در یک تعریف آکادمیک، به هر گزارش برونسازمانی یا درونسازمانی که جزییات فعالیت اقتصادی شرکتها در یک دورهی مالی در آن درج میشود، صورت مالی میگوییم. در واقع صورتهای مالی اطلاعاتی نظیر سود و زیان، هزینهها و حقوق سهامداران را برای تعیین وضعیت شرکت و در وهلهی بعد پیش بینی و مقایسهی شرکتها با یکدیگر به ثبت میرسانند. اطلاعات مربوط به صورتهای مالی شرکتها در سایت کدال که در مطلب پنج سایت مهم بورسی معرفی شد موجود است.
جدای از کاربردهای درونسازمانی، صورتهای مالی برای سهامداران نیز حائز اهمیت ویژهای هستند. چرا که عملکرد اقتصادی شرکتها میزان سوددهی، سرمایه و بدهی را تعیین کرده و انتخاب را برای سهامداران سادهتر میکند. در واقع همانطور که پیش از خرید یک محصول بروشور آن را مطالعه میکنیم پیش از انتخاب یک شرکت برای سرمایهگذاری نیز عملکرد اقتصادی آن را بررسی میکنیم.
به طورکلی صورتهای مالی به شش دسته تقسیم میشوند:
ترازنامه که گاهی به آن بیلان نیز گفته میشود، نوعی از صورت مالی است که به طورکلی وضعیت مالی شخص حقوقی شرکت را تعیین کرده و به جزییات سود و زیان نمیپردازد. دقیقتر بگوییم ترازنامه در پایان دورهی مالی، اﻃﻼﻋﺎتی درباره ﮔﺰارش داراﯾﯽ ها، ﺑﺪﻫﯽﻫﺎ و ﺣﻘﻮق ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺳﻬﺎم به دست میدهد و انعطافپذیری، ساختار مالی و میزان نقدینگی سازمان را مشخص میکند. معادلهی اصلی ترازنامه به شرح زیر است:
دارایی سازمان = بدهی + سرمایه (حقوق صاحبان سهام)
اقلام اطلاعاتی ترازنامه شامل داراییها، سرمایهها و بدهیها میباشد. منظور از دارایی منابع و اموالی است که به طور کامل در اختیار شرکت قرار داشته و قابلیت تبدیل شدن به پول را داشته باشند. بدهیها منابعی هستند که به بستانکاران تعلق دارند و فعلا در اختیار شرکت هستند و شرکت موظف است طی مدت زمان یکسال یا بیشتر آن را تسویه کند، بدهیها عموما شامل وام بلند مدت پرداختنی، اسناد بلند مدت پرداختنی، اوراق قرضه بلند مدت و... هستند.
صورت سود و زیان، خلاصهای از درآمدها و هزینههای شرکت است که در دورههای زمانی یکماهه، سهماهه، ششماهه و سالانه تعیین میشود. این مفهوم درواقع عملکرد سودده یا زیانده شرکت را نمایان کرده و از دو روش انجام میشود.
در روش یک مرحلهای پس از محاسبهی تمام درآمدها، مجموع هزینهها از آن کسر میشود، اگر حاصل مثبت باشد سوددهی شرکت در یک دورهی مالی و اگر منفی باشد ضرر آن را نشان میدهد.
در این روش ابتدا درآمدها و هزینههای عملیاتی و سپس هزینهها و درآمدهای غیرعملیاتی محاسبه میشود و تفاضل این دو مقدار تعیین کنندهی سود و ضرر شرکت میباشد.
صورت سود و زیان جامع، تمام تغییرات افزایشی یا کاهشی ناشی از درآمدها یا هزینهها را نشان میدهد و آن دسته از درآمدها و هزینهها که در صورت مالی سود و زیان درج نمیشود نیز در آن منظور میشود. صورت مالی جامع علاوه بر سود و زیان خالص دوره، سایر سود و زیانهای شناسایی شده را نیز شامل میشود.
صورت گردش وجود نقد همانطور که از نامش پیداست نوعی صورتی مالی است که خلاصهای از گردش پول و انتقال نقدینگی میان شرکت با سایر سازمانها در یک دورهمالی ارائه می شود. فعالیت های اقتصادی نظیر عملیات، سرمایهگذاری و فعالیتهای تامین مالی منجر به به دست آمدن نقدینگی شده و بررسی صورتهای مالی گردش وجوه نقد با توجه به فعالیتهای شرکت در طول یک دوره، به ما نشان خواهد داد که آیا شرکت قادر به پرداخت بدهی به بستانکاران و یا پرداخت سود به سهامداران خواهد بود یاخیر و انعطاف پذیری شرکت برای تامین مالی عملیات تجاری یا تولیدی را مشخص میکند.
صورت مالی میان دورهای چنان که از اسمش پیداست در دورههای زمانی کوتاهتری از سال مالی منتشر می شود و موضوع آن اطلاعات تولید و فروش و مسائل مالی شرکت است. این صورتهای مالی به صورت سه، شش و نه ماهه صادر شده و شامل گزارش سود و زیان و پیشبینی جدید برای سال مالی میباشد. این گزارشها برای تمامی شرکتهای بورسی در سایت کدال موجود است.
در این گزارش مالی وضعیت سرمایهی شرکت یا موسسه و تغییرات آن در طول یک دورهی مالی را تعیین میکند و عملکرد شرکت را روشنتر نشان میدهد. محاسبهی صورت سرمایه از فرمول زیر محاسبه میشود:
(برداشت صاحب موسسه طی دوره - سود ویژه طی دوره) + سرمایه اولیه دوره = سرمایه پایان دوره
شما میتوانید برای یافتن پاسخ سواالات بورسی خود، سایر مقالات نمادبان را بخوانید. همچنین پیشنهاد میکنیم برای اطلاع از گزیده اخبار بورس ایران، مشاهده آخرین اطلاعات نمادهای بورسیتان، و همچنین استفاده از سبد مجازی حرفهای جهت رصد بازدهی سرمایهتان و تشکیل سبدهای مختلف اپلیکیشن نمادبان را نصب نمایید.
