این متن شامل سخنرانی است که به تحلیل هویت تاریخی و مذهبی ایران در تقابل با غرب میپردازد. او با تکیه بر متون دینی، کوروش هخامنشی را همان ذوالقرنین و «مسیح خداوند» معرفی کرده و بر رسالت الهی ایرانیان در نجات ادیان ابراهیمی تأکید میکند. بخش وسیعی از سخنان وی به وحدت ملی، ریشههای مشترک اقوام ایرانی و نقد سرقت مفاخر فرهنگی توسط کشورهای همسایه اختصاص دارد. در ادامه، به موضوعات روز از جمله قدرت موشکی ایران، جنگ با اسرائیل و مسائل حکمرانی مانند بحران آب اشاره میکند. در نهایت، این منبع شامل یک چالش و مناظره با یکی از حضار درباره اعتبار منابع تاریخی و مواضع پیشین سخنران در مورد مسائل سیاسی و محیط زیستی است.
۶ حقیقتی که در مورد تاریخ ایران نمیدانستید: از کوروش تا جنگ نرم
در دنیای پرشتاب امروز، بسیاری از ما این احساس را داریم که «چیزی سر جای خودش نیست». این حس عدم قطعیت میتواند ریشههای مختلفی داشته باشد، اما یکی از قدرتمندترین راهها برای یافتن ثبات و وضوح، درک هویت عمیق تاریخی ماست. این مقاله بر اساس تحلیلی از سخنرانی اخیر ، شش حقیقت شگفتانگیز را بررسی میکند که نشان میدهند هویت ایرانی یک کل منسجم، تأثیرگذار و دارای یک رسالت تاریخی است؛ هویتی آنچنان قدرتمند که امروز به هدف اصلی یک جنگ نرم تمامعیار تبدیل شده است.
--------------------------------------------------------------------------------
نظریه اصلی این است که قدرت حقیقی و پایدار، نه در توان نظامی یا اقتصادی (که میتوان آن را «سختافزار» نامید)، بلکه در یک مدل حکمرانی و فرهنگ («نرمافزار») نهفته است. بهترین مطالعه موردی برای اثبات این مدعا، مغولها هستند. آنها با داشتن بزرگترین امپراتوری تاریخ از نظر وسعت خاکی، قدرتمندترین «سختافزار» نظامی را در اختیار داشتند، اما چون فاقد «نرمافزار» فرهنگی و تمدنی بودند، هیچ میراث پایداری از خود به جای نگذاشتند.
در نهایت، این فاتحان مغول بودند که «نرمافزار» ایرانیانِ مغلوب را پذیرفتند: وزرای ایرانی استخدام کردند، به اسلام گرویدند و حتی به ساخت رصدخانه، نماد علم پیشرفته ایرانی، روی آوردند. در مقابل، نفوذ جهانی و ماندگار ایران به «خوی تمدنی» ذاتی آن بازمیگردد. این همان نرمافزاری است که حتی فاتحان را نیز مقهور خود میکند و دقیقاً به همین دلیل است که استراتژیستهایی مانند برژینسکی هشدار میدهند: «اجازه ندهید اینها ایرانی بودنشان و مذهبشان با هم گره بخورد».
یکی از شگفتانگیزترین ادعاهای تاریخی، یکی بودن کوروش کبیر با شخصیت قرآنی «ذوالقرنین» است. شواهد این نظریه قدرتمند و چندلایه است:
شواهد زبانشناسی: این نظریه بر پایه ریشهشناسی عبارت عبری «בעל הקרנים» (بَعَل هَ-قَرنَیم) استوار است که دقیقاً به معنای «صاحب دو شاخ» است.
یک آزمون تاریخی: این عبارت یک رمز بود که یهودیان برای به چالش کشیدن پیامبر اسلام (ص) و آزمودن علم الهی او به کار بردند. قرآن این عبارت را مستقیماً به عربی ترجمه کرد و شخصیت مورد نظر را «ذوالقرنین» نامید.
کوروش در کتاب مقدس: نام کوروش بیش از ۱۹ بار در کتب عهد عتیق، از جمله در کتاب دانیال نبی، کتاب اشعیای نبی و کتاب عزرای نبی، آمده است و خداوند از او با عنوان «مسیح خودش» (برگزیده و مسحشده خود) یاد میکند.
برای تأکید بر این نکته، به این بخش از سخنان توجه کنید:
قرآن اینو عربیش کرده... بعل ها کارنیم میشه ذوالقرنیم. این دیوونهخونهست این مملکت حضرت عباسی. دیگه از این سند آشکارتر ما باید اینو دعوا داشته باشیم؟
بسیاری از مفاهیم و واژگان جهانی، بهویژه آنهایی که به پوشاک پیشرفته و فرهنگ سلطنتی مربوط میشوند، ریشه فارسی دارند. کلماتی مانند «قبا» و «کیپا» (Cap) از فارسی به زبانهای دیگر راه یافتهاند. این برتری زبانی، ریشه در یک برتری فناورانه داشت: در دورانی که بسیاری از اقوام باستانی صرفاً پارچهای به دور خود میانداختند، ایرانیان فناوری پیچیده نساجی را توسعه داده بودند. به همین دلیل، کالای اصلی «راه ابریشم» که شرق و غرب را به هم متصل میکرد، یعنی پارچه و ابریشم، یک فناوری تحت نفوذ ایران بود.
یکی از تکاندهندهترین نمونهها، مفهوم حجاب است. به نقل از ویل دورانت، مورخ برجسته، این مفهوم از ایران باستان به جهان عرب و اسلام منتقل شده است، نه برعکس. در صدر اسلام، حجاب نه یک تکلیف عمومی، بلکه یک حق اجتماعی بود که تنها به «زنان آزاده» اختصاص داشت و کنیزان از آن منع میشدند تا تمایز طبقاتی حفظ شود.
این نظریه جسورانه مطرح میشود که ایرانیان در دو مقطع حساس تاریخی، نقشی محوری در «نجات» یهودیت و مسیحیت ایفا کردهاند. این اقدامات تصادفی نبودند، بلکه بخشی از یک «رسالت تاریخی و الهی» مستمر به شمار میروند.
نجات یهودیت: کوروش کبیر یهودیان را از اسارت بابلیها آزاد کرد و با تأمین هزینه بازسازی معبد اورشلیم، به دین یهود حیاتی دوباره بخشید؛ اقدامی که باعث شده در عهد عتیق به شدت مورد ستایش قرار گیرد.
نجات مسیحیت: قرنها بعد، زمانی که امپراتور روم، والرین، کارزاری بیرحمانه برای ریشهکن کردن کامل مسیحیت آغاز کرده بود، توسط شاپور اول ساسانی اسیر شد. این اسارت، لشکرکشی والرین برای نابودی مسیحیت در نطفه را متوقف کرد و به این دین نوپا فرصت بقا داد.
این نظریه بحثبرانگیز، پیامبر ایرانی، زرتشت، را با حضرت ابراهیم، پدر ادیان توحیدی، پیوند میدهد. شواهد این پیوند در زبان، جغرافیا و متون دینی نهفته است:
شواهد قرآنی-زبانی: قرآن به صراحت نام پدر (یا عموی) حضرت ابراهیم را «آذر» ذکر میکند. «آذر» در زبان فارسی به معنای «آتش» است که عنصری محوری و مقدس در آیین زرتشت محسوب میشود.
خاستگاه جغرافیایی: نظریههایی وجود دارد که حضرت ابراهیم را اصالتاً «زاگرسنشین» میدانند.
یک سرنخ الهی: این نظریه، اشاره مستقیم قرآن به نام «آذر» را نه یک اتفاق، بلکه یک سرنخ تاریخی و الهی تعبیر میکند. این نظریه آنقدر حساسیتبرانگیز بوده که واکنشهای تندی را در طول تاریخ برانگیخته است؛ چنانکه ابن تیمیه، عالم قرن سیزدهم، مینویسد: «پناه میبریم به خدا از اینکه ابراهیم کرد بوده باشه».
تمام این مباحث تاریخی به یک نتیجهگیری امروزی ختم میشود: یک تلاش هماهنگ و مدرن برای تهی کردن ایرانیان از میراث فرهنگی و هویتشان در جریان است. این «حمله هویتی» از طریق مصادره و ثبت میراث فرهنگی ایران توسط کشورهای همسایه خود را نشان میدهد:
ادعای امارات بر بادگیر.
ادعای ترکیه بر مولانا و ابوعلی سینا.
ثبت سالاد شیرازی توسط اسرائیل.
ادعای جمهوری آذربایجان بر چوگان.
هدف نهایی این جنگ نرم، ایجاد گسست هویتی است؛ اینکه ایرانیان هم از «ایرانی بودن» خود و هم از «مسلمان بودن» خود احساس شرم و بیگانگی کنند. این گسست، خلائی را به وجود میآورد که کنترل و مدیریت جامعه را برای قدرتهای خارجی آسانتر میسازد.
--------------------------------------------------------------------------------
نخ تسبیح تمام این حقایق تاریخی این است که هویت ایرانی عمیقتر، تأثیرگذارتر و درهمتنیدهتر با تاریخ الهی جهان است از آنچه عموماً تصور میشود. این هویت، یک نرمافزار فرهنگی قدرتمند و حامل یک رسالت تاریخی است که قرنها دوام آورده و حتی بر فاتحان خود نیز غلبه کرده است. با درک این ریشههای عمیق، وظیفه امروز ما برای شناخت و دفاع از این میراث در برابر جنگ نرم چیست؟
این متن شامل سخنرانی علیاکبر رائفیپور است که میتوانید با جستجوی گوگل آن را پیدا کنید.
