مقدمه: انقلاب جدید در تعامل با هوش مصنوعی تصور کنید میخواهید از یک کارمند متخصص کمک بگیرید، اما او فارسی بلد نیست و شما هم زبان او را نمیدانید. احتمالاً نتیجه کار چندان رضایتبخش نخواهد بود. درست همین اتفاق وقتی میافتد که بدون آموزش درست با هوش مصنوعی صحبت میکنیم! پرامپتنویسی (Prompt Engineering) هنر و علم نوشتن دستورالعملهای دقیق و مؤثر برای هوش مصنوعی است. در دنیایی که ChatGPT، Claude و سایر مدلهای زبانی بخش جداییناپذیر زندگی کاری و شخصی ما شدهاند، دانستن این مهارت تفاوت میان یک خروجی خوب و بد است

چرا پرامپتنویسی مهم است؟
قبل از اینکه وارد جزئیات شویم، بیایید ببینیم چرا یادگیری پرامپتنویسی میتواند تغییردهنده بازی باشد:
۱. افزایش بهرهوری تا ۱۰ برابر
با یک پرامپت خوب، میتوانید در ۵ دقیقه کاری را انجام دهید که قبلاً ۱ ساعت زمان میبرد.
۲. صرفهجویی در هزینه
استفاده بهینه از هوش مصنوعی به معنای کمتر تلاش کردن برای رسیدن به نتیجه دلخواه است.
۳. مزیت رقابتی
در بازار کار امروز، کسانی که بلدند از AI استفاده کنند، جلوتر هستند.
۴. خلاقیت بیشتر
با پرامپتهای خوب، میتوانید ایدههای خلاقانهتری تولید کنید.
اصل اول: واضح و مشخص باشید
مبنای همه چیز: وضوح در بیان
اولین و مهمترین اصل در پرامپتنویسی این است که دقیقاً بگویید چه میخواهید. این ساده به نظر میرسد، اما اکثر مشکلات از همین جا شروع میشود!
هوش مصنوعی مثل یک دستیار فوقالعاده بااستعداد است، اما نمیتواند ذهن شما را بخواند. هرچه دستورات شما واضحتر باشد، نتیجه بهتری دریافت خواهید کرد.
مثالهای عملی
❌ پرامپت ضعیف:
یه چیزی درباره بازاریابی بگو
مشکل: خیلی مبهم است! درباره چه جنبهای از بازاریابی؟ برای چه کسی؟ چقدر طولانی؟
✅ پرامپت خوب:
یک راهنمای ۵۰۰ کلمهای درباره بازاریابی محتوا برای کسبوکارهای کوچک ایرانی بنویس. موضوعات اصلی شامل: انتخاب پلتفرم، نوع محتوا و بودجهبندی باشد.
چرا خوب است؟
هدف مشخص: راهنما
طول معین: ۵۰۰ کلمه
مخاطب تعریف شده: کسبوکارهای کوچک ایرانی
محتوای دقیق: سه موضوع مشخص شده
مثال دوم: نوشتن ایمیل
❌ پرامپت ضعیف:
یه ایمیل بنویس
✅ پرامپت خوب:
یک ایمیل رسمی و محترمانه به مدیر فروش شرکت ABC بنویس. هدف: درخواست جلسه ۳۰ دقیقهای برای معرفی محصول جدید ما. لحن: حرفهای اما صمیمی طول: حداکثر ۱۵۰ کلمه
چکلیست وضوح در پرامپت
هنگام نوشتن پرامپت، این سؤالات را از خود بپرسید:
✅ چی میخوام؟ (نوع محتوا: مقاله، کد، لیست، ایمیل و...)
✅ برای کی؟ (مخاطب: مبتدی، حرفهای، کودک، مدیر و...)
✅ چقدر؟ (طول: تعداد کلمه، پاراگراف یا صفحه)
✅ چه سبکی؟ (لحن: رسمی، صمیمی، آموزشی، تبلیغاتی و...)
✅ شامل چی باشه؟ (نکات کلیدی و موضوعات مورد نیاز)
تمرین عملی
حالا نوبت شماست! پرامپتهای زیر را بازنویسی کنید تا واضحتر شوند:
۱. پرامپت مبهم: "درباره سلامتی بگو"
پیشنهاد شما: ...
۲. پرامپت مبهم: "کد بنویس"
پیشنهاد شما: ...
۳. پرامپت مبهم: "یه برنامه بده"
پیشنهاد شما: ...
نتیجهگیری
در این قسمت اول از مجموعه پرامپتنویسی حرفهای، با اولین و مهمترین اصل آشنا شدیم: وضوح و دقت. به یاد داشته باشید که هوش مصنوعی ابزاری قدرتمند است، اما کیفیت خروجی آن به طور مستقیم به کیفیت ورودی شما بستگی دارد.
در قسمت بعدی، با اصل دوم «ارائه جزئیات و زمینه» آشنا خواهیم شد و یاد میگیریم چگونه با دادن اطلاعات بیشتر، نتایج بهتری بگیریم.
به یاد داشته باشید
"پرامپت خوب = نتیجه خوب"
"پرامپت مبهم = نتیجه تصادفی"
سؤال: شما معمولاً چقدر وقت صرف نوشتن پرامپت میکنید؟ نظرتان را در کامنتها بنویسید!
در قسمت بعد: اصل دوم - چگونه با دادن جزئیات، هوش مصنوعی را به سمت خروجی دلخواه هدایت کنیم؟
نویسنده: تیم مجله آرتین