شاید اخیراً کلمه NFT یا توکنهای غیر قابل تعویض به گوشتان خورده باشد. این مفهوم جدید توانسته انقلابی بزرگ در حوزه ارزهای دیجیتال و فناوری بلاکچین ایجاد کند. در این مقاله بهطور ساده و علمی به این سؤال پاسخ میدهیم که NFT چیست و چگونه در بلاکچین کار میکند.
NFT چیست؟
NFT مخفف عبارت Non-Fungible Token یا توکن غیرقابل تعویض است. به عبارت ساده، NFT یک دارایی دیجیتال منحصربهفرد است که روی شبکه بلاکچین ذخیره شده است. برخلاف رمزارزهایی مثل بیتکوین یا اتریوم که قابل تعویض و مشابه یکدیگرند، هر NFT یک شناسه منحصر به فرد دارد و نمیتوان آن را با NFT دیگری بهصورت یکبهیک جایگزین کرد.
توکن قابل تعویض و غیر قابل تعویض چه تفاوتی دارند؟
توکن قابل تعویض (Fungible): قابل تعویض و مشابه یکدیگرند (مانند اسکناسهای پول یا بیتکوین).
توکن غیرقابل تعویض (Non-Fungible): هر توکن ویژگیها و مشخصات منحصربهفردی دارد که باعث میشود نتوان آن را به راحتی با توکن دیگری جایگزین کرد (مانند آثار هنری دیجیتال، موسیقی یا بازیهای ویدیویی).
کاربردهای NFT در دنیای واقعی
NFTها در حوزههای متعددی به کار میروند:
هنر دیجیتال: هنرمندان میتوانند آثار هنری دیجیتال خود را بهصورت NFT بفروشند.
بازیهای ویدیویی: آیتمهای خاص در بازیها بهعنوان NFT عرضه میشوند.
کلکسیون دیجیتال: مانند کارتهای ورزشی، تصاویر خاص و کلکسیونی.
موسیقی: هنرمندان میتوانند آلبومها یا آهنگهای خاص را به صورت NFT بفروشند.
تشبیه: NFT مانند اثر انگشت هر انسان است که منحصر به فرد است و هیچ دو نفری اثر انگشت یکسان ندارند.
مثال ملموس: یک نقاشی که توسط هنرمندی معروف امضا شده باشد و نسخهای کاملاً یکتا باشد.
تشبیه: توکن قابل تعویض مانند اسکناس هزار تومانی است که همه اسکناسها ارزش یکسان دارند و میتوان آنها را با یکدیگر مبادله کرد.
توکن غیرقابل تعویض مانند یک تابلوی نقاشی اورجینال از هنرمندی معروف است که فقط یک عدد از آن وجود دارد و نمیتوان آن را به راحتی جایگزین کرد.
تشبیه: بلاکچین مانند یک دفترخانه ثبت اسناد رسمی است که همه معاملات و نقلوانتقالها را ثبت میکند و هیچکس نمیتواند سوابق آن را تغییر دهد.
مثال ملموس: وقتی خانه یا ماشین میخرید، مالکیت آن را در یک دفترخانه ثبت میکنید تا مالکیت شما رسمی و قابل اثبات شود. NFT نیز دقیقاً به همین شکل مالکیت دارایی دیجیتال را روی بلاکچین ثبت میکند.
تشبیه: کاربرد NFT مانند جمعآوری کارتهای ورزشی، تمبر یا اشیای قدیمی است.
مثال ملموس: وقتی شما یک کارت بازیکن فوتبال معروف را جمعآوری میکنید و فقط چند عدد محدود از آن وجود دارد، در دنیای دیجیتال نیز میتوانید NFT مربوط به یک تصویر خاص، موزیک یا یک اثر هنری را جمعآوری کنید.
تشبیه: کیف پول دیجیتال مثل یک گاوصندوق امن است که داراییهای دیجیتال شما در آن ذخیره میشود.
مثال ملموس: وقتی طلا میخرید، آن را در گاوصندوق قرار میدهید. برای NFTها نیز نیاز به یک کیف پول دیجیتالی مثل متامسک (MetaMask) دارید.
تشبیه: فروش NFT شبیه فروش یک تابلوی نقاشی در یک حراجی بزرگ است.
مثال ملموس: هنرمندی اثر خود را به صورت NFT در بازاری مثل OpenSea قرار میدهد و علاقهمندان میتوانند برای خرید آن پیشنهاد قیمت دهند، و در نهایت هنرمند از فروش اثر خود کسب درآمد میکند.
تشبیه: NFTها مانند خرید طلا هستند. گاهی قیمتشان بالا میرود و گاهی پایین میآید.
مثال ملموس: همانطور که خرید طلا ممکن است سودآور باشد ولی ریسک افت قیمت دارد، NFT هم همین ویژگی را دارد.
NFTsaz، پلتفرمی ایرانی تحت مدیریت شرکت آرتا رسانه، اولین بازار داخلی برای ساخت، خرید و فروش هنرهای دیجیتال بهصورت NFT است. این سایت امکان مینت (ساخت) و عرضه آثار دیجیتال هنرمندان را در قالب دستهبندیهای متنوع، از جمله «سرزمین رؤیا» و «داستان زندگی»، بهعلاوه شرکت در حراجهای روزانه فراهم میآورد. همچنین امکاناتی مثل سبد خرید، وبلاگ، خبرنامه و تماس با پشتیبانی، تجربهای ساده و کارآمد برای کاربران فراهم کرده است. NFTsaz فرصتی برای هنرمندان ایرانی ایجاد میکند تا آثارشان را با کمترین کارمزد و در بستر بلاکچین به نمایش جهانی بگذارند.
