه ربطی داره به تلگرام و اینستاگرام و در کل شبکه های اجتماعی؟

خب ببینید، احتمالا همه ما از اینکه زمان بسیار زیادی رو در شبکه های اجتماعی (به خصوص تلگرام و اینستاگرام) می‌گذرونیم ناراحتیم. همه‌ی ما روزانه چندین ساعت از وقت خودمون رو مثل یک جسم بی‌جان سپری می‌کنیم که بزرگ‌ترین کاری که می‌تونه انجام بده، حرکت انگشت شست دستش به بالا و پایینه! چه اندوه بزرگی‌ست نه؟

من مادرهای زیادی رو می شناسم که بزرگترین کاری که در زندگی انجام میدن، احتمالا بزرگ کردن فرزند است! یعنی دو هدف در زندگی دارند، یکی بزرگ کردن فرزند، و یکی هم چک کردن تلگرام!
از اون طرف پدرهایی رو می‌شناسم که بعد از برگشتن از سرکار، یک کار بیشتر ندارند، نشستن سر موبایل و چک کردن تلگرام و اینستاگرام تا پاسی از شب!

این موضوع شاید خنده‌دار باشه، و شاید افرادی هم سریعا نسبت به این موضوع جبهه بگیرند، اما قطعا بیگانه نیست. کافیه نگاهی به اطرافیان بندازید. چند ساعت از زمان هر کس صرف این ابزارها میشه؟ دو ساعت؟ چهار ساعت؟ یا هشت ساعت؟

متوسط زمان استفاده از شبکه های اجتماعی در جهان ۱۰۹ دقیقه‌ست. این رقم بنا به گفته‌ی رئیس مرکز رسانه‌های دیجیتال برای ایرانی‌ها ۵ تا ۹ ساعت است! و جالب توجه اینه که ژاپنی‌ها در طول روز به صورت متوسط ۱۹ دقیقه از زمان خودشون رو صرف شبکه‌های اجتماعی می‌کنند!

چند سال پیش وایبر یک پیام‌رسان محبوب مثل تلگرام در بین ما ایرانی ها بود. اما بعد از مسدود شدنش، ملیون‌ها نفر به تلگرام هجوم اوردند. چه چیزی می تونست برای خالقین تلگرام بهتر از این باشه؟ تلگرام روز به روز قابلیت‌های فوق العاده‌ای رو در اختیار همگان گذاشت. از ساختن گروه و کانال بگیرید تا ارسال فایل و ... .
همین قابلیت‌ها باعث شد ما تصور کنیم که تلگرام نهایت تکنولوژیه و احتمالا اگر اینترنت پایانی داشته باشه، پایانش تلگرام است و بس!

در اینکه تلگرام یک ابزار فوق العاده‌ست شکی نیست. تلگرام می تونه باعث بشه ما با عزیزانمون راحت تر ارتباط برقرار کنیم و فایل هایی شامل عکس و یا ویدیو رو راحت تر منتشر کنیم. اما واقعا، آیا این ابزار انقدر خوب هست که ساعت‌های زیادی از وقت خودمون رو صرفش کنیم؟ آیا تلگرام در این موضوع ضعف داره؟ مشکل از کجاست؟

با توجه به مطالبی که بالاتر اشاره کردم، تلگرام و اینستاگرام هم به عنوان یک ابزار، به هیچ عنوان مجرم نیستند. این ما هستیم که استفاده نادرستی از این ابزار داریم. ما به راحتی به خودمون اجازه میدیم ساعت ها از وقت خودمون رو صرف مطالب مختلفی بکنیم که عملا بود و نبودشان برای ما هیچ فرقی ندارند (البته اگر ضرر نداشته باشند!)

ما ساعت هایی رو که می تونیم صرف یادگیری یک زبان، ورزش کردن، کتاب خواندن، یادگیری یک تخصص، توجه به خانواده و ... بکنیم، به راحتی از دست میدیم! ما به همین سادگی، حال و آینده خودمون رو با صدها و هزاران مطلب هرزی که در طول روز می خونیم، هدر میدیم.

یک تصمیم باحال؛ یک نتیجه باحال‌تر!

هرچند من همیشه نسبت به این موضوع حساس بودم که استفاده افراطی از شبکه های اجتماعی نداشته باشم، اما خواه و یا ناخواه، من هم هر از گاهی درگیر این جریان شده‌ام و دست آخر، وقتی به زمان از دست رفته فکر می‌کردم، از خودم بدم میومد!

یک بار تصمیم گرفتم به جای استفاده نادرست از شبکه های اجتماعی همچون تلگرام و اینستاگرام، ارزش بیشتری رو برای خودم قائل بشم. من تصمیم گرفتم زبان انگلیسی رو به صورت خودآموز یاد بگیرم. بله خودآموز!

همین یک تصمیم ساده باعث شد، بیش از هر زمان دیگه‌ای از اتلاف وقتم در شبکه های اجتماعی جلوگیری بشه. من در طول شش ماه تونستم رشد بسیار زیادی در یادگیری زبان انگلیسی داشته باشم. زمانی که می تونست به راحتی در شبکه های اجتماعی هدر بره رو به یک زمان سودمند تبدیل کردم. به همین راحتی! علاوه بر اون می‌تونستم روی علاقه‌های خودم بیشتر زمان بذارم. مثلا کار کردن روی پروژه مسئولیت اجتماعی «مهمه».

پیشنهادت چیه؟

- اول از همه باید به این نتیجه برسید که تلگرام و اینستاگرام هم یک ابزار هستند. یک ابزار ساده. ابزار ساده‌ای که آخر اینترنت و تکنولوژی نیستند!

- به این نتیجه برسید که تلگرام یک ابزار پیام رسان است. یعنی فقط یک ابزار برای پیام دادن به دوستان (آن هم نه همیشه، زمان‌هایی که باید پیام بدید!)

- به این نتیجه برسید که شما نمی تونید از یک ابزار پیام رسان کل درس زندگی‌تان را بیاموزید! اگر اینطور بود، حتما دانشگاه‌ها هم باید به تلگرام منتقل می‌شدند. بنابراین در ۹۰ درصد مواقع، ده‌ها کانال تلگرامی که در آن عضو شده‌اید به جز اتلاف وقت برای شما سودی نخواهند داشت.

- گروه‌های تلگرامی، بهترین وسیله برای اتلاف وقت شما هستند. توجه ویژه‌ای روی این موضوع داشته باشید چون گروه‌های تلگرامی توجه ویژه‌ای به زمان شما دارند!

و در آخر:

- این تصمیم شماست که وقتتون رو چگونه صرف کنید. زمان می‌تواند در هر جایی هدر رود، اما برای ما ایرانی‌ها چه چیزی بهتر از تلگرام و اینستاگرام می‌تواند وقت‌مان را هدر دهد؟

- این متن در مخالفت با محتوای زرد (هرز) بود که وقت ما رو تلف می‌کنند نه خودِ تلگرام، اینستاگرام و ...

- هیچ چیزی ارزشمندتر از جلوگیری از اتلاف وقت شما نیست. بنابراین برای ترک کانال‌ها و گروه‌های تلگرامی با خودتان تعارف نداشته باشید و از خودتان خجالت نکشید، حتی اگر آن کانال، کانال ما (کانال مهمه) باشد!